Cerkiew Przeniesienia Relikwii Świętego Mikołaja w Ruskiej Bystrej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
cerkiew Przeniesienia Relikwii Świętego Mikołaja
Chrám Prenesenia ostatkov svätého Mikuláša
Distinctive emblem for cultural property.svg 809-86/0
cerkiew filialna
Ilustracja
Państwo  Słowacja
Kraj  koszycki
Miejscowość Ruská Bystrá
Wyznanie greckokatolickie
Kościół Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-słowackiego
Parafia parafia Ruský Hrabovec
Wezwanie Przeniesienia Relikwii św. Mikołaja
Położenie na mapie kraju koszyckiego
Mapa konturowa kraju koszyckiego, blisko prawej krawędzi u góry znajduje się punkt z opisem „Ruská Bystrá, cerkiew”
Położenie na mapie Słowacji
Mapa konturowa Słowacji, po prawej znajduje się punkt z opisem „Ruská Bystrá, cerkiew”
Ziemia48°51′23,3″N 22°17′47,8″E/48,856472 22,296611

Cerkiew Przeniesienia Relikwii Świętego Mikołaja[1] (słow. Chrám Prenesenia ostatkov svätého Mikuláša) – drewniana greckokatolicka cerkiew filialna parafii Ruský Hrabovec w Ruskiej Bystrej. Należy do dekanatu Sobrance w eparchii koszyckiej Kościoła katolickiego obrządku bizantyjsko-słowackiego.

Cerkiew powstała w unikatowym typie cerkwi karpackich charakterystycznym dla okolic Sniny, posiada status Narodowego Zabytku Kultury[2].

W 2008 została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO wraz z innymi drewnianymi cerkwiami w słowackich Karpatach.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Cerkiew została wzniesiona na wzgórzu w centralnej części wsi na początku XVIII wieku, poświęcona w 1730[3]. W latach pięćdziesiątych XX wieku zamieniona na prawosławną, później odzyskana przez grekokatolików. Gruntowny remont świątyni głównie wewnątrz zakończył się w 1989. Remontowana także w 2002 i wymieniono wtedy między innymi niektóre elementy konstrukcyjne i poszycie gontowe.

Architektura i wyposażenie[edytuj | edytuj kod]

Jest to mała cerkiew drewniana o konstrukcji zrębowej, orientowana posadowiona na kamiennych fundamentach. Budowla trójdzielna: do kwadratowej nawy przylega od strony wschodniej węższe zamknięte trójbocznie prezbiterium, a od zachodniej babiniec z posadowioną na jego zrębie wieżą słupową o prostych ścianach pokrytą namiotowym daszkiem zakończoną cebulastą banią z kutym krzyżem. Nad wschodnią częścią sanktuarium druga mniejsza podobna wieżyczka[3]. Całość nakryta masywnym jednokalenicowym dachem gontowym dostosowanym do szerokości nawy z szerokim okapem wspartym na słupach.

Wewnątrz we wszystkich pomieszczeniach stropy płaskie. Między babińcem a nawą zrębowa przegroda z dwoma rzeźbionymi słupami, podobna niepełna przegroda pomiędzy prezbiterium a nawą. W sanktuarium ołtarz główny o rzeźbionej i polichromowanej nastawie, z przedstawieniem Ukrzyżowania i ozdobne tabernakulum oraz ołtarzyk z ikoną Pieta z XVIII wieku. W nawie pięciopiętrowy kompletny ikonostas z XVIII wieku z dwoma skrajnymi ikonami umieszczonymi także na ścianach bocznych nawy ze względu na mały rozmiar świątyni.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Polski egzonim uchwalony na 109. posiedzeniu KSNG.
  2. Zoznamy nehnuteľných kultúrnych pamiatok (słow.). [dostęp 2016-01-09].
  3. a b Słowackie kościoły drewniane, Ruská Bystrá (pol.). [dostęp 2016-01-09].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Magdalena i Artur Michniewscy, Marta Duda, Cerkwie drewniane Karpat. Polska i Słowacja, Wydawnictwo Rewasz, Wyd. II, Pruszków 2011, s. 266 ​ISBN 978-83-62460-12-0

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]