Cystatyna C

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Model wstążkowy cystatyny C

Cystatyna C (cystatyna 3, CST3) – białko z grupy cystatyn, jednołańcuchowy polipeptyd o 120 resztach aminokwasowych (13 359 Da), należący do inhibitorów proteinaz cysteinowych.

Ponieważ cystatyna C jest swobodnie filtrowana przez kłębuszki nerkowe, a następnie ulega reabsorpcji i całkowitemu rozkładowi, jej poziom we krwi koreluje ze wskaźnikiem filtracji kłębuszkowej. Dodatkowym atutem tego pomiaru jest to, że nie jest on zależny od płci, wagi, wzrostu, masy mięśniowej i wieku (powyżej 1. roku życia). Pomiar stężenia cystatyny C jest wykorzystywany do oceny wskaźnika przesączania kłębuszkowego (GFR), przez zastosowanie odpowiednich wzorów. Ta metoda jest w tym zastosowaniu prostsza i dokładniejsza niż oznaczanie klirensu kreatyniny[1][2][3].

Stwierdzono również, że podwyższenie poziomu cystatyny C we krwi jest czynnikiem ryzyka wystąpienia incydentów sercowo-naczyniowych (także u pacjentów po przebytym zawale mięśnia sercowego).

Rzadka mutacja genu kodującego cystatynę C (L68Q) wywołuje jeden z typów angiopatii amyloidowej – HCCAA (z ang. hereditary cystatin C amyloid angiopathy), która we wczesnym wieku prowadzi do licznych krwotoków mózgowych; dziedziczenie tej mutacji jest autosomalne dominujące[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Roos JF., Doust J., Tett SE., Kirkpatrick CM. Diagnostic accuracy of cystatin C compared to serum creatinine for the estimation of renal dysfunction in adults and children--a meta-analysis. „Clinical Biochemistry”. 5-6 (40), s. 383–91, 2007. DOI: 10.1016/j.clinbiochem.2006.10.026. PMID: 17316593. 
  2. Zahran A., El-Husseini A., Shoker A. Can cystatin C replace creatinine to estimate glomerular filtration rate? A literature review. „American Journal of Nephrology”. 2 (27), s. 197–205, 2007. DOI: 10.1159/000100907. PMID: 17361076. 
  3. Andrzej Szczeklik, Piotr Gajewski: Interna Szczeklika 2017. Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2017, s. 1504. ISBN 978-83-7430-517-4.
  4. Publikacja w otwartym dostępie – możesz ją bezpłatnie przeczytać E. Levy i inni, Stroke in Icelandic patients with hereditary amyloid angiopathy is related to a mutation in the cystatin C gene, an inhibitor of cysteine proteases, „The Journal of Experimental Medicine”, 169 (5), 1989, s. 1771–1778, DOI10.1084/jem.169.5.1771, PMID2541223, PMCIDPMC2189307.