Bies

Ten artykuł dotyczy demona. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Bies – w przedchrześcijańskich wierzeniach Słowian personifikacja bliżej nieokreślonego złego ducha, demona zła. Nazwa bies wywodzi się z prasłowiańskiego *bĕsъ, od praindoeuropejskiego *bboidh-, oznaczającego „powodujący strach, przerażenie”.

Biesy mogły wnikać w poszczególne osoby i kierować ich działaniami (stąd określenie „zbiesiony”), przypisywano im też pilnowanie skarbów ukrytych w ziemi. Bytowały w lasach, bagnach i w głębinach wodnych^[1].

Po chrystianizacji Słowiańszczyzny określenia bies zaczęto używać jako synonimu pojęcia diabeł.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

	Zobacz hasło bies w Wikisłowniku

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

↑ Pełka L.J., Polska demonologia ludowa, Iskry, Warszawa, 1987

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Kempiński A., Encyklopedia mitologii ludów indoeuropejskich, Iskry 2001. ISBN 83-207-1629-2
Podgórscy B. i A., Wielka Księga Demonów Polskich - leksykon i antologia demonologii ludowej, Wydawnictwo KOS, Katowice 2005. ISBN 83-89375-40-0

p • d • e Religia Słowian

Historyczna religia Słowian • Rodzimowierstwo słowiańskie

Bóstwa	Białobóg¹ • Chors • Czarnobóg • Czarnogłów¹ • Dażbóg • Dzidzileyla¹ • Dziewanna¹ • Flins¹ • Jarowit • Jaryło • Jesza¹ • Kupała • Łada¹ • Marzanna • Mokosz • Nyja¹ • Perepłut • Perun • Perperuna • Pizamar • Podaga • Pogoda¹ • Pogwizd • Porenut • Porewit • Pripegala¹ • Prowe • Radogost • Rod • Rugiewit • Simargł • Siwa • Strzybóg • Swarożyc • Swaróg • Świętowit • Trojan • Trzygłów • Turupit • Weles • Żywie¹

Demony i duchy	ażdacha • bagiennik • bannik • bełt • biali ludzie • bies • bieda • błędne ogniki • bobo • boginka • brodarica • brzeginia • bzionek • chabernica • chała • chobołd • chochlik • chowaniec • cicha • cioty • cmentarna baba • czart • ćmok • ćmuch • dobrochoczy • domowik • dworowy • dydko • dziwożona • fajermon • gnieciuch • grad • graniecnik • gumiennik • hurbóż • jaroszek • jędza • julki • kikimora • kłobuk • kocmeuch • korgorusze • lamia • latawiec • leszy • licho • ludki • łapiduch • macica • mamuna • maruda • mężyk • miawka • miernik • narecznica • nocnica • nawie • oblakinia • omacnica • plonek • plunek • płamęta • płanetnik • podciep • pokuć • polewik • południca • północnica • poroniec • poświst • raróg • rokitnik • rusałka • samodiwa • skarbnik • skrzak • spor • Srala Bartek • stichija • stopan • strzyga • tęsknica • topielica • uboże • ustreł • utopiec • wampir • wieszczy • wietrzyca • wiła • wisielec • wodnik • zagorkinia • zaraza • złydnia • zmora

Postacie mitologiczne i legendarne, bohaterowie bylin	Alosza Popowicz • Baba Jaga • Choryw • Ciechan • Czech • Dobrynia Nikiticz • Ilja Muromiec • Iwan Carewicz • Kazi • Kij • Kościej Nieśmiertelny • Krak • Krok • Lech • Lel i Polel¹ • Liczyrzepa • Libusza • Łybedź • Rus • Michajło Potok • Mikuła Sielaninowicz • Sadko • Šemík • Szczek • Światogor • Tetka • Waleska • Wanda • Waligóra i Wyrwidąb • Wołch Wsiesławiewicz

Inne	Dola • rodzanice • Sabat • uroczne oczy • wilkołak • zduhacz • żmij

Miejsca kultu	Arkona • Babia Przełęcz • Batorz • Bazaltowa Góra • Biały Kościół • Bugaj • Ciemny Wądół • Głomacz • Gontyniec • Góra Cerkwicka • Góra Dobrzeszowska • Góra Grodowa • Góra Świętego Jana • Góra Świętej Doroty • Góra Witosławska • Góry Wysokie • Groß Raden • Feldberg • Kałdus • Klimont • Kobyla Góra Chronowska • Kopaniec • Kopiec Przemysława • Lednica Górna • Licheń Stary • Lubomia • Łany Wielkie • Łobżenica • Łysa Góra • Łysica • Mileszki • Motycz • Mucharz • Nętno • Nowosielce • Ołobok • Ślęża • Poganowo • Radogoszcz • Radunia • Rowokół • Święta Góra (Gostyńska) • Święta Góra (koło Staświn) • Święty Bór • Tropie • Wolin • Wyszkowo • Wzgórze Chramowe • Wzgórze Lecha (Gniezno) • Zamczysko • Zarańsko • Zawada

Osoby związane z kultem i mitologią	Cioty • Junak • Wiedźma • Wołchw • Żerca

Święta i obrzędy	Badnjak • Bocianie łapy • Dożynki • Diduch • Dziady • Gaik • Gromnica • Jańskie rajtowanie • Jare Święto • Kolędowanie • Kołacz • Korowaj • Kostroma • Kostrubonko • Kurentowanie • Maslenica • Noc Kupały • Obiata • Oczepiny • Ostatki • Peperuda • Pogrzeb strzały • Postrzyżyny • Ptasie wesele • Radonica • Rękawka • Rozpleciny • Slava • Stado • Stypa • Swaćba • Ścinanie kani • Śmigus-dyngus • Święto Godowe • Tryzna • Zażynki • Zielone Świątki • Żertwa

Obiekty kultowe	Chram • Kapiszcze • Kamienne bóstwo pogańskie z Małocina • Stanica • Światowid ze Zbrucza • Świętowit woliński

Portal:Rodzimowierstwo słowiańskie • Uwaga: ¹ historyczność bóstwa kontrowersyjna.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Menu nawigacyjne

Narzędzia osobiste

Przestrzenie nazw

Warianty

Widok

Więcej

Szukaj

Nawigacja

Dla czytelników

Dla wikipedystów

Narzędzia

Drukuj lub eksportuj

W innych projektach

W innych językach