Borowa (góra)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Borowa
Borowa od strony Podgórza
Borowa od strony Podgórza
Państwo  Polska
Pasmo Sudety,
Góry Wałbrzyskie,
Góry Czarne
Wysokość 853 m n.p.m.
Wybitność 223 m
Położenie na mapie Sudetów
Mapa lokalizacyjna Sudetów
Borowa
Borowa
Ziemia50°43′22″N 16°18′11″E/50,722778 16,303056

Borowa, Góra Czarna (niem. Schwarze-Berg, Schwarzeberg, Schwartzenberg) – najwyższy szczyt Gór Czarnych i całych Gór Wałbrzyskich w Sudetach Środkowych, o wysokości 853,3 m n.p.m.[1] Uważany jest za odrębny masyw lub przypisywany do Rybnickiego Grzbietu. Jest najwyższym (granicznym) punktem w granicach administracyjnych Wałbrzycha, a także w granicach administracyjnych Jedliny-Zdroju.

Opis[edytuj | edytuj kod]

Borowa po lewej i Sucha po prawej, a przed nimi część Rybnickiego Grzbietu – widok z Rogowca
Borowa – widok od strony Białego Kamienia

Borowa, jak większość najwyższych szczytów Gór Wałbrzyskich, jest wyraźną kulminacją – ma dużą wysokość względną i strome stoki, przez to wydaje się wyższa niż w rzeczywistości, zaś dzięki swoim trapezoidalnym kształcie, jest łatwo rozpoznawalna od strony kotliny wałbrzyskiej oraz pogórza wałbrzyskiego ( od strony północnej, północno-zachodniej). Stanowi jedną z dominant krajobrazowych w okolicy, choć nie tak wyraźną jak pobliski Chełmiec.

W drugiej połowie XX wieku na szczycie stała drewniana wieża tringulacyjna. Składała się z dwóch części: pomostu dla obserwatora i stanowiska dla teodolitu. Nie wiadomo kiedy został rozebrana.[2]

Góra zbudowana jest z skał wylewnych - czerwonych ryolitów (potocznie nazywane porfirami) oraz ich tufów i ciemnych trachybazaltów (znane też jako melafiry), będące świadectwem dawnej działalności wulkanicznej.

Nazwę Borowa wprowadzono urzędowo w 1949 roku, zastępując poprzednią niemiecką nazwę Schwarzer-Berg[3][4]. Pomimo tego w niektórych publikacjach, mapach, przewodnikach, można się spotkać z nazwą Czarna, Góra Czarna lub Wielka Czarna.

Szczyt zaliczany jest do Korony Sudetów i Korony Sudetów Polskich. Do Korony Gór Polski[5] zaliczony został pobliski Chełmiec, który podczas ustalania Korony uważany był za wyższy, ze względu że instrumenty pomiarowe umieszczono na wieży widokowej.

Przyroda[edytuj | edytuj kod]

Przeważa głównie tutaj monokultura świerkowa, co doprowadziło do zubożenia środowiska glebowego i jego znacznego zakwaszenia. Przez to gęstość runa leśnego i skład florystyczny przy wysokim stopniu zwarcia drzew jest obecnie bardzo uboga. Dlatego od kilku lat jest prowadzona na tym terenie gospodarka leśna mająca na celu sukcesywna przebudowę drzewostanu leśnego.

Ochrona Przyrody[edytuj | edytuj kod]

W 1998 roku utworzono Park Krajobrazowy Sudetów Wałbrzyskich, który swoim zasięgiem objął masyw Borowy.

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Borowa z Góry Zamkowej

Do wczesnych lat dziewięćdziesiątych na szczycie była polana, skąd przybyli turyści mogli podziwiać panoramę, niestety wraz z upływem lat polana zarosła, a podziwianie widoków stało się niemożliwe[6].

W 2017 na szczycie wzniesiono ze stali, drewna i betonu ponad 16-metrową konstrukcję wieży widokowej, która została otwarta 14 grudnia 2017[7].

Oprócz tego do dyspozycji turysty oddano: drewnianą wiatę turystyczna, ławki, stojaki na rowery, tablice informacyjne.

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

szlak turystyczny czerwony – czerwony szlak Wałbrzych Główny – Borowa – Przełęcz pod Borową.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Geoportal.gov.pl. mapy.geoportal.gov.pl. [dostęp 2015-10-16].
  2. Wieża widokowa (stalowa) - zdjęcia, dolny-slask.org.pl [dostęp 2018-01-14].
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji Publicznej z dnia 28 maja 1949 r. (M.P. z 1949 r. Nr 44, poz. 592, s. 4)
  4. Arkusz 5363 Friedland. W: Topografische Karten (Meßtischblätter) 1:25 000. Das Reichsamt für Landesaufnahme, 1936.
  5. Poznaj swój kraj. Korona Gór Polski – Wykaz koronnych szczytów [1]
  6. Borowa (853 m n.p.m.) - dolny-slask.org.pl, dolny-slask.org.pl [dostęp 2018-01-14].
  7. Wieża na Borowej otwarta.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]