Barczatkowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Barczatkowate
Lasiocampidae
Harris, 1841
Barczatka pierścieniówka
Barczatka pierścieniówka
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ stawonogi
Gromada owady
Podgromada uskrzydlone
Rząd motyle
Rodzina barczatkowate

Barczatkowate (Lasiocampidae) - rodzina owadów z rzędu motyli. Obejmuje ponad 1000 gatunków nocnych motyli, występujących w lasach i sadach wszystkich kontynentów. W Polsce występuje około 19 gatunków.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Samce są nieco mniejsze od samic. Ciało jest masywne, pokryte gęstymi włosowatymi łuseczkami. Głowa mała z niedużymi, owłosionymi całkowicie lub częściowo oczami. Brak przyoczek. Duże głaszczki wargowe, bardzo krótki lub zredukowany ssawkowy aparat gębowy. Czułki są zróżnicowane zależnie od płci: u samic nitkowate lub grzebykowate, u samców - podwójnie pierzaste lub podwójnie grzebieniaste, często z bardzo długimi wyrostkami.

Skrzydła szerokie, o rozpiętości od 2,5 do 12 cm. Zarys skrzydeł przednich jest najczęściej trójkątny, tylnych - owalny. Brzegi boczne obu par skrzydeł mogą być delikatnie karbowane lub ząbkowane, nieraz przypominając uschnięty liść.

Ubarwienie niektórych gatunków cechują kontrastowe kolory, ale większość ma skrzydła ubarwione maskująco: szare, żółte i brązowe[1], pokryte brązowymi lub szarymi deseniami przepaskowymi.

Osobniki dorosłe żyją bardzo krótko (nie odżywiają się).

Jaja są składane przez samicę, pojedynczo lub grupowo. Najczęściej duże, owalne lub okrągłe, gładkie, różnie ubarwione (często z mozaiką kolorów). Mogą tworzyć różnorodnego kształtu złoża. Samice niektórych gatunków pokrywają złoża jaj kępkami włosków ze swojego odwłoka.

Gąsienice są duże, intensywnie ubarwione, pokryte włoskami[1], mają u niektórych gatunków własności parzące. Snują z przędzy mocne oprzędy poprzetykane włoskami. Żarłoczne, żerują na drzewach iglastych[1] i liściastych, rzadziej na krzewach i roślinach zielnych. Przepoczwarczenie następuje w kokonie w glebie, ściółce lub nad powierzchnią ziemi.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Gąsienica barczatki napójki

W Polsce występują dwie podrodziny, w których wyróżnia się dwanaście rodzajów i następujące gatunki:

Ochrona[edytuj | edytuj kod]

Jedyny gatunek objęty w Polsce ochroną gatunkową ścisłą to barczatka kataks (Eriogaster catax).

Przynależność do kategorii zagrożeń według Czerwonej Listy Zwierząt Ginących i Zagrożonych w Polsce:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Encyklopedia Powszechna PWN. T. 1. A-F. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1974, s. 211.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]