Bohuslav Havránek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bohuslav Havránek
Data i miejsce urodzenia 30 stycznia 1893
Praga
Data i miejsce śmierci 2 marca 1978
Praga
Zawód, zajęcie językoznawca, slawista
Narodowość czeska

Bohuslav Havránek (ur. 30 stycznia 1893 w Pradze, zm. 2 marca 1978 tamże) – czeski językoznawca, slawista oraz leksykograf, profesor Uniwersytetu Karola w Pradze[1]. Był członkiem Czechosłowackiej Akademii Nauk i zagranicznych akademii naukowych. Pełnił funkcję redaktora w czasopismach językoznawczych i slawistycznych, m.in. „Slovo a slovesnost” i „Slavia”[2]. Wydawał prace Jana Mukařovskiego[1].

W latach 1912–1916 studiował historię sztuki i estetykę na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Karola. W 1928 r. został mianowany docentem; w latach 1929–1934 piastował stanowisko profesora nadzwyczajnego, a od 1934 r. był profesorem zwyczajnym językoznawstwa slawistycznego na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Masaryka w Brnie. W 1939 został zatrudniony na Uniwersytecie Karola.

Do jego zainteresowań naukowych należały: związki słowiańskich dialektów i języków standardowych, rozwój języków południowosłowiańskich w ramach ligii bałkańskiej, badanie języka czeskiego (dialektologia i ewolucja historyczna), problematyka kultury językowej, leksykologia, terminologia, językoznawstwo ogólne, historia językoznawstwa.

W teorii języka literackiego jako pierwszy zaproponował rozróżnienie między normą językową (zespołem środków językowych) a kodyfikacją (uregulowaniem normy). Zwracał uwagę na demokratyzację i stylistyczną wariantywność języka literackiego. Po śmierci V. Mathesiusa stał się przewodniczącym Praskiego Koła Lingwistycznego i jednym z jego najwybitniejszych przedstawicieli.

Wybrana twórczość[edytuj | edytuj kod]

  • Genera verbi v slovanských jazycích I, 1926
  • Linguistika obecná, indoevropská, slovanská a česká, 1930
  • Genera verbi v slovanských jazycích II, 1937
  • Staročeská literatura v hlaholském písemnictví charvatském; Expanse spisovné češtiny od 14. do 16. století, 1939
  • Strukturalismus – Strukturální estetika – Strukturální linguistika – Strukturální věda o literatuře, 1940
  • O básnickém jazyce, 1947
  • Česká mluvnice – základní jazyková příručka, 1951 (współautorstwo)
  • Stručná mluvnice česká pro střední školu, 1952 (współautorstwo)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Jacek Baluch, Piotr Gierowski: Czesko-polski słownik terminów literackich. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2016, s. 435–436. ISBN 978-83-233-4066-9.
  2. Havránek Bohuslav [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2019-11-30].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]