Baldur von Schirach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Baldur von Schirach
Schirach.jpg
Data urodzenia 9 maja 1907
Data śmierci 8 sierpnia 1974
Flag of German Reich (1935–1945).svg
Reichsjugendführer
Okres od 1933
do 1940
Przynależność polityczna Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotników (NSDAP)
Następca Artur Axmann

Baldur Benedikt von Schirach (ur. 9 maja 1907 w Weimarze, zm. 8 sierpnia 1974 w Kröv) – prominentny nazista i przywódca Hitlerjugend, a także gauleiter Wiednia.

Urodził się w Weimarze, był synem reżysera teatralnego, rotmistrza, kirasjera gwardii, szambelana, generalnego intendenta słynnego teatru w Weimarze, Carla Baily’a Norissa von Schiracha (1873-1948). Poprzez matkę, Emmę Middleton Lynah Tillou (1872-1944), córkę amerykańskiego adwokata, był potomkiem dwóch ojców-założycieli (sygnatariuszy Deklaracji niepodległości Stanów Zjednoczonych). Angielski był też jego pierwszym językiem, do wieku pięciu lat nie potrafił mówić po niemiecku.

Wstąpił do „Wehrjugendgruppe”, w 1925 został członkiem NSDAP. Wyjechał do Monachium, gdzie otrzymał funkcję przewodniczącego Nationalsozialistischen Deutschen Studentenbunds (NSDStB, Narodowo-socjalistyczny Związek Studentów). W 1931 był już Reichsjugendführerem, a w 1933 została mu powierzona funkcja przywódcy Hitlerjugend; otrzymał również stopień SA-Gruppenführer.

Brał udział w kampanii francuskiej (Fall Gelb). W 1940 utracił przewodnictwo nad Hitlerjugend na rzecz Artura Axmanna, jednocześnie Hitler mianował go gauleiterem Wiednia (funkcję tę pełnił do końca wojny). Przez następne lata Schirach był odpowiedzialny za wysłanie 185 tys. Żydów z Wiednia do obozów koncentracyjnych. W przemówieniu 15 września 1942 określił deportacje Żydów jako „wkład do kultury europejskiej”. Później jednak krytykował warunki deportacji Żydów i postulował „umiarkowane traktowanie” mieszkańców Europy Wschodniej. M.in. z powodu interwencji jego żony Henrietty u Hitlera, po jej powrocie z Holandii, gdzie była świadkiem brutalności Niemców[1] – popadł w niełaskę w 1943, jednak zachował stanowisko[2][3].

W 1945 r. pod przybranym nazwiskiem Richard Falk udał się do Schwazu w Tyrolu, gdzie nierozpoznany pracował jako tłumacz w placówce amerykańskiej. Dodatkowo zajmował się działalnością pisarską – rozpoczął tworzenie powieści Tajemnica Myrny Loy. 5 czerwca 1945 r. niespodziewanie (jako von Schirach oficjalnie był uważany za zmarłego) ujawnił swoją prawdziwą tożsamość i poddał się aliantom zachodnim. Jako powód podał „możliwość odpowiadania przed sądem międzynarodowym” i osądzenia swojej winy. Zmotywował go do tego fakt oskarżenia organizacji Hitlerjugend, na czele której powinien stanąć i uznał, że on ponosi odpowiedzialność za jej działalność, mimo że organizacją kierował wówczas Axmann[4].

Przez Trybunałem w Norymberdze został skazany za „zbrodnie przeciw pokojowi” oraz „zbrodnie przeciw ludzkości” na 20 lat w więzieniu. Wyrok odbył w więzieniu w Spandau. Na wolność wyszedł w 1966 rok. W 1967 r. opublikował swoje wspomnienia Ich glaubte an Hitler (Wierzyłem w Hitlera).

Razem ze swoją żoną Henriette (z domu Hoffmann, córką osobistego fotografa Hitlera, Heinricha Hoffmanna) miał trzech synów i córkę Angelikę Benedyktę, ur. w 1933. Henriette i Baldur rozwiedli się w czasie pobytu Schiracha w więzieniu, w 1950.

Na jego nagrobku widnieje napis w j. niemieckim „Ich war einer von euch” (pol. „Byłem jednym z was”)[5].

Przypisy