Cmentarz żydowski w Prudniku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Cmentarz żydowski w Prudniku
Obiekt zabytkowy nr rej. A-21/77 z 31 marca 1977[1]
Ilustracja
Dom przedpogrzebowy cmentarza (obecnie Zbór Kościoła Zielonoświątkowego)
Państwo  Polska
Województwo  opolskie
Miejscowość Prudnik
Adres ul. Kolejowa 40
48-200 Prudnik
Wyznanie judaizm
Stan cmentarza nieczynny
Powierzchnia cmentarza 0,2 ha
Liczba grobów ok. 140
Data otwarcia 1860
Data ostatniego pochówku 1945
Położenie na mapie Prudnika
Mapa lokalizacyjna Prudnika
Cmentarz żydowski w Prudniku
Cmentarz żydowski w Prudniku
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Cmentarz żydowski w Prudniku
Cmentarz żydowski w Prudniku
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa opolskiego
Cmentarz żydowski w Prudniku
Cmentarz żydowski w Prudniku
Położenie na mapie powiatu prudnickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu prudnickiego
Cmentarz żydowski w Prudniku
Cmentarz żydowski w Prudniku
Położenie na mapie gminy Prudnik
Mapa lokalizacyjna gminy Prudnik
Cmentarz żydowski w Prudniku
Cmentarz żydowski w Prudniku
Ziemia50°19′42,0″N 17°34′29,7″E/50,328333 17,574917

Cmentarz żydowski w Prudnikukirkut w Prudniku, znajdujący się przy ulicy Kolejowej 40. Zajmuje powierzchnię 0,2 ha, na której zachowało się około 140 nagrobków. Uwagę przykuwa mauzoleum rodziny Fränkel oraz pomnik ofiar Auschwitz-Birkenau. Na cmentarzu zachował się też oryginalny dom przedpogrzebowy wzorowany na architekturze synagogalnej, a służący obecnie jako zbór zielonoświątkowy.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwszy cmentarz żydowski w Prudniku powstał w 1541 na tak zwanej „Górze Piaskowej” znajdującej się przy obecnej ul. Wiejskiej, obok ul. Podgórnej. Kirkut służył miejscowym Żydom aż do wygnania ich z miasta przez cesarza Rudolfa II Habsburga w 1570[2]. Do tej pory na terenie byłego cmentarza nie zachował się żaden nagrobek[3].

Żydzi wrócili do Prudnika w 1812[4]. Nowy cmentarz został założony w 1860[5] przy ul. Kolejowej 40[6]. W 1939 cmentarz wszedł w skład Zrzeszenia Żydów w Niemczech. Pomimo ostrzeliwania miasta (głównie ul. Kolejowej) przez żołnierzy Armii Czerwonej podczas bitwy o Prudnik w 1945, kirkut nie został zniszczony. Po przejęciu miasta przez administrację polską po II wojnie światowej na cmentarzu doszło do licznych aktów wandalizmu i kradzieży niektórych macew[7].

Pochowani na cmentarzu[edytuj | edytuj kod]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Pochowani na cmentarzu żydowskim w Prudniku.

W 2007 dzięki staraniom Łukasza Wylęgały udało się sporządzić niekompletny spis osób pochowanych na cmentarzu[7]:

  • Cäcilie Adler (z domu Doctor)
  • Farani Adler (z domu Proskauer)
  • Julius Adler
  • Moritz Aulterlitz
  • Selma Aulterlitz (z domu Goerke)
  • (?) Bafz
  • (?) Capauner
  • Olga Capauner (z domu Mokrauer)
  • Joseph Ch?
  • Adele Chotzen
  • Herbert Cohn
  • Natalie Chotzen
  • Rosalie Chotzen (z domu Orgler)
  • Wilhelm Chotzen
  • Benjamin Cohn
  • Louis Cohn
  • Frlier Czwiklitzer
  • Henrite Danziger
  • Samuel Danziger
  • Cäcilie Deutsch (z domu Fränkel)
  • Dorothen Deutsch (z domu Marer)
  • Fabian Danziger
  • Friedericke Deutsch (z domu Linger)
  • Pauline Danziger
  • Rosa Da(?) (z domu Reich)
  • Marcus Deutsch
  • Alfred Doctor
  • Flora Doctor (z domu Dittel)
  • Rosalie Doctor (z domu Rosenzweig)
  • Albert Fränkel
  • Anna Fränkel (z domu Kauffmann)
  • Auguste Fränkel (z domu Guttmann)
  • Emanuel Fränkel
  • Emilie Fränkel (z domu Alexander)
  • Emma Fränkel (z domu Deutsch)
  • Esther Fränkel (z domu Polke)
  • Johanna Fränkel (z domu Hasse)
  • Joseph Fränkel
  • Kurt Fränkel
  • Samuel Fränkel
  • Simon Fränkel
  • Emil Friedl
  • Friedericke Friedlander (z domu Courant)
  • Georg Gauber
  • Isidor Goldschmidt
  • Marta Goldschmidt (z domu Lewy)
  • Julius Goldstein
  • Marie Goldstein
  • Rosalie Goldstein (z domu Breslauer)
  • Pauline Graetzer (z domu Polke)
  • Sigmund Jarm
  • Oskar Kassel
  • Sigmund Kassel
  • Frieda(?) Ke(?)
  • Georg Krause
  • Minna Krause (z domu Landau)
  • Rosa Krause (z domu Czwiklitzer)
  • Rosalie Lippman
  • Louis Loewenstein
  • Alfred Löwe
  • Mayer Löwe
  • Rosalie Löwe (z domu Fränkel)
  • Dora Marcus (z domu Ucko)
  • Wilhelm Marcus
  • Helene Marrus (z domu Morawsky)
  • Lina Miillerz (z domu Kaliski)
  • Charlotte Mokrauer (z domu Fiedler)
  • Isaac Mokrauer
  • Oskar Mokrauer
  • Clara Müller (z domu Lewy)
  • Salomon Müller
  • Alfred Neumann
  • Lise Neumann (z domu Fränkel)
  • Anna Oppenheim (z domu Doctor)
  • Auguste Pinkus (z domu Fränkel)
  • Hedwig Pinkus (z domu Oberländer)
  • Joseph Pinkus
  • Max Pinkus
  • Ludwig Preifs
  • Anna Schneider (z domu Chotzen)
  • Abraham (?) Sarhs
  • Moritz Schlelinger
  • Rosalie Schlelinger (z domu Chotzen)
  • Gottlieb Schneider
  • (?)onniz Schneider
  • (?) Schneider
  • Salomon Schott
  • Mathilde (?) (z domu Welsch)
  • Rosalie (?)

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków – stan na 30 września 2014 r. (województwo opolskie). Warszawa: Narodowy Instytut Dziedzictwa, 2014, s. 109.
  2. Andrzej Kirmiel, Maciej Borkowski, Tamara Włodarczyk, Śladami Żydów: Dolny Śląsk, Opolszczyzna, Ziemia Lubuska, Warszawa: Muzeum Historii Żydów Polskich Polin, 2008, s. 139, ISBN 83-928380-0-9.
  3. Stary cmentarz żydowski w Prudniku (ul. Wiejska), sztetl.org.pl [dostęp 2019-04-23].
  4. Cmentarz żydowski w Prudniku – Zakres „Zabytki kościelne” – Slezsko bez hranic, www.silesiatourism.com [dostęp 2019-04-23].
  5. Burchard podaje datę powstania cmentarza jako XIX w.
  6. PRUDNIK: Opolie [Neustadt, Polnisch Neustadt], www.iajgsjewishcemeteryproject.org [dostęp 2019-04-23].
  7. a b Nowy cmentarz żydowski w Prudniku (ul. Kolejowa 40), sztetl.org.pl [dostęp 2019-04-23].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Przemysław Burchard: Pamiątki i zabytki kultury żydowskiej w Polsce. Warszawa: 1990, s. 197.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]