Cmentarz św. Krzyża w Gnieźnie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Cmentarz św. Krzyża w Gnieźnie
Obiekt zabytkowy nr rej. 2121/A decyzja z dnia 25.03.1987
Główna brama przy ul. Świętokrzyskiej
Główna brama przy ul. Świętokrzyskiej
Państwo  Polska
Miejscowość Gniezno
Adres ul. Świętokrzyska / Żuławy
62-200 Gniezno
Typ cmentarza wyznaniowy
Stan cmentarza czynny
Powierzchnia cmentarza 4,5 ha
Data otwarcia 1804
Zarządca Kuria Metropolitalna Gnieźnieńska
Położenie na mapie Gniezna
Mapa lokalizacyjna Gniezna
Cmentarz św. Krzyża  w Gnieźnie
Cmentarz św. Krzyża w Gnieźnie
Położenie na mapie powiatu gnieźnieńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu gnieźnieńskiego
Cmentarz św. Krzyża  w Gnieźnie
Cmentarz św. Krzyża w Gnieźnie
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Cmentarz św. Krzyża  w Gnieźnie
Cmentarz św. Krzyża w Gnieźnie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Cmentarz św. Krzyża  w Gnieźnie
Cmentarz św. Krzyża w Gnieźnie
Ziemia52°32′32″N 17°35′44″E/52,542222 17,595556

Cmentarz św. Krzyża w Gnieźnie – cmentarz zlokalizowany na terenie ograniczonym ulicami: od południowego zachodu Świętokrzyską, od południowego wschodu Żuławy, a od strony północnej graniczy z jeziorem Świętokrzyskim i zajmuje obszar ok. 4,5 ha. Cmentarz ma status zabytku.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Na wzniesieniu od strony ul. Świętokrzyskiej postawiono murowany kościół św. Krzyża. W 1804 nekropolia przy kościele św. Krzyża ustanowiona została decyzją administratora diecezji gnieźnieńskiej ks. Franciszka Skarbka Malczewskiego. Poświęcenia dokonał ks. Józefat Murzynowski, kanonik metropolitarny, a kazanie wygłosił kaznodzieja katedralny ks. Wojciech Ożarowski[1] . Od ul Świętokrzyskiej początkowo usytuowany był cmentarz ewangelicki, którego teren w 1887 gmina ewangelicka odsprzedała parafii św. Michała. Cmentarz rozciągał się także na północ od kościoła do brzegów jeziora, ten fragment należał do parafii św. Trójcy oraz na zachód, która to część należała do parafii św. Wawrzyńca. Obszar cmentarza powiększano kolejno w latach: 1895, 1912, 1932-1933 (poświęcania tego fragmentu dokonał bp Antoni Laubitz). Ostatnia zmiana miała miejsce w 1978 kiedy w związku z budową trasy Zjazdu Gnieźnieńskiego ekshumowano 138 grobów, które przeniesiono na nowy teren po stronie północno-wschodniej, a w centralnej jego części ustawiono XIX – wieczny, monumentalny, metalowy krzyż, który pierwotnie stał u zbiegu ulic Rybnej i Świętokrzyskiej. Kościół otoczony jest 52 naziemnymi grobowcami z lat 1865-1939, o ciekawej neogotyckiej i neobarokowej architekturze. W 1929 teren parafii Św. Trójcy przekazano nowo powstałej parafii przy klasztorze OO. Franciszkanów.

Pochowani na Cmentarzu św. Krzyża w Gnieźnie[edytuj | edytuj kod]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Pochowani na Cmentarzu św. Krzyża w Gnieźnie.

Przypisy

  1. Gniezno- Kościół św. Krzyża str. 178. Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa.[dostęp 2014-04-23]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Walerian Występski Przewodnik po cmentarzach gnieźnieńskich Urząd Miejski Gniezno 2007