Armagh (hrabstwo)

Armagh
*County Armagh*
*Contae Ard Mhacha*
	hrabstwo
Herb	Flaga
Państwo	Wielka Brytania
Prowincja	Irlandia Północna
Siedziba	Armagh
Powierzchnia	1327 km²
Populacja (2021); • liczba ludności	; 194 394
	Położenie na mapie Irlandii Północnej;
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Informacje w Wikipodróżach

Armagh (ang. County Armagh, irl. Contae Ard Mhacha) – jedno z sześciu hrabstw Irlandii Północnej (Wielka Brytania), a jedno z dziewięciu wchodzących w skład tradycyjnej irlandzkiej prowincji Ulster^[1]. Jest to najmniejsze spośród hrabstw Irlandii Północnej, zajmuje powierzchnię 1327 km² (9,4% całkowitej powierzchni kraju)^[2]. W 2021 roku zamieszkane było przez 194 394 osób (10,2% całkowitej populacji kraju)^[3].

Hrabstwo zostało utworzone pomiędzy 1571 a 1603 rokiem^[4]. W 1921 roku, wraz z podziałem wyspy, weszło w skład Irlandii Północnej^[1]. Utraciło funkcję administracyjną w 1973 roku, kiedy to wprowadzono podział na dystrykty^[5], zachowało jednak rolę ceremonialną^[6].

Ośrodkiem administracyjnym hrabstwa było miasto Armagh^[7].

Geografia

Jest to hrabstwo śródlądowe, położone w południowej części Irlandii Północnej, zajmuje obszar pomiędzy jeziorem Lough Neagh na północy a granicą irlandzką na południu. Na północnym zachodzie rzeka Blackwater wyznacza granicę z hrabstwem Tyrone^[7], zaś na wschodzie granica z hrabstwem Down przebiega wzdłuż kanału Newry Canal(inne języki)^[1]. W części północnej teren równinny, rozległe mokradła, zaś na południu wzgórza (najwyższy szczyt – Slieve Gullion(inne języki), 577 m n.p.m.)^[7].

Główne miejscowości hrabstwa to Armagh, zespół miejski Craigavon–Lurgan–Portadown oraz Keady(inne języki)^[7]^[1].

Przypisy

↑ ^a ^b ^c ^d John Cannon: The Oxford Companion to British History. Oxford University Press, 2002, s. 47, 304, 691, 940. ISBN 978-0-19-860872-1. (ang.).
↑ Census of population 1971: Summary tables: Northern Ireland. NISRA. s. 21. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).
↑ Census 2021: Flexible Table Builder. NISRA. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).
↑ T. W. Moody (red.), F. X. Martin (red.), F. J. Byrne (red.): A New History of Ireland. T. IX: Maps, Genealogies, Lists: A Companion to Irish History, Part II. Oxford University Press, 2011, s. 43, 108. ISBN 978-0-19-959306-4.
↑ Armagh, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2025-11-21] (ang.).
↑ The Northern Ireland (Lieutenancy) Order 1975. legislation.gov.uk. [dostęp 2025-11-21]. (ang.).
↑ ^a ^b ^c ^d Ciaran Brady (red.): The Encyclopedia of Ireland. Oxford University Press, 2000, s. 14, 34. ISBN 0-19-521685-7.

[ocbh-1] John Cannon: The Oxford Companion to British History. Oxford University Press, 2002, s. 47, 304, 691, 940. ISBN 978-0-19-860872-1. (ang.).

[nisra-2] Census of population 1971: Summary tables: Northern Ireland. NISRA. s. 21. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).

[census-3] Census 2021: Flexible Table Builder. NISRA. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).

[newhist-4] T. W. Moody (red.), F. X. Martin (red.), F. J. Byrne (red.): A New History of Ireland. T. IX: Maps, Genealogies, Lists: A Companion to Irish History, Part II. Oxford University Press, 2011, s. 43, 108. ISBN 978-0-19-959306-4.

[brit-5] Armagh, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2025-11-21] (ang.).

[lieu-6] The Northern Ireland (Lieutenancy) Order 1975. legislation.gov.uk. [dostęp 2025-11-21]. (ang.).

[eoi-7] Ciaran Brady (red.): The Encyclopedia of Ireland. Oxford University Press, 2000, s. 14, 34. ISBN 0-19-521685-7.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]