Antoni Berger

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Antoni Berger
Ilustracja
kpt. Antoni Berger
kapitan piechoty kapitan piechoty
Data i miejsce urodzenia 12 listopada 1897
Orłowa
Data i miejsce śmierci nieznana
nieznane
Przebieg służby
Lata służby 1919 - 1939
Siły zbrojne Orzeł hallerczyków.jpg Armia Polska we Francji
Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Jednostki 54 pułk piechoty
Przysposobienie Wojskowe
Korpus Ochrony Pogranicza
(kompania graniczna KOP „Raków”
batalion KOP „Iwieniec”)
14 pułk piechoty
Stanowiska komendant powiatowy PW
dowódca kompanii KOP
adiutant batalionu KOP
dowódca kompanii strzeleckiej
adiutant pułku
dowódca kompanii ppanc.
dowódca batalionu
Główne wojny i bitwy wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
(kampania wrześniowa):
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Medal Niepodległości Krzyż Walecznych (1920-1941) Srebrny Krzyż Zasługi
Odznaka pamiątkowa Korpusu Ochrony Pogranicza „Za Służbę Graniczną”

Antoni Jan Berger (ur. 12 listopada 1897 r., zm. ?) – kapitan piechoty Wojska Polskiego, kawaler Krzyża Srebrnego Orderu Wojennego Virtuti Militari.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodzony w miejscowości Orłowa, syn Jana. Podczas I wojny światowej był żołnierzem „Błękitnej Armii” gen. Józefa Hallera. W uznaniu zasług podchorąży Antoni Berger z byłej Armii Polskiej we Francji został, dekretem Naczelnika Państwa i Naczelnego Wodza marszałka Piłsudskiego z dnia 27 września 1922 roku (dekret o sygnaturze L. 14142/V/M. Adj. Gen.), odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari nr 5670[1].

Początki kariery wojskowej Antoniego Bergera w odrodzonym Wojsku Polskim to służba w 54 pułku piechoty.

Dekretem Naczelnika Państwa i Wodza Naczelnego z dnia 3 maja 1922 r. (dekret L. 19400/O.V.) został zweryfikowany w stopniu podporucznika, ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i 299. lokatą w korpusie oficerów piechoty[2]. Do rangi porucznika awansowany został ze starszeństwem z dniem 1 listopada 1920 r. W 1923 roku zajmował 7. lokatę wśród poruczników piechoty w swoim starszeństwie[3]. W tym czasie odznaczony był już również Krzyżem Walecznych[4]. Służbę w 54 pułku piechoty z Tarnopola pełnił do grudnia 1932 roku[5][6] zajmując: w 1924 r. - 5. lokatę wśród poruczników ze swojego starszeństwa[7], a w roku 1928 - 4. lokatę w swoim starszeństwie[8]. W roku 1930 zajmował 641. lokatę łączną wśród wszystkich poruczników korpusu piechoty (była to jednocześnie 4. lokata w starszeństwie)[9].

Zarządzeniem Ministra Spraw Wojskowych - marszałka Józefa Piłsudskiego - ogłoszonym w dniu 3 sierpnia 1931 roku[a], został zatwierdzony, jako porucznik 54 pułku piechoty, na stanowisku komendanta powiatowego Przysposobienia Wojskowego w Buczaczu[10]. Na podstawie zarządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Ignacego Mościckiego z dnia 17 grudnia 1931 r. (opublikowanego dzień później w Dzienniku Personalnym Ministerstwa Spraw Wojskowych) został awansowany do stopnia kapitana, ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1932 roku i 35. lokatą w korpusie oficerów piechoty[11]. Antoni Berger był już w tym czasie odznaczony Medalem Niepodległości[12].

Z dniem 18 maja 1932 r. kpt. Berger został przeniesiony (w korpusie oficerów piechoty) z 54 pułku piechoty do Korpusu Ochrony Pogranicza, co zostało ogłoszone w Dzienniku Personalnym Ministerstwa Spraw Wojskowych z dnia 9 grudnia 1932 roku[13][14]. Ponownie został wówczas skierowany na stanowisko komendanta PW w Buczaczu, a z dniem 17 kwietnia 1934 r. odkomenderowany do batalionu KOP „Iwieniec”. Kolejne lata służby kpt. Bergera w Korpusie Ochrony Pogranicza to, między innymi, czas dowodzenia kompanią graniczną „Raków” (czyli 4 kompanią graniczną batalionu „Iwieniec”) i pełnienie funkcji adiutanta batalionu KOP „Iwieniec”. W dniu 7 maja 1935 roku przejął pluton gospodarczy batalionu, natomiast w okresie od 4 do 11 października 1935 r. zastępował na stanowisku dowódcę batalionu. Podczas swej służby w KOP-ie zajmował na dzień 1 lipca 1933 r. - 1938. lokatę wśród wszystkich kapitanów piechoty (była to zarazem 33. lokata w swoim starszeństwie)[15], a na dzień 5 czerwca 1935 r. - 1662. lokatę łączną pośród kapitanów korpusu piechoty (była to jednocześnie 32. lokata w starszeństwie)[16]. Z dniem 15 listopada 1935 roku odszedł do 14 pułku piechoty z Włocławka, po uprzednim zdaniu obowiązków adiutanta batalionu. W dniu 25 listopada 1935 r. został wyróżniony odznaką pamiątkowa Korpusu Ochrony Pogranicza „Za Służbę Graniczną”[b].

Po przeniesieniu z Korpusu Ochrony Pogranicza rozpoczął służbę w 14 pp, w którym, we wrześniu 1936 roku, zajmował stanowisko dowódcy 1 kompanii strzeleckiej w I batalionie[17]. Do wybuchu II wojny światowej służył we włocławskiej jednostce, piastując w kolejnych latach stanowisko adiutanta pułku[18]. Podczas akcji zajmowania Zaolzia włocławski pułk wystawił zbiorczy batalion, wchodzący w skład zbiorczej 4 Dywizji Piechoty (pod dowództwem płk. dypl. Mikołaja Bołtucia). Adiutant 14 pp - kpt. Antoni Berger - został wyróżniony za tę akcję (na czas jej trwania był on oddelegowany do Sztabu Głównego)[19]. Na rok 1939 kpt. Berger został zatwierdzony jako przewodniczący Sądu Honorowego 14 Pułku Piechoty[20]. Na dzień 23 marca 1939 r. nadal piastował stanowisko adiutanta (szefa sztabu) 14 pułku piechoty[21], zajmując w tym czasie już 16. lokatę wśród kapitanów piechoty ze swojego starszeństwa[22].

Kampania wrześniowa[edytuj | edytuj kod]

Z chwilą wybuchu wojny (zgodnie z przydziałem mobilizacyjnym) objął stanowisko dowódcy kompanii przeciwpancernej 14 pp. Na jej czele uczestniczył w kampanii wrześniowej - podczas walk w korytarzu pomorskim i w bitwie nad Bzurą. W dniu 13 września przejął dowodzenie nad II batalionem 14 pp, którego dotychczasowy dowódca - mjr Jan Łobza - jako najstarszy rangą oficer objął dowództwo nad pułkiem[23]. W toku ciężkich walk, wskutek przygniatającej przewagi wroga, pododdziały 14 pułku piechoty zostały zdziesiątkowane. W wytworzonym kotle bitewnym kapitan Berger został odłączony od resztek pułku. Dostał się do niemieckiej niewoli, którą spędził w oflagu VII A Murnau[24][25].

Dalsze losy kapitana Antoniego Bergera pozostają nieznane[c].

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Zarządzenie o sygnaturze B.P.L. 14901-I-Piech. 16500-31.
  2. Nadanie odznaki nastąpiło na podstawie Rozkazu Nr 70 Dowództwa Korpusu Ochrony Pogranicza z dnia 25 listopada 1935 roku.
  3. Jego nazwisko znajduje się na listach osób zarejestrowanych w Rejonowych Komendach Uzupełnień w latach 1945 - 1947. Być może służył więc w Ludowym Wojsku Polskim.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]