Ciśnienie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Ciśnieniewielkość skalarna określona jako wartość siły działającej prostopadle do powierzchni podzielona przez powierzchnię na jaką ona działa, co przedstawia zależność:

 p={ F_n \over S},

gdzie: p – ciśnienie (Pa), Fn – składowa siły prostopadła do powierzchni (N), S – powierzchnia ().

W przypadku gazów w stanie ustalonym w spoczynku, ciśnienie jakie gaz wywiera na ścianki naczynia jest funkcją objętości, masy i temperatury i dlatego w termodynamice traktowane jest jako parametr stanu.

Uogólnieniem pojęcia ciśnienia jest naprężenie.

Do pomiaru służy manometr i barometr.

Przeliczanie jednostek[edytuj | edytuj kod]

  paskal bar N/mm² kG/m² kG/cm²
atmosfera techniczna
(at)
atmosfera fizyczna
(atm)
tor [Tr]
mmHg
psi [psi]
psi
1 Pa (N/m²) = 1 10−5 10−6 0,102 1,02·10−5 9,87·10−6 0,0075 1,45038·10−4
1 bar (daN/cm²) = 105 1 0,1 10200 1,02 0,987 750 14,5038
1 N/mm² = 106 10 1 1,02·105 10,2 9,87 7500 145,038
1 kG/m² = 9,80665 9,80665·10−5 9,80665·10−6 1 10−4 9,68·10−5 0,0736 1,4223·10−3
1 atmosfera techniczna (at) =
1 kG/cm² =
98066,5 0,980665 0,0980665 10000 1 0,968 736 14,223
1 atmosfera fizyczna (atm) =
(760 tor [Tr]) =
101325 1,013 0,1013 10330 1,033 1 760 14,696
1 tor [Tr] = 1 mmHg = 133 0,00133 1,33·10−4 13,6 0,00136 0,00132 1 19,3367·10−3
1 psi 6894,76 6,89476·10−2 6,89476·10−3 702,99 7,0307·10−2 6,8046·10−2 51,7151 1

Ciśnienie względne i bezwzględne[edytuj | edytuj kod]

W fontannie woda pod ciśnieniem może wytrysnąć wysoko w górę

Ciśnienie może być określone względem próżni – tzw. ciśnienie bezwzględne czyli absolutne, lub względem ciśnienia w otoczeniu – nadciśnienie (lub ciśnienie względne, jednak ten termin jest dwuznaczny).

W technice powszechnie mierzy się i podaje ciśnienie płynów względem ciśnienia atmosferycznego; nadciśnienie w tym znaczeniu określa się jako ciśnienie manometryczne.

Przykładowo, że jeśli ciśnienie w pojemniku jest równe 0,3 MPa (nadciśnienie), to ciśnienie bezwzględne wynosi 0,3 MPa + 0,1 MPa = 0,4 MPa (0,1 MPa to ciśnienie atmosferyczne).

Przed upowszechnieniem układu SI ciśnienie manometryczne zaznaczano przez dodanie litery n po symbolu wymiaru ciśnienia. Dla odróżnienia, ciśnienie absolutne zaznaczało się przez dodanie litery a, tzn. w przytoczonym przykładzie ciśnienie byłoby podane jako 3 atn lub 4 ata (stosując przybliżenie 0,1 MPa = 1 at).

Spotykana w technice jednostka barg, bar(g) oznacza bar ciśnienia względnego.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło ciśnienie w Wikisłowniku