Cerkiew Opieki Matki Bożej w Zdyni

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Cerkiew Opieki Matki Bożej
Distinctive emblem for cultural property.svg A-597 z dnia 10.06.1989.
cerkiew parafialna
Ilustracja
Państwo  Polska
Województwo  małopolskie
Miejscowość Zdynia
Wyznanie prawosławne
Kościół Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny
Diecezja przemysko-gorlicka
Wezwanie Opieki Matki Bożej
Wspomnienie liturgiczne 1/14 października
Położenie na mapie gminy Uście Gorlickie
Mapa lokalizacyjna gminy Uście Gorlickie
Zdynia, cerkiew Opieki Matki Bożej
Zdynia, cerkiew Opieki Matki Bożej
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zdynia, cerkiew Opieki Matki Bożej
Zdynia, cerkiew Opieki Matki Bożej
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Zdynia, cerkiew Opieki Matki Bożej
Zdynia, cerkiew Opieki Matki Bożej
Położenie na mapie powiatu gorlickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu gorlickiego
Zdynia, cerkiew Opieki Matki Bożej
Zdynia, cerkiew Opieki Matki Bożej
Ziemia49°28′45,7″N 21°16′49,2″E/49,479361 21,280333

Cerkiew pod wezwaniem Opieki Matki Bożej – dawna cerkiew greckokatolicka w Zdyni, zbudowana w 1795.

Od 2009 prawosławna cerkiew parafialna. Należy do dekanatu Gorlice diecezji przemysko-gorlickiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.

Świątynia znajduje się na szlaku architektury drewnianej województwa małopolskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza cerkiew w Zdyni powstała w pierwszej połowie XVI w. Obecny budynek jest jednak znacznie młodszy – pochodzi z 1795. Funkcję świątyni greckokatolickiej pełniła do Akcji „Wisła”. W 1947 cerkiew przeszła na własność Skarbu Państwa. Po 1947 obiekt był współużytkowany przez parafię prawosławną i rzymskokatolicką. W 2009 cerkiew stała się wyłączną własnością Kościoła Prawosławnego[1].

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Cerkiew w Zdyni jest wzniesiona z drewna, jednonawowa, trójdzielna. Ponad przedsionkiem wznosi się wieża o pochyłych ścianach zbudowana na planie prostokąta, zwieńczona hełmem z pozorną latarnią zwieńczoną krzyżem łacińskim. Podobne, bardziej rozbudowane konstrukcje znajdują się ponad nawą i węższym oraz niższym od niej prezbiterium. We wnętrzu barokowy, osiemnastowieczny ikonostas, którego czteroletni remont zakończył się w 2007[2], ściany pokryte polichromią. Całość jest otoczona kamiennym murkiem z bramą-dzwonnicą.

Cerkiew wpisano do rejestru zabytków 10 czerwca 1989 pod nr A-597[3].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • G. i Z. Malinowscy, E. i P. Marciniszyn, Ikony i cerkwie. Tajemnice łemkowskich świątyń, Carta Blanca, Warszawa 2009, ​ISBN 978-83-61444-15-2