Bajończycy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sztandar Legionu Bajończyków na posiedzeniu Komitetu Wolontariuszy Polskich do służby w Armii Francuskiej (Le Comite des Volontaires pour le Service dan’s l’Armee Francaise). Sztandar przekazano do Komitetu 28 lipca 1915 roku po rozwiązaniu Legionu.
Sztandar Legionu Bajończyków na posiedzeniu Komitetu Wolontariuszy Polskich do służby w Armii Francuskiej (Le Comité des Volontaires pour le Service dans l’Armée Française). Sztandar przekazano do Komitetu 28 lipca 1915 roku po rozwiązaniu Legionu. Fotografia wykonana po 4 czerwca roku 1917 kiedy rozpoczęto rekrutację ochotników do Armii Polskiej we Francji.
Sen wolontariuszów polskich w okopach francuskich, obraz Jana Styki ze zbiorów Muzeum Lubelskiego w Lublinie
Śmierć Władysława Szujskiego w bitwie pod Sillery, obraz Jana Styki sprzed 1925 roku, przedstawia śmierć chorążego Władysława Szujskiego w 1914 roku, trzymającego sztandar, przeszyty 34 kulami niemieckimi

Bajończycy – potoczna nazwa pododdziału piechoty Legii Cudzoziemskiej złożonego z polskich ochotników.

Zamiast planowanego legionu (Legion Bajończyków) w sierpniu 1914 w miejscowości Bayonne na terenie Francji udało się powołać oddział w sile kompanii (ok. 200 żołnierzy). Werbunek został wstrzymany po proteście ambasady rosyjskiej, która obawiała się, że legion będzie walczył o niepodległość Polski.

Ostatecznie bajończycy zostali wcieleni do 1 Pułku Cudzoziemskiego, jako 2 kompania Batalionu C. Wśród ochotników był syn znanego historyka Józefa Szujskiego, Władysław. "Bajończykiem" był również Xawery Dunikowski, który wspólnie z Janem Żyznowskim zaprojektował sztandar kompanii wręczony 21 września Polakom przez mera miasta[1]. Pozostałe kompanie tego batalionu złożone były z Czechów (1), Belgów (3) i Włochów (4). Początkowo kompanią bajończyków dowodził por. Doumic, a po nim mjr Osmonde.

Kompanię skierowano 22 października na front. Bajończycy walczyli przeciwko Niemcom na froncie zachodnim, w bitwach toczonych w Szampanii w latach 1914–1915. Pełnili służbę w okolicach Sillery od listopada 1914 do kwietnia 1915. Potem zostali skierowani w okolice miasta Arras gdzie 9 maja uczestniczyli w natarciu na wzgórze Vimy w pobliżu Berthouval. Opanowali niemieckie pozycje okupując sukces ciężkimi stratami wynoszącymi ¾ stanu kompanii.

Po tym okresie, przy życiu pozostało tylko ok. 50 bajończyków, których po odpoczynku skierowano w rejon Notre-Dame-de-Lorette, gdzie śmierć ponieśli kolejni żołnierze i dlatego latem 1915 oddział rozwiązano. Ich bohaterstwo dokumentuje do dziś sztandar kompanii ze śladami 34 kul, który jest przechowywany w Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie. Część byłych bajończyków zaciągnęła się do jednostek francuskich lub wyjechała do Rosji, aby walczyć w oddziałach polskich. Zdecydowana większość wstąpiła do organizowanej od 1917 roku Armii Polskiej we Francji.

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Janusz Cisek, Marek Cisek Do niepodległości s. 265

Bibliografia[edytuj]