Autoportret z zabandażowanym uchem

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Autoportret
z zabandażowanym uchem
Ilustracja
Autor Vincent van Gogh
Rok wykonania styczeń 1889
Technika wykonania Olej na płótnie
Rozmiar 60,5[1] × 50,0[1] cm
Muzeum Courtauld Gallery
Miejscowość Wielka Brytania Londyn
Autoportret z zabandażowanym uchem i fajką
Ilustracja
Autor Vincent van Gogh
Rok wykonania styczeń 1889
Technika wykonania Olej na płótnie
Rozmiar 51,0 × 45,0 cm
Muzeum Stavros Niarchos Collection
Miejscowość Grecja Ateny

Autoportret z zabandażowanym uchem (hol. Zelfportret met verbonden oor, ang. Self-Portrait with Bandaged Ear)[2]obraz olejny namalowany w 1889 przez holenderskiego malarza Vincenta van Gogha, znajdujący się w Courtauld Gallery w Londynie. Dzieło powstało w okresie współpracy van Gogha z francuskim malarzem Paulem Gauguinem. Numer katalogowy: F 527, JH 1657.

Istnieje też druga wersja obrazu zatytułowana Autoportret z zabandażowanym uchem i fajką (hol. Zelfportret met verbonden oor, ang. Self-Portrait with Bandaged Ear and Pipe)[3], znajdująca się w Stavros Niarchos Collection w Atenach. Numer katalogowy: F 529, JH 1658.

Geneza obrazu[edytuj | edytuj kod]

Według powszechnie przyjętej wersji van Gogh, który chciał uczynić z Arles, w którym mieszkał, kolonię artystyczną, długo zapraszał Paula Gauguina, aby ten zamieszkał z nim. Namowy te wreszcie odniosły skutek pod koniec października 1888, kiedy to Gauguin przyjechał do van Gogha, aby razem z nim zamieszkać w tak zwanym „Żółtym Domu”. Ze względu na porywcze charaktery obu artystów często dochodziło między nimi do kłótni. 23 grudnia 1888 van Gogh obciął sobie brzytwą ucho i wręczył je miejscowej prostytutce. Wkrótce potem, podczas pobytu w szpitalu namalował Autoportret z zabandażowanym uchem. W 2009 Hans Kaufmann i Rita Wildegans, autorzy książki Ucho Van Gogha: Paul Gauguin i pakt milczenia zakwestionowali tę teorię, twierdząc, że to jednak Gauguin odciął ucho van Goghowi szpadą[4][5].

Opis obrazu[edytuj | edytuj kod]

Obraz ma chłodny nastrój, światło jest ostre. Van Gogh ubrany jest w ciężki, zielono-błękitny płaszcz namalowany równoległymi, pionowymi kreskami. Na głowie ma grubą, zimową czapkę. Bandaż na prawej części twarzy jest koloru białego i nie wyróżnia się na tle całego obrazu. Oczy ze zwężonymi źrenicami namalowane zielenią potęgują chłód dzieła. W tle widoczny jest japoński drzeworyt pod tytułem Gejsze w krajobrazie, namalowany niedbale i przypominający szkic.

Autoportret z fajką[edytuj | edytuj kod]

Choć obraz stanowi raczej konwencjonalną kompozycję – trójkąt oparty na dolnych krawędziach malowidła – kolorystyka jego jest dynamiczna a czarne kontury stanowią granicę eksplozji barw. Ciemna zieleń wyświechtanego płaszcza została namalowana grubymi, równoległymi pociągnięciami pędzla i stanowi ostry kontrast w zestawieniu z czerwienią tła, która znalazła odbicie również w oczach artysty.

Fajka należała do szczególnie ulubionych przedmiotów van Gogha, zwłaszcza w trudnych momentach; nie rozstał się z nią nawet na łożu śmierci. Na obrazie stanowi symbol odzyskanej na nowo jasności umysłu[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Self-Portrait with Bandaged Ear (ang.). The Courtauld Institute Of Art. [dostęp 2019-09-12].
  2. Vincent van Gogh Gallery: The Paintings: Self-Portrait with Bandaged Ear (ang.). [dostęp 2018-11-07].
  3. Vincent van Gogh Gallery: The Paintings: Self-Portrait with Bandaged Ear and Pipe (ang.). [dostęp 2018-11-07].
  4. Van Gogh nie obciął sobie ucha, okaleczył go przyjaciel? - WP Wiadomości, wiadomosci.wp.pl [dostęp 2018-11-07] (pol.).
  5. Tajemnica ucha van Gogha, wprost.pl [dostęp 2018-11-07] (pol.).
  6. Anna Torterolo: Van Gogh: A Profound and Tormented Genius – His Life in Paintings. Dorling Kindersley, 1996, s. 93. ISBN 0-7894-4143-8. (ang.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Bruce Bernard: Świadectwa sztuki. Van Gogh. Wydawnictwo Dolnośląskie, 1993, s. 44-47. ISBN 83-7023-300-7.