Czarniawka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Nie mylić z: Czerniawką.
Czarniawka
Ilustracja
Rzeka Czarniawka, widziana z ulicy Pszczyńskiej w Zabrzu
Kontynent Europa
Państwo  Polska
Struga
Długość 10,5 km
Powierzchnia zlewni 15,5 km²
Źródło
Miejsce Ruda Śląska
Ujście
Recypient Kłodnica
Miejsce Gliwice Sośnica
Współrzędne 50°16′28,7″N 18°43′52,7″E/50,274639 18,731306
Położenie na mapie Gliwic
Mapa lokalizacyjna Gliwic
ujście
ujście
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
ujście
ujście
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ujście
ujście

Czarniawka (w okresie powojennym nosząca nazwę 'Debrzna'[1]) – polska rzeka, prawobrzeżny dopływ Kłodnicy.

Długość rzeki wynosi 10,5 km, a powierzchnia zlewni to 15,5 km2. Źródła Czarniawki znajdują się na terenie miasta Ruda Śląska (okolice przecinania się Drogowej Trasy Średnicowej i ulicy Jana Styczyńskiego[2][3]). Czarniawka przepływa przez południowe dzielnice miasta Zabrze oraz tereny przemysłowe należące do likwidowanej Kopalni Węgla Kamiennego „Makoszowy”. Uchodzi do Kłodnicy w Gliwicach, w dzielnicy Sośnica[4].

Rzeka nie ma własnych dopływów i w dużej mierze jest zasilana opadami atmosferycznymi i ściekami bytowo-gospodarczymi, a za KWK „Makoszowy” jest mocno zanieczyszczona pyłem węglowym, co stanowi znaczny problem dla czystości wód Kłodnicy[4][5].

W okresie międzywojennym Czarniawka stanowiła rzekę graniczną w Zabrzu (Hindenburgu) pomiędzy Polską i Niemcami a od 1933 roku III Rzeszą. Do wyznaczenia granicy doszło po przegraniu przez Niemcy I wojny światowej i wzroście nastrojów nacjonalistycznych na Górnym Śląsku, które skutkowały dwoma postaniami śląskimi, plebiscytem, a w końcu trzecim powstaniem śląskim, po którym ustalono przebieg granicy. Przejścia graniczne znajdowały się m.in. na ulicy Pszczyńskiej (do dzielnicy Pawłów) i 3 Maja (do dzielnicy Kończyce)[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Swoboda P., (Nie)autentyczność mikrotoponimów ustalonych po 1945 r. na tzw. Ziemiach Zachodnich, Gałkowski A., Gliwa R. (red.), „Mikrotoponimia i makrotoponimia w komunikacji i literaturze”, Łódź 2015, s. 41–54, ISBN 978-83-7969-626-0.
  2. Mapa okolicy źródła rzeki w Mapach Google.
  3. Mapa topograficzna okolicy źródła rzeki w rządowym GeoPortalu.
  4. a b Nocoń, W.. Metale ciężkie w osadach dennych wybranych dopływów rzeki Kłodnicy. „Inżynieria i Ochrona Środowiska”. t. 12, nr 1, s. 65-76, 2009. ISSN 1505-3695. 
  5. W Nocoń, K. Nocoń: Płynące wody powierzchniowe aglomeracji górnośląskiej – problemy i wyzwania.
  6. Strona Urzędu Miejskiego w Zabrzu, poświęcona Hindenburgowi.