Chelus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Chelus[1]
A.M.C. Duméril, 1806[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – matamata (Ch. fimbriata)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

zauropsydy

Rząd

żółwie

Podrząd

żółwie bokoszyjne

Rodzina

matamatowate

Rodzaj

Chelus

Typ nomenklatoryczny

Testudo fimbriata Schneider, 1783

Synonimy
Gatunki

zobacz opis w tekście

Chelusrodzaj żółwia z rodziny matamatowatych (Chelidae).

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce Południowej (Kolumbia, Trynidad i Tobago, Wenezuela, Gujana, Surinam, Gujana Francuska, Brazylia, Ekwador i Boliwia)[6][7].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Chelus (Chelys, Chelyda): gr. χελυς khelus „żółw rzeczny”[8].
  • Matamata: port. matamatá „matamata”[5]. Nazwa zastępcza dla Chelys Oppel, 1811.

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj Chelus uważano za monotypowy i wyróżniano w nim gatunek Ch. fimbriata. Gatunek Ch. orinocensis został wyróżniony w 2020 r. na podstawie badań genetycznych[9]. Na podstawie badań ustalono, że gatunki rozdzieliły się w późnym miocenie ok. 13 mln lat temu i zamieszkują różne obszary – Ch. fimbriata dorzecze Amazonki, a Ch. orinocensis dorzecza Orinoko i Rio Negro[9]. Do rodzaju należą następujące gatunki[6]:

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Nieuzasadniona późniejsza poprawka Chelus A.M.C. Duméril, 1806.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Chelus, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. A.M.C. Duméril: Analytische Zoologie. Weimer: Im Verlage des Landes-Industrie-Comptoirs, 1806, s. 76. (niem.)
  3. N.M. Oppel: Die ordnungen, familien und gattungen der reptilien als prodrom einer naturgeschichte derselben. Münschen: In commission bey J. Lindauer, 1811, s. 11. (niem.)
  4. C.S. Rafinesque: Analyse de la nature, or, Tableau de l’univers et des corps organisés. Palerme: Aux dépens de l’auteur, 1815, s. 75. (fr.)
  5. a b B. Merrem: Versuch eines Systems der Amphibien. Marburg: J.C. Kreiger, 1820, s. 21. (niem.)
  6. a b P. Uetz & J. Hallermann: Genus: Chelus (ang.). The Reptile Database. [dostęp 2020-09-28].
  7. R. Midtgaard: Chelus (ang.). RepFocus. [dostęp 2020-09-28].
  8. E.C. Jaeger: Source-book of biological names and terms. Springfield: Charles C. Thomas, 1944, s. 47. (ang.)
  9. a b M. Vargas-Ramírez, S. Caballero, M.A. Morales-Betancourt, C.A. Lasso, L. Amaya, J.G. Martínez, M. das N. Silva Viana, R.C.Vogt, I.P. Farias, T. Hrbek, P.D. Campbell & U. Fritz. Genomic analyses reveal two species of the matamata (Testudines: Chelidae: Chelus spp.) and clarify their phylogeography. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 148, s. 106823, 2020. DOI: 10.1016/j.ympev.2020.106823. ISSN 1055-7903 (ang.). [dostęp 2020-05-01]. 
  10. Praca zbiorowa: Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 359. ISBN 83-01-14344-4.