Czeladna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Czeladna
Čeladná
gmina
Ilustracja
Widok na główny plac gminy
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Czechy
Kraj Flag of Moravian-Silesian Region.svg morawsko-śląski
Powiat Frydek-Mistek
Kraina Morawy
Starosta Pavol Lukša
Powierzchnia 59,05 km²
Populacja (2015)
• liczba ludności

2570[1]
Kod pocztowy 739 15
Szczegółowy podział administracyjny
Liczba obrębów ewidencyjnych 4
Liczba części gminy 1
Liczba gmin katastralnych 1
Położenie na mapie kraju morawsko-śląskiego
Mapa lokalizacyjna kraju morawsko-śląskiego
Czeladna
Czeladna
Położenie na mapie Czech
Mapa lokalizacyjna Czech
Czeladna
Czeladna
Ziemia49°33′N 18°20′E/49,547500 18,337222
Strona internetowa
Portal Portal Czechy

Czeladna[2] (cz. Čeladná, niem. Czeladna) – gmina w Czechach, w powiecie Frydek-Mistek, w kraju morawsko-śląskim.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Miejscowość leży nad rzeką Čeladenką, lewym dopływem Ostrawicy, na Pogórzu Morawsko-Śląskim. Na północnym zachodzie rozciąga się masyw Ondřejníka ze szczytem Skalka (964 m) a na południu Beskid Śląsko-Morawski ze szczytami Kněhyně (1257) i Smrek (1276). Na północy sąsiaduje z miastem Frydlant nad Ostrawicą, na wschodzie z gminą Ostrawica, a na zachodzie z Kunčicami pod Ondřejníkem. Przez miejscowość przebiega droga krajowa II kategorii nr 483 i linia kolejowa nr 323 z własnym przystankiem, łączące miasto Frenštát pod Radhoštěm z Frydlantem.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś została po raz pierwszy wzmiankowana w 1581 jako miejscowość tzw. państwa hukwaldzkiego. Funkcjonowała na prawie wołoskim, a tego typu miejscowości zakładano w okolicy od przełomu XV i XVI wieku. Nazwa pochodzi od słowa čeládka, polskie czeladź (psł. *čeľadь), zapewne w znaczeniu ogółu osób pełniących jakieś powinności na dworze książęcym. Na początku XVII wieku włodarze z Hukvaldów założyli tu drewnianą stanicę tzw. portaszy, celem pilnowania granicy z Węgrami i zwalczania zbójników. Do 1789 miejscowość należała do parafii we Frydlancie, po czym usamodzielniła się, podobnie jak wiele innych w dobie józefinizmu.

W latach 1678-1922 (do przeniesienia jej działalności do Frydlantu) funkcjonowała tu huta żelaza (przysiółek Hamry). W 1802 uruchomiono w niej wielki piec i nowoczesną odlewnię. W 1835 miejscowość liczyła 1657 mieszkańców w 191 domach[3]. Mieszkańcy posługiwali się morawskimi gwarami laskimi, a Gregor Wolny określił wieś jako zamieszkałą przez Wałachów, wieś była więc pograniczem pomiędzy Laskiem a Morawską Wołoszczyzną.

Podczas II wojny światowej mieszkańcy wsi wspierali partyzantów Brygady im. Jana Žižki, za nagrodzono ją tytułem partyzanckiej wsi.

Osobistości[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Český statistický úřad: Informativní počet občanů v ČR ve všech obcích, v obcích 3. typu a v městských částech (cz.). W: Počty obyvatel v obcích [on-line]. Ministerstvo vnitra České republiky, 2015-01-01. [dostęp 2015-04-08].
  2. Zmiany wprowadzone na 78. posiedzeniu Komisji (27 marca 2013 roku)
  3. Gregor Wolny: Die Markgrafschaft Mähren. I. Band: Prerauer Kreis.. Brünn: L. W. Seidelschen Buchhandlung, 1835, s. 144, 157. (niem.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Piotr Nowicki: Beskid Śląsko-Morawski. Warszawa: PTTK "Kraj", 1997, s. 74. ISBN 83-7005-387-4.