Aron Tyran

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Aron Tyran
hospodar Mołdawii
Okres panowania od 1591
do 1592
Poprzednik Piotr Kulawy
Następca Aleksander III Zły
hospodar Mołdawii
Okres panowania od 1592
do 1595
Poprzednik Piotr Kozak
Następca Stefan Răzvan
Dane biograficzne
Dynastia Muszatowicze
Ojciec Aleksander Lăpușneanu

Aron Tyran (rum. Aron Tiranul; zm. 1597) – hospodar Mołdawii w latach 1591-1592 i 1592-1595 z rodu Muszatowiczów.

Był nieślubnym synem hospodara Aleksandra IV Lăpuşneanu. Tron mołdawski objął w 1591, gdy w wyniku rozruchów chłopskich do ucieczki z kraju został zmuszony Piotr Kulawy. Wobec jego rządów ukształtowała się silna opozycja, szukająca oparcia w Polsce. W 1592 został nawet chwilowo obalony przez bojarów (po zamordowaniu kilkunastu kupców żydowskich, u których wcześniej się zadłużył), bardzo szybko został jednak przywrócony na tron przez Imperium Osmańskie. W 1594 odwrócił się jednak od Turcji i zawarł sojusz z hospodarem wołoskim Michałem Walecznym. Obaj hospodarowie, wsparci przez siły habsburskie w końcu 1594 wystąpili przeciwko Turcji, początkowo odnosząc liczne sukcesy (Mołdawianie zdobyli m.in. utracone przed dziesięcioleciami miasta nadmorskie Kilię, Białogród i Bendery, a nawet wkroczyli do Dobrudży). Pozycja Arona jednak chwiała się wobec intryg księcia siedmiogrodzkiego Zygmunta Batorego i wzrostu popularności dowódcy sił walczących z Turkami, Stefana Răzvana – w efekcie Aron, znienawidzony wskutek ucisku podatkowego został obalony i uwięziony w Siedmiogrodzie, gdzie wkrótce zmarł.

Literatura: J. Demel, Historia Rumunii, Wrocław 1970.