Biały Jar

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Biały Jar w maju 2012 roku
Biały Jar na mapie okolic Śnieżki
Tablica informacyjna in situ

Biały Jar (niem. Seifengrube) – jar w środkowej części Karkonoszy, w Sudetach Zachodnich.

Położenie i opis[edytuj | edytuj kod]

Jest to nisza niwalna przekształcona w jar o dnie głęboko wciętej półkolistej doliny podcinającej północne zbocze Równi pod Śnieżką[1]. Powstała w wyniku zalegania przez długi czas zlodowaciałej pokrywy śnieżnej podczas ostatniego zlodowacenia w plejstocenie[1]. Od górnej krawędzi jaru na wysokości około 1350 m np.p.m. rozchodzą się w dół głębokie bruzdy szczelinowe, odsłaniające jasną zwietrzelinę granitową, od której jasnoszarej barwy wywodzi się nazwa jaru[1]. Dno jaru leży na wysokości około 1150-1200 m n.p.m.[1] Zbocza Białego Jaru porośnięte są kosodrzewiną[1]. Rośnie tu wiele gatunków ziół. W Białym Jarze swoje źródło ma Złoty Potok[1].

W Białym Jarze już w średniowieczu prowadzono poszukiwania złota[1]. W latach 1827-1832 wydobywano galenę z domieszką srebra, w dwóch szybach Gustaw i Heinrich[1].

Biały Jar jest jednym z miejsc, w którym pokrywa śnieżna utrzymuje się najdłużej w Karkonoszach[1]. Zimą, ze względu na zagrożenie lawinowe, szlaki turystyczne prowadzące przez Biały Jar są zamknięte[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Lawina w Białym Jarze.
  • 20 marca 1968 roku w Białym Jarze na skutek zejścia lawiny zginęło 19 osób[1]. Jest to największa tragedia lawinowa w Polsce[1]. Lawina miała ponad 700 m długości, około 80 metrów szerokości, a jej czoło było wysokie na 20–25 m. Wśród ofiar było 13 Rosjan, 4 Niemców z NRD oraz dwóch Polaków. Pięć innych osób objętych lawiną zdołało się uratować. Po tragedii powstały plotki, że lawina nie zeszła samoistnie, lecz wywołali ją agenci jakiegoś wywiadu. Jednak badania naukowe i ekspertyzy dowiodły, że był to proces naturalny.
  • W 1974 roku zeszła kolejna lawina, która zniszczyła pomnik ustawiony przy szlaku poświęcony ofiarom tragedii z 1968 roku. Obecnie pozostał po pomniku jedynie cokół[2].
  • W dniu 22 marca 2008 roku około godziny 15:00 zeszła kolejna lawina wywołana przez przejeżdżającego tamtędy snowboardzistę. Była to największa lawina od 40 lat, czyli od tragedii z 1968 roku. Czoło lawiny miało od 15 do 20 m wysokości, a długość ponad 800 m. Akcja ratunkowa i poszukiwawcza trwała niemal dobę. Oprócz Grupy Karkonoskiej GOPR w akcji brała udział Horska Služba, Straż Pożarna, Straż Karkonoskiego Parku Narodowego. Zwłoki 26-letniego snowboardzisty znaleziono na głębokości 3 metrów pod powierzchnią czoła lawiny.

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

W Babim Jarze rozpoczyna się szlak turystyczny[3]:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h i j k l Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 3: Karkonosze. Warszawa; Kraków: Wydawnictwo PTTK „Kraj”, 1993, s. 41. ISBN 83-7005-168-5.
  2. Agnieszka Szymaszek: Lawina w Białym Jarze - najtragiczniejszy wypadek w polskich górach. W: Onet.pl [on-line]. [dostęp 2017-12-24].
  3. Mapa turystyczna. [dostęp 2018-04-12].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]