Czarnocin (województwo świętokrzyskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Czarnocin
Herb
Herb Czarnocina
Kościół Wniebowzięcia NMP w Czarnocinie
Kościół Wniebowzięcia NMP w Czarnocinie
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat kazimierski
Gmina Czarnocin
Liczba ludności (2008) 410
Strefa numeracyjna (+48) 41
Tablice rejestracyjne TKA
SIMC 0235795
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Czarnocin
Czarnocin
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Czarnocin
Czarnocin
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Czarnocin
Czarnocin
Ziemia 50°20′40″N 20°31′10″E/50,344444 20,519444

Czarnocinwieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kazimierskim, w gminie Czarnocin. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Miejscowość znajduje się na odnowionej trasie Małopolskiej Drogi św. Jakuba z Sandomierza do Tyńca, która to jest odzwierciedleniem dawnej średniowiecznej drogi do Santiago de Compostela.

W Czarnocinie działają: Ochotnicza Straż Pożarna, przedszkole, szkoła podstawowa, młyn, Gminna Biblioteka Publiczna, stacja paliw i nawozów oraz kilka sklepów.

Historia[edytuj]

Nazwa wsi pochodzi od imienia Czarnota (nazwa dzierżawcza utworzona sufiksem męskim -in). Najstarsza wzmianka źródłowa o Czarnocinie pochodzi z lat 1325–1327, kiedy to została wymieniona jako de Czarnocin i już wówczas była siedzibą parafii. W I połowie XV w. właścicielem wsi był Jan Długosz z Niedzielska ojciec Jana Długosza. W XVI w. wieś była terenem działalności arian (braci polskich)[1].

W latach 1470–1480 wymieniany jako Czarnoczyn. Dziesięcinę ze wsi oddawano prepozyturze wiślickiej, a z folwarku i karczmy w częściach plebanom w Czarnocinie i Probołowicach[potrzebny przypis]. Od 1856 Czarnocin jest siedzibą władz gminnych.

Pierwsza wzmianka o parafii pochodzi z 1326. W 1340 ludność parafii wynosiła 540 osób, a w połowie XVIII wieku – 780. W okresie I wojny światowej w parafii mieszkało 1520 ludzi, a w 1999 – 1162. W 1827 wieś liczyła 37 domów i 250 mieszkańców, w 1997 – 124 domy i 435 mieszkańców, a obecnie mieszka 410 osób (2008).

Zabytki[edytuj]

Kościół w Czarnocinie
  • Gotycki kościół pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny oraz cmentarz kościelny wpisane do rejestru zabytków nieruchomych (nr rej.: A.177/1-2 z 20.01.1933, z 11.11.1947 i z 11.02.1967)[2]. W 1557 zamieniony najpierw na zbór kalwiński, a potem na zbór ariański.
  • Park z I połowy XIX w. (nr rej.: A.178 z 30.09.1959)[2].
  • Dwór. Przekazywana w Czarnocinie legenda mówi o trzech siostrach: jedna miała wybudować pałac, druga wyniosły kopiec, a trzecia kościół. Pałacu we wsi już nie ma. Drewniany dwór, który Moszkowscy w 1937 sprzedali Slaskim, został rozebrany ponad 25 lat temu. Zachowało się tylko część drzew z dworskiego parku, w cieniu których stoi obecnie budynek urzędu gminy.
  • Kopiec. Ma kształt ściętego stożka i kilkanaście metrów wysokości. Na szczycie, na który prowadzą prowizoryczne schodki, stoi barokowa rzeźba św. Jana Nepomucena z 1761. Wokół niej i na zboczach rośnie bujna trawa oraz akacje. To prawdopodobnie kurhan prasłowiański. Przez mieszkańców był jednak nazywany Górką Luterską, a w opracowaniach historycznych można przeczytać o „domniemanym grobowcu ariańskim”. Józef Szymański w pracy Szlakiem Braci Polskich wspomina o znalezieniu w Czarnocinie butelek z umieszczonymi w nich życiorysami zmarłych arian[3].

Sport[edytuj]

W Czarnocinie działa klub Ludowy Zespół Sportowy Czarnocin. Klub istniał już w latach 70. XX wieku i posiadał sekcje piłki nożnej i tenisa stołowego. Obecnie jest jednosekcyjny. Początkowo brał udział tylko w rozgrywkach lokalnych, a w sezonie 2014/2015 klub został zgłoszony do rozgrywek świętokrzyskiej klasy B[4].

Części wsi[edytuj]

Gościniec, Kolonia, Zagrody

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Starostwo Powiatowe w Kazimierzy Wielkiej Rys historyczny powiatu kazimierskiego
  2. a b Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo świętokrzyskie. 31 marca 2016. [dostęp 2015-10-21]. s. 13.
  3. Józef Szymański, Szlakiem Braci Polskich.Przewodnik turystyczny po Kielecczyźnie., Kielce 1962, s. 108.
  4. Krótka historia (pol.). czarnocin.futbolowo.pl. [dostęp 2016-06-08].

Bibliografia[edytuj]

  • Filip Sulimierski, Bronisław Chlebowski, Władysław Walewski, Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880-1885, Tom I, s. 754
  • Michał Jurecki, Ponidzie. W świętokrzyskim stepie, Kraków 2004, ISBN 83-89676-16-8.

Linki zewnętrzne[edytuj]