Czaniec

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Czaniec
Dwór w Czańcu
Dwór w Czańcu
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat bielski
Gmina Porąbka
Liczba ludności (2012) 5721
Strefa numeracyjna (+48) 33
Kod pocztowy 43-354[1]
Tablice rejestracyjne SBI
SIMC 0064431
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Czaniec
Czaniec
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Czaniec
Czaniec
Ziemia49°51′01″N 19°15′10″E/49,850278 19,252778
Strona internetowa miejscowości

Czaniecwieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie bielskim, w gminie Porąbka, położona nad Sołą u podnóży Beskidu Andrychowskiego (wschodnia część Beskidu Małego). Sołectwo graniczy z Kętami, Roczynami, Kobiernicami, Porąbką oraz Bulowicami.

Części wsi[edytuj]

Integralne części wsi Czaniec: [2][3]

przysiółki
Folwark, Zagłębocze
części wsi
Aleja Czaniecka, Aleja Fabryczna, Budziany, Bukowiec, Cygańskie Miasto, Czaniec Dolny, Czaniec Górny, Czaniec Środkowy, Dwór, Granica, Kamieniec, Kępa, Kocimek, Łęg, Pagóry, Pasionki, Piekło, Podkamienne, Porąbszczak, Wiedeń, Za Dworem

Historia[edytuj]

Wg kroniki parafialnej w Kętach, w 1200 r. Czaniec należał do parafii kęckiej. Według innych źródeł miejscowość założona została dopiero w XIV wieku[4]. W 1441 wymieniony został niejaki Jan de Czacz, a w 1445 Nocolaus de Czanyecz[4]. W dokumencie sprzedaży księstwa oświęcimskiego Koronie Polskiej przez Jana IV oświęcimskiego wystawionym 21 lutego 1457 miejscowość wymieniona została jako Czanyecz[5]. Nazwę miejscowości w zlatynizowanej staropolskiej formie Czanyecz wymienia w latach 1470-1480 Jan Długosz w księdze Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis[6], a jako właścicieli wsi podaje Mikołaja oraz Michała herbu Kornicz[7]. Ponadto Długosz podaje, że znajdował się tu kościół.

W historii Czaniec słynął z sukiennictwa.

Z Czańca wywodzi się ród Wojtyłów. W 1788 urodził się tu prapradziadek papieża Jana Pawła II – Bartłomiej Wojtyła, w 1826 pradziadek Franciszek Wojtyła, a w 1852 dziadek Maciej Wojtyła, który przeprowadził się do Lipnika (obecnie dzielnica Bielska-Białej).

Według austriackiego spisu ludności z 1900 w Czańcu w 413 budynkach na obszarze 1729 hektarów mieszkało 2557 osób, co dawało gęstość zaludnienia równą 147,9 os./km², z tego 2501 (97,8%) mieszkańców było katolikami, 50 (2%) wyznawcami judaizmu 6 osób jeszcze innej religii, 2543 (99,5%) było polsko-, 11 (0,4%) niemieckojęzycznymi a 2 posługiwały się jeszcze innym językiem[8].

Liczne wysiedlenia w czasie II wojny światowej.

W rejonie wsi wybudowano w latach 1958-1966 zaporę wodną, tworząc w ten sposób zbiornik retencyjnyZbiornik Czaniecki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bielskiego.

Zabytki[edytuj]

Sport[edytuj]

W Czańcu od 1949 roku istnieje klub piłkarski LKS Czaniec, aktualnie występujący w IV lidze śląskiej. W sezonie 2011/2012 zespół wywalczył największy sukces w historii kluby - awansował do III ligi, grając tam nieprzerwanie do 2016 roku. LKS Czaniec gra na stadionie przy ulicy Zagłębocze 9. Jest on w stanie pomieścić 1000 osób, z czego ok. 500 miejsc to miejsca siedzące. W skład kompleksu sportowego wchodzi także budynek klubowy wraz z halą sportową, siłownią i sauną oraz boisko treningowe. Na początku 2017 roku klub powołał Młodzieżową Akademie Piłki Nożnej [9][10]

W centrum miejscowości przy szkole podstawowej znajduje się nowoczesna hala sportowa. Od 2016 roku działa przy szkole amatorski klub piłki ręcznej.

W mieście urodziła się Paulina Czarnik, polska tenisistka.

Znani ludzie[edytuj]

Przypisy

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  2. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  3. GUS. Rejestr TERYT
  4. a b Gmina Porąbka: Historia Czańca oraz gminy Porąbka. [dostęp 2015-07-20].
  5. Krzysztof Prokop: Księstwa oświęcimskie i zatorskie wobec Korony Polskiej w latach 1438-1513. Dzieje polityczne. Kraków: PAU, 2002, s. 151. ISBN 83-88857-31-2.
  6. Joannis Długosz Senioris Canonici Cracoviensis, "Liber Beneficiorum", Aleksander Przezdziecki, Tom II, Kraków 1864, str. 291.
  7. Joannis Długosz Senioris Canonici Cracoviensis, "Liber Beneficiorum", Aleksander Przezdziecki, Tom VII, Kraków 1864, str. 84.
  8. Gemeindelexikon der im Reichsrate vertretenen Königreiche und Länder, bearbeitet auf Grund der Ergebnisse der Volkszählung vom 31. Dezember 1900, XII. Galizien. Wien: 1907.
  9. http://lksczaniec.futbolowo.pl/
  10. http://www.90minut.pl/skarb.php?id_sezon=69&id_klub=1901.

Linki zewnętrzne[edytuj]