Charlie Hebdo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Charlie Hebdo
Charlie Hebdo logo.svg
Częstotliwość Tygodnik
Kraj Francja 
Rodzaj czasopisma satyryczne
Pierwsze wydanie 1970
Redaktor naczelny Charb (do 7 stycznia 2015)
Średni nakład 45 000 egz.
ISSN 1240-0068
Strona internetowa

Charlie Hebdofrancuski tygodnik satyryczny wydawany w Paryżu, ukazujący się co środę. Bogato ilustrowany, składa się z licznych kronik, zamieszcza również reportaże na temat sekt, skrajnej prawicy, katolicyzmu, islamu, judaizmu, polityki, kultury itp. Cytując Charba, dyrektora wydawnictwa, redakcja gazety reprezentuje „wszelkie odłamy szeroko rozumianej lewicy, a nawet absenteistów[1].

Tytuł znany jest z częstego publikowania wulgarnych karykatur, wyszydzania symboli religijnych chrześcijaństwa, judaizmu i islamu, czego rezultatem były liczne pogróżki ze strony religijnych ekstremistów (zarówno chrześcijańskich, jak i islamskich i judaistycznych)[2] czy też skrajnej prawicy. To na łamach tego tygodnika ironista Philippe Val po raz pierwszy użył ośmieszającego stereotyp określenia „polski hydraulik”, prowokując liczne dyskusje, czym przyczynił się do jego przezwyciężenia[3].

Imię „Charlie”, zawarte w tytule pisma, pochodzi od imienia jednego z bohaterów komiksu „Fistaszki”, Charliego Browna[4][5]. Z kolei „Hebdo” to rzeczownik oznaczający „tygodnik” (jest to apokopa przymiotnika „hebdomadaire”, czyli „tygodniowy/cotygodniowy”)[6].

Wieczorem 1 lutego 2015 roku redakcja poinformowała o zawieszeniu wydawania pisma na kilka tygodni, uzasadniając: "Nasi pracownicy są wyczerpani"[7].

Zamach[edytuj]

7 stycznia 2015 roku dwaj Francuzi pochodzenia algierskiego, islamiści Saïd i Chérif Kouachi, wdarli się do redakcji tygodnika, zabijając 12 osób (w tym 9 osób pracujących w redakcji, głównie dziennikarzy i rysowników, oraz 2 policjantów) i raniąc 11 osób. Atak był następstwem zatargu redakcji gazety z islamistami[8]. „Charlie Hebdo” znajdował się na celowniku islamskich ekstremistów od lutego 2006 roku, kiedy to przedrukował karykatury Mahometa duńskiego dziennika „Jyllands-Posten” uzupełnione o swoje własne, nowe karykatury islamskiego proroka. Mimo iż w 2011 roku siedziba doszczętnie spłonęła, a dyrektor wydawnictwa Charb wielokrotnie otrzymywał pogróżki i musiał korzystać z policyjnej ochrony, tygodnik nie rezygnował z kontrowersyjnych publikacji[9].

Krytyka pisma i protesty[edytuj]

Zamach na redakcję pisma i związany z tym rozgłos spowodował m.in. falę manifestacji krytycznych wobec treści w nim publikowanych. Przeciwko pismu 18 stycznia 2015 roku protestowało tysiące muzułmanów w czeczeńskim Groznym[10][11]. W Nigrze podczas dwudniowych (18–19 stycznia 2015 roku) antychrześcijańskich i antyfrancuskich zamieszek spłonęło 45 kościołów, 10 osób zginęło, a ponad 300 chrześcijan znalazło się pod ochroną wojska[12]. W Pakistanie palono francuskie flagi[10]. Protesty odbyły się także w Afganistanie, a prezydent tego kraju Aszraf Ghani potępił publikowanie karykatur Mahometa[10]. Saudyjska Organizacja Współpracy Islamskiej zapowiedziała złożenie pozwu przeciw "Charlie Hebdo". Obrażanie uczuć innych ludzi na łamach pisma skrytykował także papież Franciszek[10].

Karykatury Mahometa na okładce Charlie Hebdo z 14 stycznia 2015 roku (było to pierwsze wydanie po zamachu) nie przedrukował m.in. amerykański dziennik "The New York Times" ("NYT"), a redaktor naczelny tego pisma Dean Baquet ocenił, że ten rodzaj humoru jest niepotrzebną zniewagą i nie spełnia standardów "NYT"[13].

Została ona natomiast dobrze przyjęta przez część muzułmanów[14]. Hussein Ibish nie widzi w okładce "Charlie Hebdo" niczego złego, uważa ją za odważną i wzruszającą. Według niego "bluźnierstwo jest w oczach tych, którzy ją wygwizdali". Przypomina, ze w islamie nie ma zgody co do zakazu reprezentowania Proroka i że w przeszłości pobożni i pełni szacunku muzułmanie przedstawiali go tysiące razy. Stwierdza ponadto, nie ma nic, co jednoznacznie identyfikuje omawiany rysunek jako przedstawienie proroka Mahometa. Dla tych, którzy czują się obrażeni, jest to w pewnym sensie pułapka. Bluźnierstwo popełniać mogą ci, którzy widzą go bardziej nagannym niż jest on w rzeczywistości[14][15].

Przypisy

  1. Charlie Hebdo, c'est la gauche plurielle. „Le Courrier”, 9-04-2010. Genewa. ISSN 1424-1404 (fr.). 
  2. Hätsk fransk debatt om antisemitism (szw.). svt.se, 2008-08-13. [dostęp 2015-01-10].
  3. Catherine Raissiguie: Reinventing the Republic: Gender, Migration, and Citizenship in France. Stanford University Press, 2010. (ang.)
  4. Edouard Launet: Wolinski, ex-rédacteur en chef de «Charlie mensuel», se souvient de «Peanuts» «Ça serait bien de renouer avec ce genre de BD» (fr.). liberation.fr, 2000-02-14. [dostęp 2015-01-11].
  5. Pascale Santi: Cavanna et "les cons" (fr.). lemonde.fr, 2006-02-14. [dostęp 2015-01-11].
  6. Hebdomadaire (fr.). Le Trésor de la Langue Française informatisé. [dostęp 2015-01-11].
  7. "Charlie Hebdo" zawieszone. wsensie.pl, 2015-02-05. [dostęp 2015-02-05].
  8. The Attack on Charlie Hebdo. 2015-01-07.
  9. Emmanuelle Anizon, Laurence Le Saux: Charb, dessinateur mort debout (fr.). www.telerama.fr, 7 stycznia 2015. [dostęp 2015-01-03].
  10. a b c d Płoną kościoły i francuskie flagi. Świat islamu protestuje przeciwko „Charlie Hebdo”. TVP Info, 19.01.2015. [dostęp 2015-01-19].
  11. Zehntausende gegen "Charlie Hebdo" (niem.). Tagesschau, 19.01.2015. [dostęp 2015-01-19].
  12. Manifestacje przeciwko karykaturom Mahometa. W stolicy Nigru spalono w weekend 45 kościołów. Polskie Radio, 19.01.2015. [dostęp 2015-01-19].
  13. "New York Times": Chefredakteur verteidigt Haltung zu "Charlie Hebdo"-Karikaturen (niem.). Der Spiegel, 24.01.2015. [dostęp 2015-01-24].
  14. a b Virginie Lepetit: Vu du Liban. La une de Charlie est émouvante et courageuse (Libański punkt widzenia. Okładka Charlie wzruszająca i odważna) (fr.). Courrier International. [dostęp 2015-01-24].
  15. Hussein Ibish: Tout Est Pardonné (ang.). https://now.mmedia.me/lb/en,+2015-01-44.+[dostęp 2015-01-24].

Bibliografia[edytuj]