Braveheart. Waleczne serce

Braveheart. Waleczne Serce
Braveheart
Gatunek	dramat historyczny
Rok produkcji	1995
Data premiery	18 maja 1995; 8 września 1995 (Polska)
Kraj produkcji	Stany Zjednoczone
Język	angielski, francuski, łaciński, gaelicki, włoski
Czas trwania	178 minut
Reżyseria	Mel Gibson
Scenariusz	Randall Wallace
Główne role	Mel Gibson; Sophie Marceau; Brendan Gleeson
Muzyka	James Horner
Zdjęcia	John Toll
Scenografia	Thomas E. Sanders
Kostiumy	Charles Knode
Montaż	Steven Rosenblum
Produkcja	Bruce Davey; Alan Ladd Jr.; Mel Gibson
Wytwórnia	Icon Entertainment International; The Ladd Company
Dystrybucja	Paramount Pictures, Syrena EG (Polska)
Budżet	53 miliony USD
	Nagrody
	5 Oscarów w 1995 r.
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Cytaty w Wikicytatach

Braveheart. Waleczne Serce – dramat historyczny produkcji amerykańskiej z 1995 r. w reżyserii Mela Gibsona, opowiadający o Williamie Wallace, przywódcy szkockiego powstania przeciwko rządom Anglii.

Fabuła

Pod koniec XIII w. król Szkocji umiera nie zostawiwszy po sobie potomka, a tym samym następcy tronu. Władzę nad krajem przejmują Anglicy, bowiem Szkocja dostaje się pod panowanie angielskiego króla Edwarda I Długonogiego. Przejęcie władzy odbywa się w wyjątkowo krwawych okolicznościach. Jednym ze świadków gwałtów i morderstw jest kilkunastoletni William Wallace. Po latach spędzonych pod opieką stryja, dorosły William wraca do rodzinnej wsi. Jedną z pierwszych napotkanych osób jest Murron – przyjaciółka z dzieciństwa. Dawne uczucie przeradza się w wielką miłość. Aby uniknąć hańbiącego prawa pierwszej nocy, młodzi biorą ślub w tajemnicy, nawet przed najbliższymi. Nie zapobiega to nieszczęściu. Któregoś dnia jeden z angielskich żołnierzy usiłuje zgwałcić Murron. W obronie własnej dziewczyna zadaje mu kilka ran, za co zostaje publicznie stracona.

Wydarzenie to staje się momentem przełomowym w życiu młodego Szkota. Oszalały z rozpaczy William z pomocą innych mieszkańców wsi szturmem zdobywa pobliską angielską warownię. Wokół niego zaczynają się gromadzić tłumy rodaków, gotowe do walki ze znienawidzonymi Anglikami, a William otrzymuje przydomek Braveheart – Waleczne Serce. Dysponujący liczną armią król Edward I pacyfikuje szkockie miejscowości. Bitwa pod Stirling kończy się jednak zwycięstwem Szkotów.

William Wallace otrzymuje tytuł szlachcica z rąk szkockich panów, którzy wobec Anglików prowadzą jednak politykę niezwykle ugodową. Król Edward I proponuje rozmowy pokojowe, na które wysyła księżniczkę Isabelle. Isabelle szybko ulega fascynacji Williamem Wallace’em. Wkrótce zdradza mu plan sekretnego ataku Anglików, co pozwala wojskom szkockim uniknięcia zasadzki. Tym razem jednak przekupiona dobrami ziemskimi szlachta szkocka zdradza i wojska Wallace’a ponoszą klęskę. Williamowi udaje się odbudować swe oddziały, zagrożony król ponownie wysyła Isabelle z misją pokojową. Jej spotkanie z Wallace’em przybiera intymny charakter. Wkrótce jednak na skutek kolejnej zdrady zostaje on pojmany i wydany w ręce króla Edwarda I.

Postacie

William Wallace (Mel Gibson) – główny bohater filmu, stanął na czele powstania przeciwko Anglikom, chce się zemścić za śmierć żony
Izabela (Sophie Marceau) – synowa króla Anglii, żona księcia Edwarda. Zakochuje się w Williamie
Edward I Długonogi (Patrick McGoohan) – król Anglii, ojciec księcia Edwarda, chce podbić Szkocję
Murron MacClannough (Catherine McCormack) – żona Wallace’a, wychodząc za niego potajemnie łamie tzw. prawo pierwszej nocy, nadane przez Edwarda Długonogiego, nakazujące noc poślubną spędzić szkockiej kobiecie z angielskim wielmożą. Zostaje skazana na karę śmierci za napaść na angielskiego żołnierza (broniła się w ten sposób przed gwałtem)
Robert Bruce (Ian Bannen) – wpływowy szlachcic, chce zapewnić swemu synowi tron Szkocji (pod warunkiem, że Szkoci pokonają Anglików i staną się niezależnym państwem)
Robert Bruce (Angus Macfadyen) – syn Roberta Bruce’a starszego, dążący do objęcia tronu szkockiego
książę Edward (Peter Hanly) – syn króla Edwarda, mąż księżniczki Izabeli, następca angielskiego tronu
Hamish (Brendan Gleeson) – przyjaciel Wallace’a. Walczy w wojsku
Stephen (David O’Hara) – jeden z rekrutów szkockiego wojska, Irlandczyk
Mornay (Alun Armstrong) – szkocki szlachcic, zdradza Wallace’a podczas bitwy pod Falkirk, za co zostaje następnie zamordowany przez Williama
młody William (James Robinson)
Malcolm Wallace (Sean Lawlor) – ojciec Williama
John Wallace (Sandy Nelson) – brat Williama
Campbell (James Cosmo) – ojciec Hamisha
MacClannough (Sean McGinley) – żołnierz
matka MacClannougha (Gerda Stevenson)
młoda Murron MacClannough (Mhairi Calvey)
młody Hamish (Andrew Weir)
Argyle Wallace (Brian Cox) – stryj Williama
Phillip (Stephen Billington) – żołnierz
Craig (John Kavanagh) – żołnierz

Produkcja

Okres zdjęciowy trwał od 6 czerwca do 28 października 1994. Plan zdjęciowy zlokalizowany był w: Szkocji, Irlandii i USA (Arizona).

Nagrody

Film otrzymał wiele nagród, m.in. 5 Oscarów w 1995 r.^[2]:

1996 – Mel Gibson (Oscar), najlepszy reżyser
1996 – Mel Gibson (Oscar), najlepszy film
1996 – Mel Gibson (Złoty Glob), najlepszy reżyser
1996 – John Toll (Nagroda Główna Oscar), najlepsze zdjęcia
1996 – John Toll (Nagroda Główna BAFTA), najlepsze zdjęcia

Nominacje

1996 – James Horner (nominacja) Oscar najlepsza muzyka
1996 – James Horner (nominacja) Złoty Glob najlepsza muzyka
1996 – Randall Wallace (nominacja) Oscar najlepszy scenariusz oryginalny
1996 – James Horner (nominacja) BAFTA najlepsza muzyka
1996 – Mel Gibson (nominacja) BAFTA najlepszy reżyser
1996 – John Toll (nominacja) najlepsze zdjęcia Camerimage
1996 – (nominacja) Złoty Glob najlepszy dramat
1996 – Randall Wallace (nominacja) Złoty Glob najlepszy scenariusz
1996 – (nominacja) MTV Movie Award najlepszy film
1996 – Mel Gibson (nominacja) MTV Movie Award najlepsza rola męska
1996 – (nominacja) Oscar najlepszy montaż
1996 – James Horner (nominacja), Saturn za najlepszą muzykę
1996 – (nominacja) Saturn najlepszy film akcji/przygodowy/thriller
1996 – John Toll (nominacja) Złota Żaba Camerimage

Ocena filmu

Serwis Rotten Tomatoes przyznał mu wynik 78%^[3]. Użytkownicy portalu Filmweb ocenili obraz na 8,1 na 10 możliwych punktów (stan na styczeń 2022 r. przy liczbie 394 801 głosujących)^[4]. Widzowie-użytkownicy anglojęzycznego portalu IMDb ocenili film na 8,4 na 10 (styczeń 2022 r.)^[5].

Zobacz też

Przypisy

↑ Braveheart. boxofficemojo.com. [dostęp 2018-01-02]. (ang.).
↑ The 68th Academy Awards – 1996 [online], oscars.org [dostęp 2018-01-02] (ang.).
↑ Braveheart (1995) [online], rottentomatoes.com [dostęp 2017-11-22] (ang.).
↑ Braveheart – Waleczne Serce (1995). filmweb.pl. [dostęp 2022-11-11]. (pol.).
↑ Braveheart (1995). imdb.com. [dostęp 2022-11-11]. (ang.).

Linki zewnętrzne

Waleczne serce w bazie Filmweb
Braveheart. Waleczne serce w bazie IMDb (ang.)

[1] Braveheart. boxofficemojo.com. [dostęp 2018-01-02]. (ang.).

[2] The 68th Academy Awards – 1996 [online], oscars.org [dostęp 2018-01-02] (ang.).

[3] Braveheart (1995) [online], rottentomatoes.com [dostęp 2017-11-22] (ang.).

[4] Braveheart – Waleczne Serce (1995). filmweb.pl. [dostęp 2022-11-11]. (pol.).

[5] Braveheart (1995). imdb.com. [dostęp 2022-11-11]. (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

1920–1939	Skrzydła / Wschód słońca (1928) Melodia Broadwayu (1929) Na Zachodzie bez zmian (1930) Cimarron (1931) Ludzie w hotelu (1932) Kawalkada (1933) Ich noce (1934) Bunt na Bounty (1935) Wielki Ziegfeld (1936) Życie Emila Zoli (1937) Cieszmy się życiem (1938) Przeminęło z wiatrem (1939)
1940–1959	Rebeka (1940) Zielona dolina (1941) Pani Miniver (1942) Casablanca (1943) Idąc moją drogą (1944) Stracony weekend (1945) Najlepsze lata naszego życia (1946) Dżentelmeńska umowa (1947) Hamlet (1948) Gubernator (1949) Wszystko o Ewie (1950) Amerykanin w Paryżu (1951) Największe widowisko świata (1952) Stąd do wieczności (1953) Na nabrzeżach (1954) Marty (1955) W 80 dni dookoła świata (1956) Most na rzece Kwai (1957) Gigi (1958) Ben Hur (1959)
1960–1979	Garsoniera (1960) West Side Story (1961) Lawrence z Arabii (1962) Przygody Toma Jonesa (1963) My Fair Lady (1964) Dźwięki muzyki (1965) Oto jest głowa zdrajcy (1966) W upalną noc (1967) Oliver! (1968) Nocny kowboj (1969) Patton (1970) Francuski łącznik (1971) Ojciec chrzestny (1972) Żądło (1973) Ojciec chrzestny II (1974) Lot nad kukułczym gniazdem (1975) Rocky (1976) Annie Hall (1977) Łowca jeleni (1978) Sprawa Kramerów (1979)
1980–1999	Zwykli ludzie (1980) Rydwany ognia (1981) Gandhi (1982) Czułe słówka (1983) Amadeusz (1984) Pożegnanie z Afryką (1985) Pluton (1986) Ostatni cesarz (1987) Rain Man (1988) Wożąc panią Daisy (1989) Tańczący z wilkami (1990) Milczenie owiec (1991) Bez przebaczenia (1992) Lista Schindlera (1993) Forrest Gump (1994) Braveheart. Waleczne serce (1995) Angielski pacjent (1996) Titanic (1997) Zakochany Szekspir (1998) American Beauty (1999)
2000–2019	Gladiator (2000) Piękny umysł (2001) Chicago (2002) Władca Pierścieni: Powrót króla (2003) Za wszelką cenę (2004) Miasto gniewu (2005) Infiltracja (2006) To nie jest kraj dla starych ludzi (2007) Slumdog. Milioner z ulicy (2008) The Hurt Locker. W pułapce wojny (2009) Jak zostać królem (2010) Artysta (2011) Operacja Argo (2012) Zniewolony (2013) Birdman (2014) Spotlight (2015) Moonlight (2016) Kształt wody (2017) Green Book (2018) Parasite (2019)
2020–2039	Nomadland (2020) CODA (2021) Wszystko wszędzie naraz (2022) Oppenheimer (2023) Anora (2024)

1990-99	Człowiek bez twarzy (1993) Braveheart. Waleczne serce (1995)
2000-09	Pasja (2004) Apocalypto (2006)
2010-19	Przełęcz ocalonych (2016)
2020-29	3000 metrów nad ziemią (2025)