Beskid Makowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Beskid Makowski
Ilustracja
Mapa regionu
Megaregion Region Karpacki
Prowincja Karpaty Zachodnie
Podprowincja Zewnętrzne Karpaty Zachodnie
Makroregion Beskidy Zachodnie
Mezoregion Beskid Makowski
Zajmowane
jednostki
administracyjne
Polska:
woj. śląskie
woj. małopolskie
Polana Pękalówka i panorama widokowa
Pasmo Koskowej Góry
Osiedla Zawoi w Paśmie Przedbabiogórskim

Beskid Makowski (dawniej nazywany Beskidem Średnim, 513.48) – grupa górska, część Beskidów Zachodnich. Od zachodu sąsiaduje z Beskidem Małym, Kotliną Żywiecką i Beskidem Żywieckim, od północy z Pogórzem Wielickim, od wschodu z Beskidem Wyspowym, od południa z Kotliną Rabczańską, Pasmem Babiogórskim i pasmem Beskidów Orawskich (po słowackiej stronie). Najwyższym szczytem jest Mędralowa (1169 m)[1].

Granice[edytuj | edytuj kod]

Według Jerzego Kondrackiego, autora naukowo opracowanej regionalizacji geograficznej Polski granice Beskidu Makowskiego są następujące[1]:

Przy tak wyznaczonych granicach Beskid Makowski ma powierzchnię ok. 900 km², długość ok. 60 km i szerokość 15 km[1].

Na mapach jednak i w przewodnikach zwykle spotkać się można z innym podziałem, w którym do Beskidu Makowskiego dodatkowo zaliczane jest jeszcze całe Pasmo Lubomira i Łysiny oraz Zębalowa[2][3]. Pasmo Przedbabiogórskie, czasami zaliczane jest do Beskidu Żywieckiego.

Rzeźba terenu[edytuj | edytuj kod]

Beskid Makowski zbudowany jest z piaskowców magurskich przewarstwionych warstwami łupków. W łupkach wyrzeźbione zostały doliny rzeczne. Składa się z wielu rozczłonkowanych pasm górskich i wzniesień. Są to (w nawiasie najwyższy szczyt pasma)[1]:

Klimat[edytuj | edytuj kod]

Na klimat w Beskidzie Makowskim wpływa zróżnicowana rzeźba terenu. Średnia temperatura wynosi od 5 do 7 °C. Wiosna trwa długo i jest chłodna i deszczowa, nawroty niskiej temperatury występują aż do maja. Lato bywa trochę cieplejsze niż w Beskidzie Żywieckim, lecz trwa tyle samo. Jesień jest długa i sucha. Notowane są częste wahania temperatury, tak, jak i w reszcie regionu. Zima utrzymuje się zazwyczaj od końca listopada do marca. Przeciętnie najwięcej opadów zaobserwowano w czerwcu i w sierpniu, a najmniej w październiku, średnia roczna wynosi 800 mm. Podobnie jak w Beskidzie Wyspowym zdarzają się tu inwersje temperatury.

Ludność[edytuj | edytuj kod]

Jest to obszar dość gęsto zaludniony. Lasy występują głównie na wyższych grzbietach górskich, natomiast doliny i śródgórskie zrównania zajęte są pod uprawy rolne i osady ludzkie. Są 4 miasta: Maków Podhalański, Sucha Beskidzka, Jordanów, Myślenice.

Zagospodarowanie turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Schroniska[edytuj | edytuj kod]

Na obszarze Beskidu Makowskiego brak jest obiektów wybudowanych i administrowanych przez PTTK. Jedyną górską bazę noclegową stanowią schroniska prywatne i chatki studenckie:

Schronisko „Zygmuntówka” na Przełęczy Klekociny
Schronisko „Opaczne” na Przełęczy Opaczne
Studenckie Schronisko Turystyczne „Lasek” pod szczytem Łoska
Studencki Schron Turystyczny „Pod Solniskiem” w Lachowicach-Adamach

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Pasmo Przedbabiogórskie
szlak turystyczny czarny Zawoja Dolna – Zawoja PrzysłopSucha Beskidzka dw. PKP
szlak turystyczny niebieski Stryszawa – Zawoja Przysłop
szlak turystyczny czerwony Zawoja Centrum – Przełęcz Przysłop – Zawoja Przysłop – Sucha Beskidzka dw. PKP
szlak turystyczny niebieski Maków PodhalańskiGrzechynia – dojście do szlaku czerwonego (jw.)
szlak turystyczny żółty Przełęcz Przysłop – KiczoraPrzełęcz KolędówkiPrzełęcz OpaczneJałowiecLachów GrońKoszarawa
szlak turystyczny zielony Zawoja Centrum – Przełęcz Kolędówki – SiwcówkaOpuśniokSST Pod SolniskiemHucisko – Koszarawa-Cicha – BeskidekPrzełęcz KlekocinyPrzełęcz Jałowiecka Północna
szlak turystyczny niebieski Zawoja Wełcza – Jałowiec – Przełęcz Cicha – Opuśniok – Lachowice
szlak turystyczny zielony Przyborów – JaworzynaMędralowa Zachodnia
szlak turystyczny czerwony Główny Szlak Beskidzki na odcinku: Przełęcz Głuchaczki – Mędralowa Zachodnia – Mędralowa – Przełęcz Jałowiecka
szlak turystyczny czarny Krzyżówki – Bacówka „Viktoria K” – przełęcz pod Małą MędralowąHala KamińskiegoZawoja Czatoża
Pasmo Laskowskie
szlak turystyczny żółty Koszarawa – SST LasekŁosekPrzyborów
Pasmo Pewelskie
szlak turystyczny niebieski ŚlemieńGachowizna – Hucisko
szlak turystyczny żółty JeleśniaJanikowa Grapa – Gachowizna
Pasmo Koskowej Góry
szlak turystyczny niebieski Sucha Beskidzka – Mioduszyna – Maków Podhalański
szlak turystyczny żółty Maków Podhalański – StańkowaKoskowa GóraParszywkaPrzełęcz DziałGrońPcim
szlak turystyczny czarny łącznikowy pomiędzy niebieskim i żółtym (jw.)
szlak turystyczny zielony Maków Podhalański – Budzów
szlak turystyczny niebieski Bieńkówka – Koskowa Góra – Przełęcz JabconiówkaGrońZarębkiJordanów
szlak turystyczny zielony OsielecGroń (810 m)Skomielna CzarnaTokarnia- Knapówka – GrońStróża
szlak turystyczny czarny Zębalowa – Tokarnia – GrońZawadka – dojście do szlaku żółtego pod Kotoniem
szlak turystyczny żółty Lubień – Zębalowa – Krzeczów
Pasmo Babicy
szlak turystyczny czerwony Mały Szlak Beskidzki na odcinku: ZembrzyceChełmZachełmnaPalczaBieńkowska GóraBabicaTrzebuńska GóraSularzowaMyślenice
szlak turystyczny niebieski Stryszów – Chełm
szlak turystyczny zielony Budzów – Mysia GóraPrzełęcz WrotkaStronie
szlak turystyczny żółty Przełęcz Wrotka – Skawinki
szlak turystyczny niebieski Przełęcz SanguszkiKrowia Góra – Bieńkówka
szlak turystyczny czarny łącznikowy pomiędzy szlakiem niebieskim (jw.) i czerwonym Małym Szlakiem Beskidzkim
szlak turystyczny zielony Stróża – dojście do szlaku czerwonego Małego Szlaku Beskidzkiego pod Sularzową

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Jerzy Kondracki, Geografia regionalna Polski, Warszawa: PWN, 1998, ​ISBN 83-01-12479-2
  2. Beskid Wyspowy 1:50 000. Mapa turystyczna, Kraków: Compass, 2006, ​ISBN 83-89165-86-4
  3. Andrzej Matuszczyk, Beskid Wyspowy, Pruszków: Rewasz, 2001, ​ISBN 83-85557-86-5
  4. Stanisław Figiel, Piotr Krzywda, Beskid Żywiecki, Rewasz, 2006, ​ISBN 83-89188-59-7

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]