Batyń

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Batyń
Państwo  Polska
Województwo zachodniopomorskie
Powiat świdwiński
Gmina Rąbino
Liczba ludności (2006) 250
Strefa numeracyjna (+48) 94
Kod pocztowy 78-331 (p-ta Rąbino)
Tablice rejestracyjne ZSD
SIMC 0310284
Położenie na mapie gminy Rąbino
Mapa lokalizacyjna gminy Rąbino
Batyń
Batyń
Położenie na mapie powiatu świdwińskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu świdwińskiego
Batyń
Batyń
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa zachodniopomorskiego
Batyń
Batyń
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Batyń
Batyń
Ziemia 53°52′48″N 15°53′10″E/53,880000 15,886111

Batyń (niem. Battin) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie świdwińskim, w gminie Rąbino. Wieś jest siedzibą sołectwa Batyń w którego skład wchodzi również miejscowość Dąbrówka.

W latach 1975-1998 wieś należała do woj. koszalińskiego.

Batyń to stara wieś, której rodowód sięga czasów średniowiecza. Pierwsze wzmianki pisane pochodzą z 1412 roku i dotyczą opisu zniszczeń jakich się dopuścili Krzyżacy ze Świdwina. Wieś była lennem starego rodu pomorskiego von Podewils, który przybył na te tereny z ziemi kołobrzeskiej 22 maja 1362 roku. Batyń należała do nich aż do I poł. XIX wieku. W 1628 roku wieś pozostawała w rękach Anselma von Podewils, w 1756 roku właścicielem wsi był członek rodu – Edward von Podewils. Jego następcą był syn Ludwig Christian. Od 1776 roku właścicielem majątku był generał Friedrich Wilhelm von Podewils, a następnie jego żona Ehleonora Carolina z domu Wolsky.

W tym czasie we wsi istniała duża owczarnia, sześć gospodarstw zagrodowych i gospoda. W 1843 roku majątek przeszedł na własność Otto Bogislowa von Kleist, który nabył majątek za kwotę 16 120 talarów. We wsi mieszkało wówczas 214 mieszkańców. W 1853 roku C.J. Heyse nabył majątek za sumę 12 700 talarów od Antonette Friedrike von Kleist.

W tym czasie wiele majątków szlacheckich zmieniało właścicieli, gdyż mieszczanie uzyskali prawo nabywania ziemi.

W 1867 roku w skład majątku Batyń wchodziły również dwa folwarki Carlsruh (obecnie Zbytki) i Klein Damerow (Dąbrówka) położone na północny wschód od wsi. Łącznie wieś z majątkiem oraz folwarkami zamieszkiwało 582 osoby.

W 1892 roku właścicielem dawnych dóbr rycerskich – Batynia i dwóch folwarków (ok. 1094 ha) został Hosemann, który zlecił wybudowanie neoklasycystycznego pałacu. Majątek posiadał już wówczas maszynę parową oraz należała do niego mleczarnia. W 1914 roku właścicielem został Erich Hosemann, a powierzchnia majątku zmniejszyła się do 793 ha. Do lat 1931-32 majątek należał do rodów Hosemann i Ponatz, którym jako osobom pochodzenia żydowskiego odebrano go i dokonano parcelacji. Podzielono go na 55 gospodarstw. Z tego okresu pochodzą liczne zagrody o jednolitej architekturze, rozciągające się wzdłuż drogi prowadzącej do dawnego ewangelickiego kościoła.

Ciekawostki[edytuj]

Ruiny pałacu założonego na planie prostokąta. Budynek pierwotnie z ryzalitami na osi fasady i elewacji ogrodowej. Piętrowy, przykryty dachem czterospadowym z wystającymi ponad dach ryzalitami.

Od strony fasady ryzalit trzykondygnacyjny, zwieńczony ażurową balustradą. Okna zamknięte odcinkowo i prostokątnie. Pałac nawiązywał do rozwiązań neoklasycystycznych, ale też do tzw. stylu „arkadowego”. Wybudowano go najprawdopodobniej w II poł. XIX wieku dla rodziny Rosemann z Berlina.

Na początku XX wieku dokonano modernizacji budynku. Po wojnie funkcjonowała w nim szkoła podstawowa. Obecnie w stanie ruiny. Pałac zlokalizowany był w północno-zachodniej części wsi w kompleksie zabudowań gospodarczych.

Od północy i zachodu ruiny pałacu otoczone są XIX wiecznym parkiem o charakterze krajobrazowym. Przez park przebiega droga. Drzewostan gęsty, z dużą ilością krzaków. Występują tam buki, klony, jesiony, kasztanowce i dęby. Powierzchnia około 2 ha.

Godna uwagi jest aleja bukowa wzdłuż zachodniej granicy parku oraz okazały buk czerwonolistny.

Bibliografia[edytuj]

  1. Andrzej Świrko, Pałace, dwory i zamki w dorzeczu Parsęty, POT, 2005, ISBN 83-7263-900-0