Borzyszkowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania


Borzyszkowy
wieś
Ilustracja
Kościół pw. św. Marcina
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Powiat bytowski
Gmina Lipnica
Wysokość 160,8 m n.p.m.
Liczba ludności (2011) 279[1]
Strefa numeracyjna 59
Kod pocztowy 77-136[2]
Tablice rejestracyjne GBY
SIMC 0746751
Położenie na mapie gminy Lipnica
Mapa konturowa gminy Lipnica, u góry znajduje się punkt z opisem „Borzyszkowy”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Borzyszkowy”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Borzyszkowy”
Położenie na mapie powiatu bytowskiego
Mapa konturowa powiatu bytowskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Borzyszkowy”
Ziemia54°01′56″N 17°22′30″E/54,032222 17,375000

Borzyszkowy (dodatkowa nazwa w j. kaszub. Bòrzëszkòwë; niem. Borczyskowo, dawniej Borriskowo[3]) – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Lipnica[4][5], nad Jeziorem Borzyszkowskim, w części Kaszub zwanej Gochami. Wieś jest siedzibą sołectwa Borzyszkowy, w którego skład wchodzą również Biedolewo, Brzósk, Głodowo i Holandia.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa słupskiego.

Wieś jest placówką Ochotniczej Straży Pożarnej. W centrum miejscowości znajduje się oryginalny drewniany kościół.

Integralne części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Borzyszkowy[4][5]
SIMC Nazwa Rodzaj
0746768 Głodowo część wsi
0746774 Holandia część wsi

Historia[edytuj | edytuj kod]

Borzyszkowy są starym siedliskiem kaszubskiej szlachty zagrodowej, swoje korzenie ma tu ród Borzyszkowskich. Wieś królewska starostwa człuchowskiego w województwie pomorskim w drugiej połowie XVI wieku[6].

Do 1919 roku miejscowość nosiła oficjalną niemiecką nazwę administracyjną Borczyskowo. Od zakończenia I wojny światowej ponownie należy do Polski. W okresie 20-lecia międzywojennego należała do ówczesnego powiatu chojnickiego. Na miejscowym cmentarzu jest pochowany komendant Gryfa Pomorskiego Józef Gierszewski. Podczas okupacji nazistowscy propagandyści niemieccy (w ramach szerokiej akcji odkaszubiania i odpolszczania nazw niemieckiego lebensraumu) zweryfikowali nazwę jako zbyt kaszubską lub nawet polską i przemianowali ją na nowo wymyśloną i bardziej niemiecką - Bergfried.

W okresie międzywojennym stacjonował w miejscowości komisariat Straży Granicznej[7].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru zabytków NID[8] na listę zabytków wpisany jest drewniany kościół parafialny pw. św. Marcina z 1721, nr rej.: 5/16 z 13.07.1936.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wieś Borzyszkowy w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2019-11-20] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  3. Dr F. Lorentz Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem (​ISBN 83-60437-22-X​) (​ISBN 978-83-60437-22-3​)
  4. a b Obwieszczenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 4 sierpnia 2015 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2015 r. poz. 1636)
  5. a b GUS. Rejestr TERYT
  6. Mapy województwa pomorskiego w drugiej połowie XVI w. : rozmieszczenie własności ziemskiej, sieć parafialna / Marian Biskup, Andrzej Tomczak. Toruń 1955, s. 81.
  7. Marek Jabłonowski, Bogusław Polak: Polskie formacje graniczne 1918−1839. Dokumenty organizacyjne, wybór źródeł. Tom II. Koszalin: Wydawnictwo Uczelniane Politechniki Koszalińskiej, 1999, s. 74. ISBN 83-87424-77-3.
  8. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo pomorskie. 2020-09-30. s. 3. [dostęp 2016-08-15].