Centaurea cineraria

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Centaurea cineraria
Ilustracja
Liście gatunku
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd astrowce
Rodzina astrowate
Podrodzina Carduoideae
Rodzaj chaber
Nazwa systematyczna
Centaurea cineraria L.
Sp. Pl. 2: 912. 1753 (1 May 1753)[2]
Synonimy

Acosta cineraria (L.) Holub
Centaurea acutifolia Schur
Centaurea candidissima Lam.
Centaurea cineraria var. cineraria
Centaurea cineraria subsp. cineraria
Centaurea cinerea Lam.
Centaurea cinerea subsp. cinerea
Centaurea dealbata Moris ex Nyman
Centaurea elegans Salisb.
Centaurea gymnocarpa Moris & De Not.
Centaurea gymnocarpa var. gymnocarpa
Centaurea plumosa E.Vilm.
Centaurea plumosa var. plumosa
Centaurea ucriae Lacaita[3]

Centaurea cineraria L. – gatunek rośliny z rodziny astrowatych (Compositae Gis.). Występuje naturalnie w Europie i na Kaukazie. Ponadto został naturalizowany w innych rejonach świata[4].

Rozmieszczenie geograficzne[edytuj | edytuj kod]

Gatunek ten pochodzi z Europy Południowej, głównie z Włoch[5]. Ponadto w Europie rośnie naturalnie między innymi w Finlandii, Szwecji, Norwegii, Danii, Wielkiej Brytanii, Holandii, Niemczech, Hiszpanii i Włoszech, natomiast na Kaukazie został zarejestrowany w Gruzji oraz Armenii. Został naturalizowany w Stanach Zjednoczonych (między innymi w Kalifornii, Kolorado i Alabamie), Australii i Nowej Zelandii[4][6].

We Włoszech został zaobserwowany między innymi na Sycylii, w Kalabrii, Basilicacie, Kampanii oraz Lacjum[7]. Występuje między innymi w Parku Narodowym Alta Murgia[8]. We Francji zarejestrowano go tylko w departamencie Alpy Nadmorskie[9].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Kwiat
Pokrój
W cieplejszym klimacie rośnie jako zimozielona bylina, natomiast w chłodniejszych rejonach jako roślina jednoroczna. Dorasta do 15–30 cm wysokości i 22–30 cm szerokości[5][6][10].
Liście
Naprzemianległe, aksamitne. Mają srebrną lub szarą barwę. Są one bardzo zróżnicowane, w większości mają podłużny lub owalny kształt, często bardzo wcięte. Są owłosione zarówno na wierzchu jak i od spodu[5][6].
Kwiaty
Niepozorne. Mają różowofioletową, żółtą lub białą barwę[5][6].
Owoce
Niełupki o szarej barwie i długości 5 mm.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Dobrze rośnie w pełnym nasłonecznieniu lub w półcieniu. Gatunek ten jest tolerancyjny na suszę. Najlepiej rośnie na dobrze przepuszczalnym podłożu. Preferuje gleby o odczynie od kwaśnego do obojętnego – od 5,6 do 7,5 pH. Jest wrażliwy na mróz. Rośnie w strefach mrozoodporności od 7 do 11. Niektóre części rośliny są trujące[5][6]. Kwitnie od maja do września[11], natomiast według innych źródeł od czerwca do sierpnia[7].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Roślina ma zastosowanie jako roślina ozdobna – doniczkowa lub rabatowa[10]. Wyhodowano między innymi Kultywar:

  • C. cineraria 'Colchester White' – dorasta do 30–90 cm wysokości i 15–30 cm szerokości. Liście mają szarą lub srebrną barwę. Fioletowe kwiaty pojawiają się latem. Najlepiej rośnie w pełnym nasłonecznieniu[12].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-06-01].
  2. Asteraceae Centaurea cineraria L. (ang.). The International Plant Names Index. [dostęp 19 lipca 2015].
  3. Centaurea cineraria L. (ang.). The Plant List. [dostęp 19 lipca 2015].
  4. a b Centaurea cineraria – Maps (ang.). Encyclopedia of Life. [dostęp 19 lipca 2015].
  5. a b c d e Centaurea cineraria (ang.). Learn 2 Grow. [dostęp 19 lipca 2015].
  6. a b c d e Dusty Miller, Velvet Centaurea, Centaurea cineraria (ang.). Dave's Garden. [dostęp 19 lipca 2015].
  7. a b Centaurea cineraria L. (wł.). W: Schede di Botanica [on-line]. Altervista. [dostęp 19 lipca 2015].
  8. Stagni temporanei del Parco Nazionale dell’Alta Murgia: peculiarità biologiche (wł.). Parco Nazionale dell’Alta Murgia. [dostęp 19 lipca 2015].
  9. Centaurea cineraria L. (fr.). Tela Botanica. [dostęp 19 lipca 2015].
  10. a b Dusty Miller, Centaurea cineraria (ang.). Flower Garden News. [dostęp 19 lipca 2015].
  11. Centaurea cineraria L. (ang.). Calflora. [dostęp 19 lipca 2015].
  12. Centaurea cineraria 'Colchester White' (ang.). Fine Gardening. [dostęp 19 lipca 2015].