Cmentarz żydowski w Zabrzu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Cmentarz żydowski w Zabrzu
Obiekt zabytkowy nr rej. A/1500/92 z 18 września 1982[1]
Ilustracja
Brama cmentarna
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miejscowość POL Zabrze COA.svg Zabrze
Adres ul. Cmentarna 15
Typ cmentarza wyznaniowy
Wyznanie judaizm
Stan cmentarza nieczynny
Powierzchnia cmentarza ok. 2,2 ha
Liczba kwater cmentarnych 14
Data otwarcia 1872
Data ostatniego pochówku 1954
Położenie na mapie Zabrza
Mapa lokalizacyjna Zabrza
Cmentarz żydowski w Zabrzu
Cmentarz żydowski w Zabrzu
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Cmentarz żydowski w Zabrzu
Cmentarz żydowski w Zabrzu
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Cmentarz żydowski w Zabrzu
Cmentarz żydowski w Zabrzu
Ziemia50°18′28,30″N 18°47′42,44″E/50,307861 18,795122
Strona internetowa

Cmentarz żydowski w Zabrzu – cmentarz żydowski w Zabrzu położony przy ul. Cmentarnej[2]. Kirkut ten został założony w 1872[3]. Powodem jego założenia było powstanie gminy żydowskiej w Zabrzu oraz utrudnienia w grzebaniu zmarłych, gdyż najbliższe kirkuty znajdowały się wówczas w Bytomiu i Gliwicach. Działka na cmentarz została podarowana gminie żydowskiej przez księcia Guidona Henckla von Donnersmarcka. Większością spraw związanych z uroczystościami pogrzebowymi zajmowało się Święte Bractwo "Chewra Kadisza"[4]. Wyjątkowość tego kirkutu wynika z zestawienia w jednym miejscu skromnych macew z monumentalnymi grobowcami rodzinnymi, które należy uznać za symbol częściowej asymilacji społeczności żydowskiej z pruską. Cmentarz zajmuje powierzchnię ok. 2,2 ha[5].

Pogrzeby odbywały się tutaj od roku 1872 do 1954, w którym to zaprzestano grzebania zmarłych na tym cmentarzu. W 14 kwaterach pochowany zostało ponad 678 osób. Na cmentarzu zachowało się około 500 nagrobków. Najstarszymi nagrobkami są nagrobki Moritza Adlera oraz Johanny Friedmann, obojga zmarłych w 1872 r.

W przeszłości cmentarz był pozbawiony opieki, co przyśpieszyło jego dewastację, a wiele marmurowych i granitowych nagrobków zostało skradzionych. W latach 1991-1992 dwukrotnie zniszczono cmentarz. Od 1989 r. opiekę nad cmentarzem sprawuje Społeczny Komitet Opieki nad Cmentarzem Żydowskim w Zabrzu. Ciekawostką może być to, że na terenie cmentarza rośnie 266 drzew 13 gatunków[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie. 2018-09-30.
  2. Burchard podaje adres ul. Hanki Sawickiej
  3. Burchard podaje datę powstania cmentarza jako 1871
  4. a b Cmentarz żydowski – Zabrze
  5. Tak: Internetowy serwis map UM Zabrze, natomiast Burchard podaje powierzchnię ok. 1,5 ha

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]