Barnis

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Barnis
Barnīs
Ilustracja
Zdjęcie satelitarne
Państwo  Egipt
Muhafaza Prowincja Morza Czerwonego
Populacja (2006)
• liczba ludności

602[1]
Położenie na mapie Egiptu
Mapa lokalizacyjna Egiptu
Barnis
Barnis
Ziemia23°54′38″N 35°28′34″E/23,910556 35,476111

Barnis (Barnīs, hist. Berenike, Berenice[2]) – miejscowość i port przy przylądku Ras Banas w południowo-wschodniej części Egiptu, położone nad Morzem Czerwonym (Riwiera Morza Czerwonego), ok. 450 km na południe od Hurghady, 145 km na południe od Marsa Alam.

Miasto Berenike założył w III wieku p.n.e. faraon Ptolemeusz II. Nazwa miejscowości pochodzi od imienia jego matki – Bereniki. Znajduje się tu port oraz stanowisko archeologiczne – ruiny starożytnego portu Berenike Trogodytica. Początkowo port służył do przeładunku transportów słoni afrykańskich[3]. Niektóre z głównych celów podróży statków handlowych wypływających z portu znajdowały się w delcie Indusu, w Muziris i Arikamedu w Indiach, z których przywożono przyprawy i kamienie szlachetne. Z Chin sprowadzano jedwab; kość słoniową z wschodniej Afryki, a kadzidła i mirrę z Arabii. Z portu towary transportowano drogą lądową do Koptos nad Nilem.

Wokół miejscowości znajdują się szczyty górskie Dżabal Farajid i Bereke Bodkin – jedna z największych igieł skalnych północnej Afryki i Bliskiego Wschodu. W Barnis znajduje się Muzeum Beduińskie oraz ruiny świątyni Serapisa odkryte w XIX wieku przez Belzoniego. Miejscowość jest niedostępna dla turystów z uwagi na bazę marynarki wojennej.

Polsko-amerykańska misja archeologiczna w Berenike[edytuj | edytuj kod]

Badania misji polsko-amerykańskiej na stanowisku Berenike (The Berenike Project) trwają od 2008 roku, kierują nimi S.E. Sidebotham z Uniwersytetu Delaware w USA oraz Iwona Zych z Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW. Projekt stanowi kontynuację wcześniejszych badań amerykańsko-holenderskich prowadzonych w latach 1994–2001 pod kierunkiem S.E. Sidebothama oraz W.Z. Wendricha. Poza pracami wykopaliskowymi przeprowadzone zostały przez Tomasza Herbicha z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN badania nieinwazyjne, w wyniku których powstała mapa magnetyczna całego stanowiska. Zidentyfikowano dzięki temu między innymi pozostałości hellenistycznych monumentalnych zabudowań fortowych, badanych w ramach misji polsko-amerykańskiej przez Marka Woźniaka z CAŚ UW[4]. The Berenike Project koncentruje się na odkrywaniu i rekonstrukcji starożytnego krajobrazu południowo-zachodniej zatoki, która identyfikowana jest z portem. Przypływały tu statki z dalekich Indii, a także z południowych obszarów Morza Czerwonego, południowej Arabii czy wschodniej Afryki[5]. Podczas badań odsłonięto zabudowania warsztatowe, pozostałości desek statków, lin, cum a także tzw. portowy temenos z dwiema budowlami o charakterze najprawdopodobniej świątynnym, nazwanymi Lotus Temple i Square Feature[6]. Jednym z najciekawszych odkryć jest cmentarzysko psów, kotów i małpek, złożone z prawie 100 szkieletów tych zwierząt[7].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wyniki spisu ludności z 2006 roku w Prowincji Morza Czerwonego (arab.). [zarchiwizowane z tego adresu (2012-08-15)].
  2. Nazewnictwo geograficzne świata, zeszyt 2. Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Polski, 2004. s. 31. [dostęp 2017-01-30].
  3. Faraoński port w Berenike – coraz więcej zagadek, Nauka w Polsce [dostęp 2019-01-23] (pol.).
  4. Berenike, pcma.uw.edu.pl [dostęp 2019-01-23] (pol.).
  5. Iwona Zych, The harbor of Berenike in the early Roman period: overview of the excavations from 2009 to 2015; with Appendix: The pottery evidence, „Polish Archaeology in the Mediterranean”, 26 (2), 2018, s. 93–132, DOI10.5604/01.3001.0012.1822, ISSN 1234-5415 [dostęp 2019-01-23].
  6. Berenike, pcma.uw.edu.pl [dostęp 2019-01-23] (pol.).
  7. Marta Osypińska, Piotr Osypiński, New evidence for the emergence of the human-pet relation in early Roman Berenike (1st–2nd century AD), „Polish Archaeology in the Mediterranean”, 26 (2), 2018, s. 167–192, DOI10.5604/01.3001.0012.1825, ISSN 1234-5415 [dostęp 2019-01-23].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Egipt, wyd. Pascal, 2006, s. 448
  • G. W. B. Huntingford The Ethnology and History of the Area Covered by the Periplus Huntingford (trans. & ed.), Periplus of the Erythraean Sea (London, 1980).
  • S. Sidebotham and W. Wendrich, Roms Tor am Roten Meer nach Arabien und Indien, AW 32-3 (2001), ss. 251-263.
  • Woźniak i inni, Berenike Trogodytika: a Hellenistic fortress on the Red Sea coast, Egypt, „Antiquity”, 96 (366), 2018, DOI10.15184/aqy.2018.252.
  • Zych, I., The harbor of early Roman “Imperial” Berenike: overview of excavations from 2009 to 2015, „Polish Archaeology in the Mediterranean”, 26/2, 2017, s. 93–132.