Budy Łańcuckie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Budy Łańcuckie
Kościół pw. Niepokalanego Serca NMP
Kościół pw. Niepokalanego Serca NMP
Państwo  Polska
Województwo podkarpackie
Powiat łańcucki
Gmina Białobrzegi
Liczba ludności (2013) 1894[1]
Strefa numeracyjna (+48) 17
Kod pocztowy 37-114[2]
Tablice rejestracyjne RLA
SIMC 0643620
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Budy Łańcuckie
Budy Łańcuckie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Budy Łańcuckie
Budy Łańcuckie
Ziemia50°07′15″N 22°24′44″E/50,120833 22,412222
Strona internetowa miejscowości

Budy Łańcuckiewieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie łańcuckim, w gminie Białobrzegi.

Integralne części wsi Budy Łańcuckie[3][4]
SIMC Nazwa Rodzaj
0643637 Hacklówka część wsi
0643643 Komorno część wsi
0643650 Miasto część wsi
0643666 Pasieka część wsi
0643689 Sachary część wsi
0643672 Szpacówka część wsi
0643695 Zakasprówka część wsi
0643703 Zarzecze część wsi
0643710 Zmysłówka część wsi


Miejscowość jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny.

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa rzeszowskiego.

Warunki naturalne[edytuj]

Położenie[edytuj]

Miejscowość położona kilka kilometrów na wschód od Białobrzegów. Rzeka Wisłok dzieli miejscowość na dwie części: Budy Lewe i Budy Prawe. Budy Łańcuckie od północy sąsiadują z Opaleniskami, od wschodu z Laszczynami i Gniewczyną, od południowego wschodu ze Świętoniową, a od zachodu z Korniaktowem. Z wyjątkiem północnej części Bud Łańcuckich Lewych miejscowość leży w obrębie doliny Wisłoka.

Budowa geologiczna i rzeźba terenu[edytuj]

Miejscowość leży w obrębie Zapadliska Przedkarpackiego. Taka forma ukształtowania terenu została wykorzystana przez Wisłok, którego dolina na tym odcinku pokrywa się z przebiegiem zapadliska. Rynnę Podkarpacką urozmaicają liczne starorzecza, które w okolicy Bud i sąsiednich miejscowości cechuje różny stopień zachowania i różne rozmiary. Wskazuje to na częste zmiany biegu rzeki i przesuwanie się koryta rzeki na północ. Ostatnia zmiana koryta rzeki na granicy Bud i Świętoniowej w miejscu zwanym "Pelców bród" wystąpiła w roku 1899.

Historia[edytuj]

Nazwa wsi[edytuj]

Nazwa pochodzi od słowa budy - określało ono wówczas prymitywne piece do wypalania węgla drzewnego i potażu. Uzyskiwanie tych produktów było głównym zajęciem dawnych mieszkańców tej osady.

Szkic historyczny[edytuj]

Pileccy, dziedzice Łańcuta, nadali Budom Łańcuckim przywilej lokacyjny zapewne w XV wieku. Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z początku XVII wieku i jest zawarta w rejestrze poborowym ziemi przemyskiej z 1628 roku. Budy Łańcuckie związane były z dobrami łańcuckimi - i tak (jak Łańcut) kolejno po Pileckich należały do Stadnickich, następnie Lubomirskich i w końcu do Potockich.

Obiekty zabytkowe w Budach Łańcuckich:

  • Kościół parafialny pw. Niepokalanego Serca NMP,
  • Wały Chmielnickiego,
  • liczne kapliczki.

W 2006 roku Franciszek A. Kiełbicki napisał książkę "Budy Łańcuckie, rys monograficzno - historyczny."

Przypisy

  1. GUS. Bank Danych Lokalnych
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2014–03–09]. s. według wyboru.
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200)
  4. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].

Linki zewnętrzne[edytuj]