Babirussa wąsata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Babirussa)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Babirussa wąsata
Babyrousa babyrussa[1]
(Linnaeus, 1758)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd Cetartiodactyla
Podrząd świniokształtne
Rodzina świniowate
Rodzaj babirussa
Gatunek babirussa wąsata
Synonimy
  • Babyrousa alfurus (Lesson, 1827)
  • Babyrousa babirousaalfurus (Jardine, 1836)
  • Babyrousa babirusaalfurus (Guillemard, 1889)
  • Babyrousa babirussaalfurus (Quoy & Gaimard, 1830)
  • Babyrousa frostialfurus (Thomas, 1920)
  • Babyrousa indicusalfurus (Kerr, 1792)
  • Babyrousa orientalisalfurus (Brisson, 1762)
  • Babyrousa quadricornuaalfurus Perry, 1811
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 VU pl.svg

Babirussa wąsata[3], babirussa srebrna, babirrussa (Babyrousa babyrussa) – gatunek ssaka parzystokopytnego z rodziny świniowatych (Suidae).

Taksonomia[edytuj]

Niegdyś wyróżniano trzy podgatunki, ale postulowano nadanie im rangi osobnych gatunków:

Morfologia[edytuj]

Głowa i ciało osiągają razem długość 85-110 cm. Ogon mierzy zaś 20-32 cm. Wysokość zwierzęcia w ramionach wynosi 65-85 cm. Waży ono od 43 do 100 kg. Samce przerastają płeć przeciwną[4].

Obfitującą w fałdy, pomarszczoną skórę pokrywa grube czarne lub złocistokremowe futro, odróżniające ten gatunek od innych[4].

Głowa przechodzi w spiczasty ryj. Posiada on najbardziej charakterystyczną i dziwaczną cechę zwierzęcia: ciosy[4].

Zaokrąglone ciało podtrzymują w porównaniu z nim długie, cienkie kończyny[4].

Występowanie[edytuj]

Zwierzę występuje jedynie na kilku indonezyjskich wyspach:

Sądzi się, że na Sulabesi już wyginął[2].

Prawdopodobnie na wyspach Sula i Buru gatunek introdukowano[4].

Siedlisko[edytuj]

Zwierzę zamieszkuje wilgotny las równikowy zwłaszcza nad brzegami rzek i stawów, obfitującymi w roślinność wodną. Żyje też pośród trzcin. Unika natomiast gęstych krzaków[4][2].

Pożywienie i behawior[edytuj]

Babirussa jest wszystkożerna. Nie przeżuwa. Spożywa liście, owoce, korzenie, bezkręgowce i niewielkie kręgowce. Budowa układu pokarmowego wskazuje na owocożerność. Z kolei szczęki i zęby zdolne są z łatwością miażdżyć nawet grube łupiny. Na Sulawesi ssak ten używa też wulkanicznych lizanek solnych, pije też słoną wodę. W przeciwieństwie do większości świniowatych nie ryje, nie posiadając odpowiedniej do tego kości. Poszukuje jednak pożywienia w piasku i błocie[2].

Dorosłe samce prowadzą samotny tryb życia, natomiast samice żyją wraz z młodymi, tworząc grupki liczące do pięciu osobników[2].

Status[edytuj]

Liczebność populacji nie jest znana, jednak uważa się, że stale maleje. Większość lasów, w których pierwotnie żyło zwierzę, została wykarczowana lub zdegradowana. Wyspa Mangole została w ten sposób poważnie zniszczona. Nie dotyczy to większej części wyspy Taliabu, jednak i ona podlega wylesianiu. Mimo to niektórzy tubylcy w dalszym ciągu polują na babirussę[2].

Od 1931 roku prawo indonezyjskie obejmuje gatunek całkowitą ochroną. Od 1982 obejmuje go także załącznik I CITES. Obecnie nie uważa się jednak międzynarodowego handlu za istotnie wpływający na losy zwierzęcia[2].

Ssak zamieszkuje następujące obszary chronione:

  • Gunung Kelpat Muda (1380 km²) na Buru
  • Waeapo (50 km²) na Buru
  • Pulau Taliabu (700 km²) na Taliabu[2]

Przypisy

  1. Babyrousa babyrussa, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b c d e f g h i j A.A. Macdonald, J. Burton, K. Leus 2008. Babyrousa babyrussa. W: IUCN 2016. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) Wersja 2015-4. <www.iucnredlist.org>. (ang.) [dostęp 2016-03-07]
  3. W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska, A. Jasiński, W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 168. ISBN 978-83-88147-15-9.
  4. a b c d e f Ati Tislerics: Animal Diversityn Web: Babyrousa babyrussa babirusa (ang.). Universsity of Michigan Museum of Zoology, 2000. [dostęp 2009-09-25].
  5. mapa zasięgu według IUCN (ang.). IUCN, 2008-09-30. [dostęp 2009-09-25].