Białorzytka saharyjska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Białorzytka saharyjska
Oenanthe leucopyga[1]
(Brehm, 1855)
Białorzytka saharyjska
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd wróblowe
Rodzina muchołówkowate
Rodzaj Oenanthe
Gatunek białorzytka saharyjska
Synonimy
  • Vitiflora leucopyga C. L. Brehm, 1855[2]
Podgatunki
  • O. l. aegra Hartert, 1913
  • O. l. leucopyga (C. L. Brehm, 1855)
  • O. l. ernesti Meinertzhagen, 1930
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 LC pl.svg

Białorzytka saharyjska (Oenanthe leucopyga) – gatunek ptaka z rodziny muchołówkowatych (Muscicapidae). Zamieszkuje kamieniste tereny pustynne od Sahary poprzez Arabię Saudyjską aż do Iraku. Incydentalnie zalatuje do Europy[4], w 2015 r. po raz pierwszy zaobserwowano ją w Polsce[5]

Białorzytka saharyjska

Systematyka[edytuj]

Wyróżniono trzy podgatunki O. leucopyga[6][2]:

  • Oenanthe leucopyga aegra – północno-zachodnia Afryka do zachodniego Egiptu.
  • Oenanthe leucopyga leucopygaDolina Nilu w Egipcie i północno-środkowy i północno-wschodni Sudan do Erytrei i Dżibuti.
  • Oenanthe leucopyga ernesti – północno-wschodni Egipt do środkowej Arabii Saudyjskiej i Jemenu.

Wygląd[edytuj]

Ptak nieco mniejszy od szpaka, osiąga długość 17–18 cm. Ubarwienie czarne, na czubku głowy i w tylnej dolnej części ciała biały.

Rozmnażanie[edytuj]

Ze względu na wysokie temperatury podłoża w gorącym klimacie rozmnażanie odbywa się w specjalnie skonstruowanych gniazdach. Białorzytka saharyjska buduje je z kawałków piaskowca, który wyposażony jest w specjalny system chłodzący. Zaczyna budowę w cieniu większego głazu układając drobne kamyczki w kopczyk. Na jego szczycie we wgłębieniu wije gniazdo z cienkich gałązek. Usypany kopczyk wchłania nocną rosę utworzoną podczas zimnych pustynnych nocy, w dzień rosa ta odparowuje, dając gniazdu chłodniejsze powietrze. W ten sposób kamyki izolują od rozgrzanego podłoża i umożliwiają przepływ powietrza. W gnieździe białorzytka saharyjska składa jaja w ilości 3–5 sztuk.

Dieta[edytuj]

Odżywia się głównie owadami.

Ciekawostka[edytuj]

W Jordanii jego wizerunek ukazał się na znaczku o wartości 120 filsów[7].

Przypisy

  1. Oenanthe leucopyga, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b White-crowned Wheatear (Oenanthe leucopyga) (ang.). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 2012-11-27].
  3. Oenanthe leucopyga. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  4. Kajzer Z. Obserwacje rzadkich gatunków. Ptaki Polski, 3/2015, strona 7
  5. Komunikat Komisji Faunistycznej
  6. Frank Gill, David Donsker: Family Muscicapidae (ang.). IOC World Bird List: Version 5.4. [dostęp 2012-11-27].
  7. Stamps showing White-crowned Wheatear Oenanthe leucopyga (ang.). [dostęp 9 maja 2009].

Bibliografia[edytuj]

  1. Cudowny świat: najpiękniejsze zakątki i krajobrazy. Warszawa: Przegląd Reader's Digest, 2000. ISBN 8388243101.