Bukownica (powiat ostrzeszowski)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bukownica
wieś
Ilustracja
Kościół Świętych Apostołów Filipa i Jakuba w Bukownicy
Państwo

 Polska

Województwo

 wielkopolskie

Powiat

ostrzeszowski

Gmina

Grabów nad Prosną

Liczba ludności 

950

Strefa numeracyjna

62

Kod pocztowy

63-520

Tablice rejestracyjne

POT

SIMC

0198634

Położenie na mapie gminy Grabów nad Prosną
Mapa konturowa gminy Grabów nad Prosną, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Bukownica”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Bukownica”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Bukownica”
Położenie na mapie powiatu ostrzeszowskiego
Mapa konturowa powiatu ostrzeszowskiego, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Bukownica”
Ziemia51°28′08″N 18°02′57″E/51,468889 18,049167

Bukownicawieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrzeszowskim, w gminie Grabów nad Prosną.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Nazwa wywodzi się od polskiej nazwy drzewa Buk.

W księdze łacińskiej Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis (pol. Księga uposażeń biskupstwa wrocławskiego) spisanej za czasów biskupa Henryka z Wierzbna w latach 1295–1305 miejscowość wymieniona jest w zlatynizownej formie villa Bucownitz Marschalconis[1][2].

Do 1939 roku nosiła niemiecką nazwę Buchen, a do 1943 Buchenitz.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Miejscowość historycznie należy do ziemi wieluńskiej i związana była z Wielkopolską. Ma metrykę średniowieczną i istnieje co najmniej od XIII wieku. Wymieniona po raz pierwszy w dokumencie sprzedaży wsi z 1266 pod nazwą „Buchownitz, Bukownicza”. Osada istniała jednak wcześniej ponieważ archeolodzy odnaleźli na terenie wsi grodzisko wklęsłe[3].

Wieś została odnotowana w historycznych dokumentach prawnych, własnościowych i podatkowych. Kodeks dyplomatyczny Wielkopolski podaje, że 1294 w Uniejowie arcybiskup gnieźnieński Jakub Świnka nadał sołectwo bukownickie Trzebiesławowi, synowi Wisława w celu lokowania miejscowości na prawie średzkim. Sołtys otrzymał 6. łanów pól, młyn zbożowy, co trzeci denar oraz trzecią część miodu z uiszczanych podatków. Osadnicy otrzymali 10 lat wolnizny na zagospodarowanie, za wyjątkiem starych ról, z których zobowiązani byli do zapłaty dziesięciny snopowej. W 1441 wieś liczyła 29. łanów kmiecych i sołtysich. Odnotowany został także imiennie Piotr sołtys Bukownicy. W 1443 jeden ze średniowiecznych dokumentów odnotował sprzedaż wiejskiego młyna[3].

Po rozbiorach Polski miejscowość znalazła się w zaborze pruskim. Jako wieś leżącą w powiecie ostrzeszowskim wymienia ją XIX-wieczny Słownik geograficzny Królestwa Polskiego. W 1880 liczyła 136 domów i 1038 mieszkańców z czego 40. wyznawało ewangelicyzm, a 998 było katolikami. Słownik odnotował we wsi 275. analfabetów. W odległości 18 kilometrów od miejscowości była stacja pocztowa w miejscu stacji kolei żelaznej Antonin. Odnotowany został kościół parafialny dekanatu ostrzeszowskiego wraz z kościołem filialnym w Chlewie[4].

W XVIII wieku była niewielkim ośrodkiem płóciennictwa chałupniczego. Murowany kościół pochodzi z 1721 roku. Odbudowany w 1776 po pożarze, a w 1863 otrzymał neogotyckie wieże. Mieszkańcy Bukownicy brali czynny udział w powstaniu Wielkopolskim, a w czasie II wojny światowej działał tu pluton Armii Krajowej. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa kaliskiego. Za panowania królów była miejscowością królewską, czyli oddawała pieniądze z pańszczyzny królowi a nie szlachcicowi.

Bukownica to jedna z najlepiej prosperujących miejscowości w regionie gminy Grabów. Miejscowość ta posiada dwa zespoły sportowe: Towarzystwo Gimnastyczne Sokół oraz LZS Bukownica, w skład której wchodzi zespół piłkarski oraz drużyna lekkoatletyczna, którego członkiem jest wielokrotny mistrz Polski weteranów Marian Świtoń. Co roku od 15 lat w Bukownicy organizowany jest Ogólnopolski Bieg Sokoła, który zyskał już swoją markę jako świetnie zorganizowany. W roku 2006 zyskał miano Międzynarodowego ponieważ wystartowało w nim dwóch zawodników z Białorusi i Kenii.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis online
  2. H. Markgraf, J. W. Schulte, "Codex Diplomaticus Silesiae T.14 Liber Fundationis Episcopatus Vratislaviensis", Breslau 1889
  3. a b Rosin 1963 ↓.
  4. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich t. I, hasło „Bukownica” (2). nakł. Filipa Sulimierskiego i Władysława Walewskiego, 1880. s. 471. [dostęp 2022-07-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ryszard Rosin: Słownik historyczno-geograficzny ziemi wieluńskiej w średniowieczu, hasło: „Bukownica”. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1963, s. 65.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]