Beskid Makowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Beskid Makowski
Magurka BM 3.jpg
513.48 Beskid Makowski.png
Zasięg regionu w obrębie Polski
Megaregion Region Karpacki
Prowincja Karpaty Zachodnie
Podprowincja Zewnętrzne Karpaty Zachodnie
Makroregion Beskidy Zachodnie
Mezoregion Beskid Makowski
Zajmowane
jednostki
administracyjne
Polska:
woj. śląskie
woj. małopolskie
Polana Pękalówka i panorama widokowa
Pasmo Koskowej Góry
Kapliczka pod Jaworzyńskim Wierchem
Osiedla Zawoi w Paśmie Przedbabiogórskim

Beskid Makowski (dawniej nazywany Beskidem Średnim, 513.48) – grupa górska, część Beskidów Zachodnich. Od zachodu sąsiaduje z Beskidem Małym, Kotliną Żywiecką i Beskidem Żywieckim, od północy z Pogórzem Wielickim, od wschodu z Beskidem Wyspowym, od południa z Kotliną Rabczańską, Pasmem Babiogórskim i pasmem Orawskie Beskidy (po słowackiej stronie). Najwyższym szczytem jest Mędralowa (1169 m)[1].

Granice[edytuj]

Według Jerzego Kondrackiego, autora naukowo opracowanej regionalizacji geograficznej Polski granice Beskidu Makowskiego są następujące[1]:

Przy tak wyznaczonych granicach Beskid Makowski ma powierzchnię ok. 900 km², długość ok. 60 km i szerokość 15 km[1].

Na mapach jednak i w przewodnikach zwykle spotkać się można z innym podziałem, w którym do Beskidu Makowskiego dodatkowo zaliczane jest jeszcze całe Pasmo Lubomira i Łysiny oraz Zębalowa[2][3]. Pasmo Przedbabiogórskie, czasami zaliczane jest do Beskidu Żywieckiego.

Rzeźba terenu[edytuj]

Beskid Makowski zbudowany jest z piaskowców magurskich przewarstwionych łupkami warstw. W łupkach wyrzeźbione zostały doliny rzeczne. Składa się z wielu rozczłonkowanych pasm górskich i wzniesień. Są to (w nawiasie najwyższy szczyt tego pasma)[1]:

Klimat[edytuj]

Na klimat w Beskidzie Makowskim wpływa zróżnicowana rzeźba terenu. Średnia temperatura wynosi od 5 do 7 °C. Wiosna trwa długo i jest chłodna i deszczowa, nawroty niskiej temperatury występują aż do maja. Lato bywa trochę cieplejsze niż w Beskidzie Żywieckim, lecz trwa tyle samo. Jesień jest długa i sucha. Notowane są częste wahania temperatury, tak, jak i w reszcie regionu. Zima utrzymuje się zazwyczaj od końca listopada do marca. Przeciętnie najwięcej opadów zaobserwowano w czerwcu i w sierpniu, a najmniej w październiku, średnia roczna wynosi 800 mm. Podobnie jak w Beskidzie Wyspowym zdarzają się tu inwersje temperatury.

Ludność[edytuj]

Jest to obszar dość gęsto zaludniony. Lasy występują głównie na wyższych grzbietach górskich, natomiast doliny i śródgórskie zrównania zajęte są pod uprawy rolne i osady ludzkie. Są 4 miasta: Maków Podhalański, Sucha Beskidzka, Jordanów, Myślenice.

Zagospodarowanie turystyczne[edytuj]

Schroniska[edytuj]

Na obszarze Beskidu Makowskiego brak jest obiektów wybudowanych i administrowanych przez PTTK. Jedyną górską bazę noclegową stanowią schroniska prywatne i chatki studenckie:

Schronisko „Zygmuntówka” na Przełęczy Klekociny
Schronisko „Opaczne” na Przełęczy Opaczne
Studenckie Schronisko Turystyczne „Lasek” pod szczytem Łoska
Studencki Schron Turystyczny „Pod Solniskiem” w Lachowicach-Adamach

Szlaki turystyczne[edytuj]

Pasmo Przedbabiogórskie
szlak turystyczny czarny Zawoja Dolna – Zawoja PrzysłopSucha Beskidzka dw. PKP
szlak turystyczny niebieski Stryszawa – Zawoja Przysłop
szlak turystyczny czerwony Zawoja Centrum – Przełęcz Przysłop – Zawoja Przysłop – Sucha Beskidzka dw. PKP
szlak turystyczny niebieski Maków PodhalańskiGrzechynia – dojście do szlaku czerwonego (jw.)
szlak turystyczny żółty Przełęcz Przysłop – KiczoraPrzełęcz KolędówkiPrzełęcz OpaczneJałowiecLachów GrońKoszarawa
szlak turystyczny zielony Zawoja Centrum – Przełęcz Kolędówki – SiwcówkaOpuśniokSST Pod SolniskiemHucisko – Koszarawa-Cicha – BeskidekPrzełęcz KlekocinyPrzełęcz Jałowiecka Północna
szlak turystyczny niebieski Zawoja Wełcza – Jałowiec – Przełęcz Cicha – Opuśniok – Lachowice
szlak turystyczny zielony Przyborów – JaworzynaMędralowa Zachodnia
szlak turystyczny czerwony Główny Szlak Beskidzki na odcinku: Przełęcz Głuchaczki – Mędralowa Zachodnia – Mędralowa – Przełęcz Jałowiecka
szlak turystyczny czarny Krzyżówki – Bacówka „Viktoria K” – przełęcz pod Małą MędralowąHala KamińskiegoZawoja Czatoża
Pasmo Laskowskie
szlak turystyczny żółty Koszarawa – SST LasekŁosekPrzyborów
Pasmo Pewelskie
szlak turystyczny niebieski ŚlemieńGachowizna – Hucisko
szlak turystyczny żółty JeleśniaJanikowa Grapa – Gachowizna
Pasmo Koskowej Góry
szlak turystyczny niebieski Sucha Beskidzka – Mioduszyna – Maków Podhalański
szlak turystyczny żółty Maków Podhalański – StańkowaKoskowa GóraParszywkaPrzełęcz DziałGrońPcim
szlak turystyczny czarny łącznikowy pomiędzy niebieskim i żółtym (jw.)
szlak turystyczny zielony Maków Podhalański – Budzów
szlak turystyczny niebieski Bieńkówka – Koskowa Góra – Przełęcz JabconiówkaGrońZarębkiJordanów
szlak turystyczny zielony OsielecGroń (810 m)Skomielna CzarnaTokarnia- Knapówka – GrońStróża
szlak turystyczny czarny Zębalowa – Tokarnia – GrońZawadka – dojście do szlaku żółtego pod Kotoniem
szlak turystyczny żółty Lubień – Zębalowa – Krzeczów
Pasmo Babicy
szlak turystyczny czerwony Mały Szlak Beskidzki na odcinku: ZembrzyceChełmZachełmnaPalczaBieńkowska GóraBabicaTrzebuńska GóraSularzowaMyślenice
szlak turystyczny niebieski Stryszów – Chełm
szlak turystyczny zielony Budzów – Mysia GóraPrzełęcz WrotkaStronie
szlak turystyczny żółty Przełęcz Wrotka – Skawinki
szlak turystyczny niebieski Przełęcz SanguszkiKrowia Góra – Bieńkówka
szlak turystyczny czarny łącznikowy pomiędzy szlakiem niebieskim (jw.) i czerwonym Małym Szlakiem Beskidzkim
szlak turystyczny zielony Stróża – dojście do szlaku czerwonego Małego Szlaku Beskidzkiego pod Sularzową

Przypisy

  1. a b c d Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12479-2.
  2. Beskid Wyspowy 1:50 000. Mapa turystyczna. Kraków: Wyd. Compass, 2006. ISBN 83-89165-86-4.
  3. Andrzej Matuszczyk: Beskid Wyspowy. Pruszków: Oficyna Wyd. „Rewasz”, 2001. ISBN 83-85557-86-5.
  4. Stanisław Figiel, Piotr Krzywda: Beskid Żywiecki. Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2006. ISBN 83-89188-59-7.

Linki zewnętrzne[edytuj]