Tukotuko duży

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Ctenomys conoveri)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tukotuko duży
Ctenomys conoveri[1]
Osgood, 1946
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Nadgromada żuchwowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Rząd gryzonie
Podrząd jeżozwierzowce
Infrarząd jeżozwierzokształtne
Nadrodzina Octodontoidea
Rodzina tukotukowate
Rodzaj tukotuko
Gatunek tukotuko duży
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg

Tukotuko duży[3] (Ctenomys conoveri) – endemiczny gatunek gryzonia z rodziny tukotuków (Ctenomyidae). Występuje w Chaco zarówno w Boliwii i Paragwaju poniżej wysokości 200 m n.p.m.[4][5][2]

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Jak na przedstawicieli gatunków gryzoni ryjących przystało, mają solidne i cylindryczne ciała, dużą głowę, krótki ogon i krótką sierść. Oczy średniej wielkości. Zewnętrzne uszy są bardzo małe, przystosowane do życia w norach. Kończyny przednie są nieco krótsze niż tylne. Pazury przednich łap są dłuższe. Służą do wygrzebywania ziemi.

Długość tych zwierząt waha się od 338 do 442 mm (średnia = 403,3 mm); długość ogona wynosi między 93 i 137 mm (średnia = 110,0 mm). Przeciętny dorosły osobnik waży około 900 gramów, ale może osiągnąć masę znacznie ponad 1 kg. Na wolności żyją przeciętnie około 3 lat.

Środowisko naturalne[edytuj | edytuj kod]

W paragwajskim Chaco tukotuko duży zamieszkują[6] przede wszystkim łąki i sawanny, lasy i zarośla złożone z kolczastych krzewów i kaktusów. Lubią obszary o glebach piaszczystych lub ilastych. C. conoveri ma skupiska rozsiane na obszarze wyznaczonym współrzędnymi: 20°S-23°S i 60°W-63°W. Ten gatunek tukotuko jest jednym z najmniejszych liczebnie spośród trzydziestu ośmiu obecnie rozpoznawanych gatunków rodzaju Ctenomys. Znaleziska kopalne wskazują na występowanie C. conoveri w pliocenie.

Tukotuko duże budują systemy tuneli o długości średnio 14 m, szerokości 5 do 7 cm, a zagłębione około 30 cm pod powierzchnią ziemi. W tunelach budują komory do przechowywania pożywienia.

Żywienie[edytuj | edytuj kod]

Tukotuko duży podobnie jak pozostałe gatunki z rodzaju Ctenomysroślinożercami.

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Jak wszystkich innych tnazwa zwyczajowa pochodzi od części sygnałów alarmowych emitowanych przez samców z powodu chęci obrony terytorium i strachu. Rytmiczny dźwięk zbliżony raczej do "tlok tlok tlok" (a nie 'tuk, tuk') rozbrzmiewa przez 10 do 20 sekund.

Rozród[edytuj | edytuj kod]

Samice tukotuko dużego mają jeden miot rocznie. Budują podłużną komorę gniazda, zwykle poniżej poziomu głównego tunelu. Ciąża trwa od około 102 do 120 dni. Mioty liczą od 1 do 7 młodych. Młode mogą być po urodzeniu w różnym stopniu rozwinięte i samodzielne. Jedne rodzą się z futrem i wyglądają jak miniatura dorosłych. Inne są nieowłosione i mogą mieć oczy zamknięte. Młode tukotuko bywają samodzielne już po 10 dniach, ale pod opieką matki pozostają około 5 tygodni. Dojrzałość płciową uzyskują po ok. 8 miesiącach. Tak prawdopodobnie jest też w przypadku C. conoveri.

Przypisy

  1. Ctenomys conoveri, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. 2,0 2,1 Ctenomys conoveri. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. 3,0 3,1 Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN w Warszawie, 2015, s. 297. ISBN 978-83-88147-15-9.
  4. Don E. Wilson, DeeAnn M. Reeder: Mammal Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference. JHU Press, 2005. ISBN 9780801882210.
  5. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Ctenomys conoveri. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 18 listopada 2009]
  6. Katie Brashear: Ctenomys conover (ang.). Animal Diversity Web. [dostęp 18 listopada 2009].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Bishop, Ian (1984). Macdonald, D. ed. The Encyclopedia of Mammals. New York: Facts on File. pp. 702–703. ISBN 0-87196-871-1.
  • Woods, C. A. and C. W. Kilpatrick. 2005. Hystricognathi. Pp 1538-1600 in Mammal Species of the World a Taxonomic and Geographic Reference 3rd ed. D. E. Wilson and D. M. Reeder eds. Smithsonian Institution Press, Washington D.C.
  • Wilson, David. Indigenous South Americans of the Past and Present. Westview Press, 1999.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]