Budachów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 52°9′8″N 15°5′25″E
- błąd 38 m
WD 52°9'N, 15°5'E, 52°9'1.48"N, 15°5'34.30"E
- błąd 2297 m
Odległość 565 m
Budachów
wieś
Państwo  Polska
Województwo  lubuskie
Powiat krośnieński
Gmina Bytnica
Liczba ludności (2011) 655[1]
Strefa numeracyjna 68
Kod pocztowy 66-630
Tablice rejestracyjne FKR
SIMC 0908366
Położenie na mapie gminy Bytnica
Mapa lokalizacyjna gminy Bytnica
Budachów
Budachów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Budachów
Budachów
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubuskiego
Budachów
Budachów
Położenie na mapie powiatu krośnieńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu krośnieńskiego
Budachów
Budachów
Ziemia52°09′08″N 15°05′25″E/52,152222 15,090278
Strona internetowa

Budachów (niem. Baudach)[2]wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Bytnica.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

W Budachowie od kilku lat organizowany jest Festyn Ruskiego Pieroga, z którego dochód przeznaczany jest na remont zabytkowego kościoła.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze informacje o właścicielach dóbr budachowskich odnoszą się do drugiej połowy XVI wieku[2]. W 1565 roku odnotowano tu rodzinę von Baudach, około 1600 roku von Löben, a od wojny trzydziestoletniej von Pannewitz. Własność została na krótko przejęta przez mieszczan około 1780 roku, następnie otrzymał ją kanonik von der Gröben i po kanoniku generał von Zastrow[2]. Dobra szlacheckie w 1838 roku przechodzą w ręce radcy handlowego Endella, a ich właścicielką w 1879 roku została wdowa po radcy. W Budachowie funkcjonowało w tym czasie kilka zakładów takich jak gorzelnia, tartak, młyn i cegielnia. Po wdowie w budachowskiej posiadłości nastąpiła berlińska rodzina bugenotów Fournier[2].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[3]:

  • zbór ewangelicki, obecnie kościół rzym.-kat. fil. pw. św. Józefa, barokowy z lat 1782 - 1785[2] z klasycystycznymi emporami dobudowanymi w pierwszej połowie XIX wieku. Budowla murowana z cegły, założona na rzucie prostokąta, całość uzupełnia kwadratowa wieża od strony zachodniej, zwieńczona dachem czworobocznym i wyżej tzw. ślepą latarnią z kopulastym hełmem[2]. Na elewacji widoczne proste pilastry. Wejście główne do świątyni prowadzi przez prostokątne drzwi i kruchtę umieszczoną w przyziemiu wieży[2]. Ołtarz ambonowy z 1789 i chrzcielnica z 1676 roku reprezentowały wyposażenie liturgiczne, a do dziś przetrwał ołtarz, który po 1945 roku przystosowano do wymogów religii katolickiej[2].
  • park z XVIII wieku o powierzchni 8,5 ha w którym znajduje się zabytkowy drzewostan, reprezentowany przez dęby i buki. Zachowała się zabytkowa aleja dębowa z 60 drzewami o obwodzie do 6,2 m[2].
  • kuźnia z wysokim dachem, parterowa, murowana z cegły, wybudowana w połowie XIX wieku

inne zabytki:

  • budynek folwarczny z połowy XIX wieku, murowany, parterowy, nakryty dachem czterospadowym z wieżyczką na narożu kalenicy
  • pawilon tzw. „wieża winiarska”, który funkcjonował przy parku; w roku 1979 został przeniesiony do Muzeum Etnograficznego w Ochli[2].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wieś Budachów (lubuskie) » mapy, GUS, nieruchomości, kod pocztowy, atrakcje, regon, kierunkowy, demografia, zabytki, tabele, statystyki, linie kolejowe, drogi publiczne, liczba ludności, Polska w liczbach [dostęp 2019-12-12] (pol.).
  2. a b c d e f g h i j Krzysztof Garbacz: Przewodnik po zabytkach województwa lubuskiego tom 1. s. 252.
  3. Rejestr zabytków nieruchomych woj. lubuskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 10. [dostęp 22.1.13].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Stanisław Kowalski, Zabytki województwa zielonogórskiego, Lubuskie Towarzystwo Naukowe, Zielona Góra 1987.
  • Krzysztof Garbacz: Przewodnik po zabytkach województwa lubuskiego tom 1. Zielona Góra: Agencja Wydawnicza „PDN”, 2011, s. 250-251. ISBN 978-83-919914-8-0.