Beka (województwo pomorskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Beka
Beka
Państwo  Polska
Województwo pomorskie
Powiat pucki
Gmina Puck
Strefa numeracyjna (+48) 58
Tablice rejestracyjne GPU
SIMC 0996471
Położenie na mapie gminy wiejskiej Puck
Mapa lokalizacyjna gminy wiejskiej Puck
Beka
Beka
Położenie na mapie powiatu puckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu puckiego
Beka
Beka
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Beka
Beka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Beka
Beka
Ziemia54°38′38″N 18°28′10″E/54,643889 18,469444

Beka (kaszb. Beka, niem. Beka)[1] – nieistniejąca kaszubska osada rybacka w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie puckim, w gminie Puck nad Bałtykiem u dawnego ujścia Redy. Osada opustoszała po II wojnie światowej i jest niekiedy określana przez media jako kaszubska Atlantyda[2]. Pozostały po niej kamienne fundamenty domów, a jej miejsce wyznacza drewniany krzyż ustawiony w pobliżu kępy drzew na brzegu Zatoki Puckiej.

W latach 1975–1998 miejsce administracyjnie należało do województwa gdańskiego.

Toponimia[edytuj | edytuj kod]

Beka

Nazwa osady prawdopodobnie pochodzi od kaszubskiego określenia harpuna, którego używano do eliminowania fok będących w mniemaniu rybaków wówczas szkodnikami.  

Historia[edytuj | edytuj kod]

Beka na niemieckiej mapie sztabowej, przed 1939

Pierwsze wzmianki o osadzie pochodzą z XVI wieku, kiedy to opisano znajdujący się niedaleko Osłonina skład drewna przy ujściu rzeki Redy. Z czasem zaczęły się przy nim pojawiać budynki o kamiennych fundamentach, które nie przetrwały do dnia dzisiejszego. W XIX wieku płynący przez osadę jeden z cieków rzeki Redy uregulowano, tworząc kanał biorący swoją nazwę od osady. Od tego momentu zatrzymał się proces nanoszenia przez rzekę materiału skalnego, który do tej pory łagodził skutki abrazji. W 1959 roku w wiosce rybackiej wybuchł pożar, którego skutkiem było zniszczenie zabudowań i całkowite wyludnienie tego miejsca. Dalszego procesu zniszczenia pozostałości śladów działalności człowieka dokonała przyroda. W ciągu około 50 lat od pożaru brzeg morza przesunął się w stronę osady o około 96-98 metrów, czyniąc sztormy niebezpiecznym żywiołem dla ruin osady. Obecnie jedynymi pozostałościami po osadzie są kamienne fundamenty chałup na brzegu morza i nieliczne drzewa, niegdyś ocieniające domostwa[3]

Środowisko naturalne[edytuj | edytuj kod]

Osada znajduje się na terenie rezerwatu będącego częścią obszaru Natura 2000, w którym można spotkać wiele rzadkich gatunków ptaków i halofilną roślinność.

 Osobny artykuł: Rezerwat przyrody Beka.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Dr F. Lorentz, Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem, (​ISBN 83-60437-22-X​) (​ISBN 978-83-60437-22-3​)
  2. Kaszubska Atlantyda, czyli w poszukiwaniu osady Beka. trojmiasto.pl. [dostęp 2014-10-04].
  3. Rezerwat przyrody Beka - przewodnik po ścieżce edukacyjnej. Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków, s. 29-31. ISBN 978-83-89830-08-1.