Brzezinka Średzka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Brzezinka Średzka
Kościół Matki Boskiej Królowej Polski
Kościół Matki Boskiej Królowej Polski
Państwo  Polska
Województwo dolnośląskie
Powiat średzki
Gmina Miękinia
Sołectwo Brzezinka Średzka
Liczba ludności (III 2011) 575[1]
Strefa numeracyjna (+48) 71
SIMC 0877192
Położenie na mapie gminy Miękinia
Mapa lokalizacyjna gminy Miękinia
Brzezinka Średzka
Brzezinka Średzka
Położenie na mapie powiatu średzkiego
Mapa lokalizacyjna powiatu średzkiego
Brzezinka Średzka
Brzezinka Średzka
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Brzezinka Średzka
Brzezinka Średzka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Brzezinka Średzka
Brzezinka Średzka
Ziemia51°12′56″N 16°49′24″E/51,215556 16,823333
Kościół Matki Boskiej Królowej Polski

Brzezinka Średzka (niem. Klein Bresa) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie średzkim, w gminie Miękinia.

Podział administracyjny[edytuj]

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.

Opis zabudowy[edytuj]

Zabudowa wsi złożona jest z małych, luźno rozrzuconych obejść gospodarskich. Brzezinka Średzka jest wsią folwarczną, wielodrożnicą z zespołem dworskim w północnej części założenia oraz dochodzącej do zespołu drogi od strony południowej. Za murami dziedzińca folwarcznego posadowiono kilka domów mieszkalnych o charakterze willowym, w luźnej zabudowie. Zabudowa wsi złożona z małych, luźno rozrzuconych obejść gospodarskich[2].

Koleje[edytuj]

We wsi znajduje się stacja kolejowa o długości prawie 1,5 km.

Zabytki[edytuj]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[3]:

  • kościół pw. Matki Bożej Królowej Polski, z 1863 r.
  • park dworski z drugiej połowy XIX w.

Inne zabytki architektury i budownictwa we wsi:[2]

  • cmentarz ewangelicki, na południe od wsi, z drugiej połowy XIX w.
  • zespół pałacowo-folwarczny: nr 25, 26, 26 a-i, z lat 1850-1890 oraz około 1910 r.:
    • dom zarządcy, nr 25, z połowy XX w.
    • oficyna mieszkalna, nr 25 a, z około 1910 r.
    • stajnia, obecnie budynek gospodarczy nr 26 z około 1910 r.
    • kuźnia, obecnie budynek mieszkalny i zakład mechaniczny, nr 26, z około 1920 r.
    • stajnia, obecnie budynek mieszkalno-gospodarczy, nr 26, z lat 1850-1860
    • budynek mieszkalno-gospodarczy, nr 26 a, z przełomu XIX/XX w.
    • budynek gospodarczy, obecnie mieszkalny, z przełomu XIX/XX w.
    • obora i stodoła, z przełomu XIX/XX w.
    • mauzoleum rodu von Kramst w parku dworskim
  • zespół dworca PKP:
    • budynek stacji, przełom XIX/XX w.
    • budynek wc, z przełomu XIX/XX w.
    • waga towarowa, obecnie spichlerz, z końca XIX w.
    • dom mieszkalny nr 31, z początku XX w.
    • dom mieszkalny nr 35, z początku XX w.
  • dom mieszkalny nr 36, z około 1905 r.

W ewidencji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków figuruje kilkanaście stanowisk archeologicznych we wsi, wybrane z nich:[2]:

  • osada - wczesne średniowiecze
  • cmentarzysko - IV okres epoki brązu, kultura łużycka
  • ślad osadnictwa - III okres epoki brązu, okres halsztacki

Krajobraz kulturowy[edytuj]

Wieś, jako teren integralnie związany z zespołem zabytkowym, znajduje się w strefie konserwatorskiej K ochrony krajobrazu kulturowego. Wielkoobszarowa strefa ochrony krajobrazu kulturowego obejmuje całą miejscowość[2].

Przypisy

  1. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  2. a b c d Zmiana Studium Uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Miękinia. W: Zał. Nr 1 do uchwały Nr XLVII/489/10 Rady Gminy Miękinia z dn. 30.03.2010 r. [on-line]. Wójt Gminy Miękinia, 2010. [dostęp 2012-07-02].
  3. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 5.10.2012]. s. 153.