Atrazyna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Atrazyna
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny

C8H14ClN5

Masa molowa

215,68 g/mol

Wygląd

bezwonny proszek o barwie od białej do beżowej[1]

Identyfikacja
Numer CAS

1912-24-9

PubChem

2256

DrugBank

DB07392

Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Atrazynaorganiczny związek chemiczny z grupy triazyn. Stosowana jako herbicyd (tzw. herbicyd triazynowy) do zwalczania chwastów w uprawie kukurydzy.

Jest inhibitorem FSII. Jest analogiem plastochinolu i działa poprzez usunięcie wtórnego akceptora elektronów QB z jego miejsca wiązania na białko D1. Można wykorzystywać ją w celu badania przepływu elektronów jedynie przez cyt b6f→PSI (w obecności odpowiedniego donora elektronów)[potrzebny przypis].

Użycie atrazyny zostało zakazane na terenie państw Unii Europejskiej z początkiem roku 2005 ze względu na przekroczenie norm stężeń tego pestycydu w wodach gruntowych. Wiele krajów zabroniło stosowania atrazyny znacznie wcześniej: Włochy, Niemcy – 1991; Dania, Finlandia, Szwecja – 1994. Jak wykazują cytowane badania, zaniechanie używania atrazyny w Niemczech i we Włoszech nie spowodowało zmian w uzyskiwanej wydajności produkcyjnej kukurydzy z hektara upraw[5].

Badania wykonywane od początku XXI w. w Australii wskazują, że obecność atrazyny w wodach gruntowych wpływa na zmniejszenie narodzin płazów płci męskiej i demaskulinizację żywych organizmów. Wykazano, że atrazyna wpływa znacznie na urodzenia obojnaków wśród żab[potrzebny przypis].

Na platanie szponiastej prowadzono badania, podając atrazynę 40 samcom, przez 3 lata, w stężeniu 2,5 ppb (norma EPA w wodzie pitnej – 3 ppb). 30 osobników straciło zdolności rozrodcze, 4 samce złożyły pełnowartościowe jaja (mimo że genetycznie pozostały samcami) po kopulacji z samcami, nie zaobserwowano zmian u pozostałych 6 osobników. Pojawiło się przypuszczenia że podawana atrazyna mogła być zanieczyszczona bisfenolem A[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h Atrazine, [w:] GESTIS-Stoffdatenbank [online], Institut für Arbeitsschutz der Deutschen Gesetzlichen Unfallversicherung, ZVG: 41090 [dostęp 2017-09-04] (niem. • ang.).
  2. a b c Atrazine, [w:] ChemIDplus [online], United States National Library of Medicine [dostęp 2017-09-04] (ang.).
  3. Atrazyna, [w:] Classification and Labelling Inventory [online], Europejska Agencja Chemikaliów [dostęp 2017-09-04] (ang.).
  4. Atrazine (nr 45330) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2017-09-04]. (przeczytaj, jeśli nie wyświetla się prawidłowa wersja karty charakterystyki)
  5. F. Ackerman, The economics of atrazine, „International Journal of Occupational and Environmental Health”, 13 (4), 2007, s. 437–445, DOI10.1179/oeh.2007.13.4.437, PMID18085057 (ang.).
  6. David Biello, Nieoczekiwana zmiana płci, „Świat Nauki”, 6 (226), czerwiec 2010, s. 16, ISSN 0867-6380.