Ciążeń

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ciążeń
Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Ciążeniu
Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Ciążeniu
Państwo  Polska
Województwo wielkopolskie
Powiat słupecki
Gmina Lądek
Liczba ludności (2006) 1300
Strefa numeracyjna (+48) 63
Kod pocztowy 62-404
Tablice rejestracyjne PSL
SIMC 0289503
Położenie na mapie gminy Lądek
Mapa lokalizacyjna gminy Lądek
Ciążeń
Ciążeń
Położenie na mapie powiatu słupeckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu słupeckiego
Ciążeń
Ciążeń
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Ciążeń
Ciążeń
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Ciążeń
Ciążeń
Ziemia 52°12′38″N 17°48′49″E/52,210556 17,813611

Ciążeńwieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie słupeckim, w gminie Lądek.

Do 1954 roku siedziba gminy Ciążeń. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

We wsi znajduje się przeprawa promowa przez Wartę.

Pałac biskupi w Ciążeniu

Historia[edytuj]

Pierwsza wzmianka o Ciążeniu jako siedzibie kasztelanii pochodzi z 1251. Krótko potem (1260) wieś zostaje nadana przez Przemysła I w posiadanie biskupstwu poznańskiemu. W kolejnych latach biskupi uzyskiwali szereg przywilejów, m.in. na urządzanie jarmarków, założenie targu i prowadzenie karczmy. Miejscowość w zlatynizowanej formie Censzim wymieniona jest w łacińskim dokumencie z 1282 roku[1].

Ukoronowaniem dobrej passy jest otrzymany w 1504 przywilej na założenie miasta, lecz do lokacji najprawdopodobniej nie dochodzi, ze względu na konkurencję niedalekich Pyzdr. W latach 1508-1510 na dworze biskupim w Ciążeniu przebywał Andrzej Krzycki, poeta, późniejszy prymas Polski. 1 grudnia 1574 zmarł tutaj biskup poznański Adam Konarski[2]. W 1818 wieś skonfiskowana przez władze carskie i przekazana hrabiemu Wacławowi Gutakowskiemu, szwoleżerowi Gwardii Napoleona, a później adiutantowi cara Aleksandra I. Majątek nie przynosił szczęścia swoim właścicielom – zbankrutował zarówno Gutakowski, jak i jego następca – Mieczysław Wyssogota-Zakrzewski, po czym, w 1924, majątek w Ciążeniu przeszedł na własność Skarbu Państwa.

We wsi znajdują się dwa zabytkowe zespoły budynków: późnobarokowy pałac biskupi wraz z pawilonem, galerią (z lat 1760-68) i parkiem, oraz kościół pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela z 1535, pierwotnie gotycki, później (1760) przebudowany w stylu barokowym, wraz z dzwonnicą (poł. XIXw.) i plebanią (z 2 poł. XVIIIw.).

Obecnie w pałacu ciążeńskim mieszczą się unikatowe zbiory masońskie Biblioteki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza. W kościele znajduje się późnorenesansowy tron biskupi oraz obraz Adoracja Matki Boskiej Szkaplerznej z połowy XVII w. przedstawiający prawdopodobnie króla Jana Kazimierza.

Przypisy

  1. "Kodeks dyplomatyczny Wielkopolski", tom I, Biblioteka Kórnicka, Poznań 1877, str.483.
  2. Zygmunt Boras, Lech Trzeciakowski, W dawnym Poznaniu, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań, 1971, s.102

Linki zewnętrzne[edytuj]