Brytyjska odmiana języka angielskiego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Brytyjska odmiana języka angielskiego, British English (BE) – wersja języka angielskiego używana w Wielkiej Brytanii. Pojęcie to może oznaczać dwie rzeczy:

  • Jeden z dwóch standardów języka angielskiego (obok amerykańskiego), stosowany w nauczaniu tego języka, stosujący zasady ortografii brytyjskiej, zaś w zakresie wymowy oparty na tzw. Received Pronunciation. Nazywany również "BBC English". Poza Wielką Brytanią popularny również w Irlandii, Australii i Nowej Zelandii.
  • Zbiorcze określenie wszystkich wariantów języka angielskiego używanych na terenie UK, w odróżnieniu od pozostałych odmian tego języka. Taką definicję podaje m.in. Oxford English Dictionary. Angielszczyzna brytyjska w formie mówionej jest wewnętrznie bardziej zróżnicowana niż inne jej odmiany używane na świecie[1]. Nie istnieje żadna instytucja regulująca język, tak że pod względem formalnym żadna odmiana dialektalna nie jest bardziej uprzywilejowana od innych, lecz pewnym prestiżem cieszy się Received Pronunciation jako socjolekt ponadregionalny, związany jednak w ogólnym odczuciu z wyższymi klasami społecznymi. Trzeba jednak zaznaczyć, że zaledwie 2% Brytyjczyków posługuje się na co dzień tą odmianą[2]. W ostatnim czasie na znaczeniu zyskuje odmiana zwana Estuary English[3].

Dialekty[edytuj | edytuj kod]

W roku 2007 prof. Sally Johnson z Uniwersytetu w Leeds[4] rozpoczęła nowy projekt badający aktualnie istniejące dialekty brytyjskie[5].

Dialekty brytyjskie zasadniczo dzieli się na odmiany w samej Anglii oraz te używane w Walii i Szkocji. Dialekty z terenu Anglii dzielą się z kolei na kilka grup:

Słownictwo brytyjskie[edytuj | edytuj kod]

UWAGA: W poniższej tabelce można kliknąć symbol przy nazwie odmiany by zmienić kolejność haseł.

polski Brytyjski angielski Amerykański angielski
winda lift elevator
bagażnik (w samochodzie) boot trunk
maska (w samochodzie) bonnet hood
kaszanka black pudding blood sausage
błotnik mudguard fender
majtki pants underwear
ciężarówka lorry truck
cysterna tanker tank truck
piłka nożna football soccer
komisariat policji police station police department
remiza strażacka fire station fire department
tłumik (w pistolecie) silencer muffler
toaleta lavatory, toilet rest room
wyjście way out exit
kolejka ludzi queue line
wózek na zakupy shopping trolley shopping cart
metro underground, tube subway
wiadukt flyover overpass
parking car park parking lot
autostrada motorway highway, freeway
benzyna petrol gas, gasoline
stacja paliwowa filling/petrol station gas station
bankomat cash machine/point, dispenser ATM (Automated Teller Machine)
pobocze, chodnik pavement sidewalk
jesień autumn fall
puszka tin can
emeryt pensioner senior citizen
kolej railway railroad
przejście podziemne subway underground passage
mieszkanie flat apartment
smycz lead leash
zły (na kogoś) angry mad
plaster patch band-aid
Ostatki Pancake Day Shrove Tuesday
torebka (damska) handbag purse
portmonetka purse billfold
piętro floor, storey story
mikser food mixer, liquidizer blender
sokowirówka juice extractor juicer
kogut cock rooster
gniazdko elektryczne socket, mains electrical outlet
gabinet kosmetyczny beauty salon parlor
kubeł na śmieci dustbin, bin garbage can
kran tap faucet
film film movie
kino cinema (movie) theater
gabinet surgery office
sklep shop store
skrzynka pocztowa letter-box mailbox
apteka pharmacy, chemist’s drugstore
budka telefoniczna phone booth call box, (tele)phone box
brat (rel.) neighbour fellowman
pionek draughtman checker
cukierek sweet candy
ciasteczko biscuit cookie
frytki (potato) chips French fries
zamek błyskawiczny zip fastener zipper
spodnie trousers pants
podkoszulek vest undershirt
kamizelka waistcoat vest
sąsiad neighbour neighbor
organizować organise organize
analizować analyse analyze
katalog catalogue catalog
aneks annexe annex
anemia anaemia anemia
opona tyre tire
środek centre center
teatr theatre theater
pług plough plow
pączek doughnut donut
czek cheque check
krawężnik kerb curb
przeciąg draught draft
piżama pyjamas pajamas
kolor colour color
port harbour harbor
zachowanie behaviour behavior
honor honour honor
szary grey gray
czipsy crisps chips
aluminium aluminium aluminum
pasmanteria haberdashery dry goods
chodnik footpath sidewalk
dżem jelly jam
pielucha napkin diaper
smoking smoking tux, tuxedo

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • British Phrasebook, Lonely Planet ISBN 0-86442-484-1
  • McArthur, Tom (2002). Oxford Guide to World English. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-866248-3 hardback, ISBN 0-19-860771-7 paperback.
  • Bragg, Melvyn (2004). The Adventure of English, London: Sceptre. ISBN 0-340-82993-1
  • Peters, Pam (2004). The Cambridge Guide to English Usage. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-62181-X.
  • Simpson, John (ed.) (1989). Oxford English Dictionary, 2nd edition. Oxford: Oxford University Press.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy