Belá-Dulice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Belá-Dulice
ilustracja
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Słowacja
Kraj  żyliński
Powiat Martin
Starosta Igor Kapusta[1]
Powierzchnia 51,17[2] km²
Populacja (2011)
• liczba ludności
• gęstość

1264[3]
24,70 os./km²
Nr kierunkowy 043
Kod pocztowy 038 11
Tablice rejestracyjne MT
Położenie na mapie kraju żylińskiego
Mapa lokalizacyjna kraju żylińskiego
Belá-Dulice
Belá-Dulice
Położenie na mapie Słowacji
Mapa lokalizacyjna Słowacji
Belá-Dulice
Belá-Dulice
49°00′06″N 18°58′56″E/49,001667 18,982222
Strona internetowa

Belá-Dulice – wieś (obec) w północnej Słowacji, w powiecie Martin, w kraju żylińskim. Powstała z połączenia w 1971 dwóch samodzielnych przedtem wsi: Belá i Dulice.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Wieś leży na wschodnim skraju Kotliny Turczańskiej, u podnóży grupy górskiej Wielkiej Fatry, ok. 11 km na południowy wschód od Martina. Część zwana Belá leży na wysokości 490–500 m n.p.m. u wylotu Belianskej doliny, wzdłuż Bielańskiego potoku (słow. Beliansky potok), natomiast część zwana Dulice – na południowy wschód od Belej, nieco wyżej, bo na wysokości 500–540 m n.p.m.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Belá była wspominana po raz pierwszy w 1282, kiedy składała się z dwóch osad: Horná Bela i Dolná Bela, które już na początku XIV w. połączyły się w jedną wieś. W XV w. do wsi przyłączyła się osada Očkova Lehota, wzmiankowana po raz pierwszy w 1390. Do 1848 Belá należała do feudalnego państwa Blatnica z siedzibą na zamku blatnickim. W centrum wsi zachował się dawny układ przestrzenny i nieco dawnej, głównie XIX-wiecznej zabudowy. Znaczna część dawnej zabudowy drewnianej padła ofiarą wielkiego pożaru w 1942.

Dulice powstały na terenie wsi Necpaly. Wspominane po raz pierwszy w 1357, należały do miejscowej drobnej szlachty. Ze względu na rozrzuconą zabudowę, do dziś zachowały charakter wsi górskiej. We wsi urodzili się Michal Buľovský (zm. 1771) – pedagog i twórca instrumentów muzycznych oraz Miloš Buľovský (1869–1945) – pedagog i publicysta.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • Kościół katolicki pw. Bożego Ciała w Białej – gotycki z końca XIII w., przebudowany w stylu renesansowym w XVII w., a następnie remontowany w l. 1749 i 1856. Wewnątrz gotyckie sklepienie krzyżowe, gotycki portal i pastoforium. Wyposażenie wnętrza w większości z XVII i XVIII w.
  • Domy mieszkalne głównie z XIX w., zwykle z charakterystycznymi pawlaczami i przyczółkowymi szczytami skierowanymi ku drodze.
  • Murowane spichlerzyki – tzw. sypki lub komory, zaopatrzone w kute, żelazne drzwi, a często i takież zamknięcia okien, sytuowane w wąskim pasie między drogą a potokiem.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Zoznam zvolených starostov a primátorov podľa obcí, miest a mestských častí (słow.). Štatistický úrad Slovenskej republiky, 2014. [dostęp 2017-10-06].
  2. Registre obnovenej evidencie pozemkov (słow.). Úrad geodézie, kartografie a katastra SR, 2017-08-10. [dostęp 2017-10-06].
  3. Slovakia: Žilinský kraj (ang.). W: City Population [on-line]. [dostęp 2017-10-06].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Hochmuth Zdenko a kolektív: Veľká Fatra. Turistický sprievodca ČSSR č. 3, wyd. Šport, slovenské telovýchovné vydavateľstvo, Bratislava 1980.
  • Veľká Fatra. Turistická mapa 1:50 000. Edícia turistických máp č. 121, wyd. VKÚ Harmanec 1994. ​ISBN 80-85510-41-3​.