Aslan

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Aslan – fikcyjna postać z cyklu powieściowego Opowieści z Narnii C. S. Lewisa, tytułowy lew z części pierwszej sagi – Lew, czarownica i stara szafa.

Słowo aslan pochodzi z języka tureckiego i oznacza właśnie "lew". Aslan jest imieniem męskim występującym wśród muzułmanów, imię to nosił m.in. przywódca Czeczenów Asłan Maschadow. Zobacz też: Arslan (nazwisko).

Aslan to potężny lew, jednocześnie dobry i groźny. Jest synem Władcy-Zza-Morza. Ma złotą, błyszczącą grzywę i poważne, przenikliwe oczy. Jego głos jest głęboki, trochę dziki, "przywodzący na myśl ciężkie złoto". Aslan jest stworzycielem Narnii, a zarazem jej władcą i opiekunem. Jest nieśmiertelną istotą. Jego siedziba mieści się na potężnej górze, położonej za oceanem, z której widać całą Narnię.

Jako jedyna postać występuje w każdej z kronik, mając decydujący wpływ na losy innych bohaterów. W Lwie, czarownicy i starej szafie ukazany jest jako odkupiciel, który oddaje swoje życie, aby uchronić innych przed karą za grzech (w tym przypadku zdrady Edmunda), a potem zmartwychwstaje; w Księciu Kaspianie wyzwala Narnię spod jarzma okupujących ją Telmarów; w Podróży Wędrowca do Świtu przyczynia się do nawrócenia Eustachego, nieznośnego chłopca przemienionego w smoka, który dzięki Aslanowi powraca do ludzkiej postaci. W Srebrnym krześle Aslan wysyła dwoje dzieci na poszukiwania zaginionego królewicza Riliana i przekazuje im wskazówki – przykazania, których mają się trzymać, aby dotrzeć do celu. Ostatecznie tylko Jego imię jest w stanie przezwyciężyć moc złej Czarownicy, która więzi następcę tronu w podziemiach; w tomie Koń i jego chłopiec Aslan, choć z ukrycia, kieruje poczynaniami młodego chłopca Szasty, który jest zagubionym synem króla Archenlandii, pomaga także kalormeńskiej dziewczynie Arawis, ucząc ją przy tym, że każdemu opowiada tylko jego historię; w Siostrzeńcu czarodzieja, który jest pierwszym chronologicznie tomem opowieści, Aslan stwarza Narnię, przywołuje stworzenia, rośliny, gwiazdy i ziemię, aby się obudziły, wyznacza spośród zwierząt grupę tych, które otrzymują dar mowy, przykazuje im, aby nie zdziczały, gdyż na powrót zamienią się w zwykłe zwierzęta, które nie potrafią mówić; w Ostatniej bitwie potężny Lew jest sędzią, przywołuje do siebie te istoty, które w niego wierzyły, te natomiast, które nie wyznały jego imienia, odchodzą w cień. Aslan prowadzi wszystkich dobrych bohaterów Opowieści z Narnii "dalej wzwyż i dalej w głąb", aż do serca nowego, wspaniałego kraju, który okazuje się być prawdziwą Narnią.

Odniesienia do Biblii i chrześcijaństwa[edytuj | edytuj kod]

Postać Aslana interpretowana jest jako narnijski odpowiednik Chrystusa. Jest on synem Wielkiego Władcy-Zza-Morza, jak Chrystus – Boga Ojca. Przybywa, by wyzwolić Narnię spod władzy złej czarownicy. Musi z jej ręki ponieść dobrowolną śmierć, co jest aluzją do śmierci krzyżowej Chrystusa. Z czasem Aslan zaczyna pojawiać się coraz rzadziej, by pod koniec czasów znów pojawić się w pełnej mocy. Aslan oświadcza ponadto rodzeństwu Pevensie, że istnieje także w innych niż Narnia światach, tyle że w innej postaci[1].

Przypisy

  1. Zob. M. Oziewicz, Magiczny urok Narnii. Poetyka i filozofia "Opowieści z Narnii" C.S. Lewisa, rozdział III, s. 169-252. Autor uważa jednak, że Lewis nie miał zamiaru tworzyć alegorii chrześcijaństwa (tu s. 183-193) i określa kult Aslana jako "religię archetypową", opartą na koncepcji sacrum Rudolfa Otto (s. 194-224).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Marek Oziewicz: Magiczny urok Narnii. Poetyka i filozofia "Opowieści z Narnii" C.S. Lewisa. Kraków: Universitas, 2005.