Ansibl

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Ansibl – fikcyjna maszyna umożliwiająca natychmiastową komunikację (z prędkością większą niż światło). Urządzenie to używane jest w powieściach i opowiadaniach fantastycznonaukowych.

Nazwa pochodzi ze skrócenia słowa answerable (ang. umożliwiający odpowiedź). Urządzenie po raz pierwszy zostało opisane w powieści Ursuli Le Guin Świat Rocannona[1]. Natomiast w powieści Wydziedziczeni poznajemy twórcę ansibla, genialnego fizyka Szeveka (Sheveka), żyjącego na totalitarno-anarchistycznej planecie Anarres[2]. Dodatkowe dane dotyczące działania ansibla znaleźć można w innych powieściach autorki: Słowo „las” znaczy „świat”[3], Lewa ręka ciemności[4] (np. jednym z punktów, na którym znajduje się ansibl, musi być obiekt o dużej grawitacji).

Po Ursuli Le Guin terminu „ansibl” i idei komunikacji natychmiastowej używało wielu innych autorów, m.in.: Vernor Vinge[5], Dan Simmons[6], Elizabeth Moon[7], Kim Stanley Robinson[8].

Ansibl został użyty jako istotny element fabularny przez Orsona Scotta Carda w cyklu powieści o Enderze, gdzie filoty, najbardziej podstawowe (fikcyjne) cząstki wszechświata, tworzą sieć, w której energia (w tym wypadku informacje) przemieszczają się w czasie krótszym, niż najkrótszy odcinek czasu. Królowe Kopców - kierujące społeczeństwami robali - za ich pomocą myślały i przekazywały rozkazy podległym im jednostkom. W sieci ansibli narodziła się niematerialna istota myśląca o imieniu Jane, powstała dzięki ingerencji Królowej Kopca w grę fantasy, stworzoną przez Międzynarodową Flotę do szkolenia kadetów, a wykorzystywaną przez Królową do nawiązania kontaktu z Enderem. Komunikacja via ansibl jest w powieściach Carda ważnym narzędziem budującym dramaturgię, a Jane - pełnoprawnym bohaterem akcji, przedstawianym wręcz jako jedyny przedstawiciel czwartego gatunku rozumnego[9].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. tyt. oryg. Rocannon's World, 1966, wyd. pol. Amber, 1990
  2. tyt. oryg. The Dispossessed, 1974, wyd. pol. Phantom Press, 1993
  3. tyt. oryg. The Word for World Is Forest, 1972, wyd. pol. CIA-Books-Svaro i Fenix Publication, 1991
  4. tyt. oryg. The Left Hand of Darkness, 1969, wyd. pol. Wydawnictwo Literackie, 1988
  5. opowiadanie The Blabber wydane w zbiorze Threats... and Other Promises, 1988
  6. powieść Ilion (tyt. oryg. Ilium, 2003), wyd. pol. Amber, 2004
  7. powieść Winning Colors, 1995
  8. powieść 2312 (2312, 2012), wyd. pol. Fabryka Słów, 2013
  9. np. powieść Mówca Umarłych (tyt. oryg. Speaker for the Dead, 1986), wyd. pol. Prószyński i S-ka, 1992