Cmentarz wojenny nr 151 – Lubaszowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Cmentarz wojenny nr 151
Lubaszowa
Obiekt zabytkowy nr rej. A-402 z 1.09.1997
Ilustracja
Widok ogólny
Państwo  Polska
Miejscowość Lubaszowa
Typ cmentarza wojenny
Stan cmentarza nieczynny
Powierzchnia cmentarza 204 m²
Liczba pochówków 36
Liczba grobów 36
Data otwarcia 1915
Architekt Heinrich Scholz
Położenie na mapie gminy Tuchów
Mapa lokalizacyjna gminy Tuchów
Cmentarz wojenny nr 151 Lubaszowa
Cmentarz wojenny nr 151
Lubaszowa
Położenie na mapie powiatu tarnowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu tarnowskiego
Cmentarz wojenny nr 151 Lubaszowa
Cmentarz wojenny nr 151
Lubaszowa
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Cmentarz wojenny nr 151 Lubaszowa
Cmentarz wojenny nr 151
Lubaszowa
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Cmentarz wojenny nr 151 Lubaszowa
Cmentarz wojenny nr 151
Lubaszowa
Ziemia49°51′03″N 21°01′53″E/49,850833 21,031389

Cmentarz wojenny nr 151 w Lubaszowej – zabytkowy cmentarz z I wojny światowej znajdujący się we opodal wsi Lubaszowa w powiecie tarnowskim, w gminie Tuchów. Jeden z ponad 400 zachodniogalicyjskich cmentarzy wojennych zbudowanych przez Oddział Grobów Wojennych C. i K. Komendantury Wojskowej w Krakowie. W VI okręgu tarnowskim cmentarzy tych jest 63[1].

Cmentarz od strony drogi
Groby żołnierzy rosyjskich
Nagrobek żołnierza austro-węgierskiego

Opis cmentarza[edytuj | edytuj kod]

Cmentarz znajduje się na stromej skarpie przy drodze z Siedlisk przez Lubaszową do Jodłówki Tuchowskiej[2]. Połączony jest z tą droga wysokimi betonowymi schodkami. Zaprojektowany został przez Heinricha Scholza na planie nieregularnego wieloboku. Wejście przez dwuskrzydłową żelazną furtkę osadzoną na murowanych z kamienia słupkach. Ogrodzenie cmentarza stanowi mur z kamieni łupanych nakryty betonowym daszkiem. Głównym elementem dekoracyjnym jest umieszczony na podwyższonym tarasie we wnęce ogrodzenia solidny betonowy krzyż z napisem 1914-1915. Znajduje się po przeciwległej stronie od wejścia. Nagrobki żołnierzy umieszczone są w czterech rzędach po obydwu stronach ścieżki wiodącej od furtki wejściowej do krzyża. Są to betonowe stele z żeliwnymi krzyżami dwóch rodzajów: jednoramiennymi krzyżami łacińskimi i dwuramiennymi krzyżami lotaryńskimi[1].

Polegli[edytuj | edytuj kod]

W 36 grobach pojedynczych pochowano tu pięciu żołnierzy austro-węgierskich, 30 żołnierzy rosyjskich oraz jednego żołnierza niemieckiego. Zginęli w dniach 3-5 maja 1915 r. podczas bitwy pod Gorlicami[3]. Zidentyfikowano tylko kilku żołnierzy. Znanych z nazwiska jest trzech, a dwóch z przynależności. Dwóch z armii austro-węgierskiej walczyło w 98. pułku piechoty z Wysokiego Myta w Czechach, 1 Niemiec w 3 pułku huzarów gwardii. Wśród poległych żołnierzy rosyjskich byli kozacy i żołnierze 180. windawskiego pułku piechoty[4].

Losy cmentarza[edytuj | edytuj kod]

Austriacy uznali ten cmentarz za udany obiekt i znalazł się on na pocztówce propagandowej, którą już w trakcie trwania wojny wydawał wiedeński Komitet Opieki Nad Grobami Wojskowymi. Zyski z jej sprzedaży przeznaczono na opiekę i upiększanie cmentarzy w Galicji Zachodniej[5]. Austriacy wykonali cmentarz bardzo solidnie i z trwałych materiałów, jednak z czasem ulegał on naturalnemu niszczeniu przez czynniki środowiska i roślinność. Po II wojnie światowej nie dbano o cmentarze z I wojny. Dopiero po 1990. roku poddano go gruntownemu remontowi, m. in, wycięto drzewa, wyrównano teren itd. Po remoncie cmentarz wyglądał doskonale[4]. Jednak w 2015 r. jest już trochę gorzej; furtka wyłamana, stele i mury porastają mchem, wskutek osunięcia ziemi pękł mur ogrodzenia i pochyliły się słupki bramy wejściowej.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Roman Frodyma: Galicyjskie cmentarze wojenne. Tom II. Okolice Tarnowa. Rewasz, 1997. ISBN 83-85557-38-5.
  2. Pogórze Ciężkowickie. Mapa 1:50 000. Kraków: Compass, 2005. ISBN 83-89165-37-6.
  3. Jerzy Drogomir: Polegli w Galicji Zachodniej 1914-1915 (1918). Wykazy poległych, zmarłych i pochowanych na 400 cmentarzach wojskowych w Galicji Zachodniej.. Tarnów: Muzeum Okręgowe w Tarnowie tom II, 2002. ISBN 83-85988-32-7.
  4. a b Cmentarze pierwszej wojny. [dostęp 2015-05-06].
  5. Na podstawie tablicy informacyjnej zamontowanej przy cmentarzu