Czerlonka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Czerlonka
Czerlonka
Państwo  Polska
Województwo podlaskie
Powiat hajnowski
Gmina Białowieża
Liczba ludności (2006) 120
Strefa numeracyjna (+48) 85
Kod pocztowy 17-230 (p-ta Białowieża)
Tablice rejestracyjne BHA
SIMC 0023120
Położenie na mapie gminy Białowieża
Mapa lokalizacyjna gminy Białowieża
Czerlonka
Czerlonka
Położenie na mapie powiatu hajnowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu hajnowskiego
Czerlonka
Czerlonka
Położenie na mapie województwa podlaskiego
Mapa lokalizacyjna województwa podlaskiego
Czerlonka
Czerlonka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Czerlonka
Czerlonka
Ziemia 52°41′24″N 23°43′21″E/52,690000 23,722500

Czerlonkawieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie hajnowskim, w gminie Białowieża na obszarze Puszczy Białowieskiej i na trasie linii kolejowej Hajnówka – Białowieża Towarowa (obecnie zawieszonej). Wieś jest siedzibą sołectwa Czerlonka w którego skład wchodzi również osada Zwierzyniec.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Nazwa[edytuj]

Nazwa osady pochodzi od Uroczyska Czerlon.

Historia[edytuj]

I wojna światowa

Osada robotników leśnych : drwali, smolarzy , karpiniarzy przybyłych na te tereny w poszukiwaniu pracy z terenów całej Polski. Szczególny rozwój osady nasila się w okresie od 1916 do 1919 roku . W tych latach okupujące te tereny wojsko niemieckie rozpoczyna eksploatację Puszczy Białowieskiej na skalę przemysłową. W okresie tym wybudowano szereg linii kolejki wąskotorowej służącej do wywozu drewna. Jedna z linii prowadziła od strony Bud do Czerlonki (obecnie przebiega w tym miejscu droga asfaltowa). Niemcy wybudowali też 3 trakowy tartak, smolarnię i majdan do przechowywania surowca. Do budowy sprowadzono 500 jeńców wojennych (Rosjan i Francuzów), 300 robotników i 30 tzw. żołnierzy fachowców. Dla jeńców i robotników wybudowano prymitywne baraki. Po zakończeniu wojny i opuszczeniu tych terenów przez wojsko niemieckie tartakiem kierował inż. Engelman.

1919-1939

Od 1921 r. miejsce niedawnych jeńców wojennych i robotników batalionów karnych przy eksploatacji Puszczy zajęli tak zwani „bałachowcy”- byli żołnierze Ochotniczej Armii generała S. Bułak–Bałachowicza. Znajdowała się tu też fabryka chemiczna zatrudniająca 240 robotników. Na tzw. Majdanie był piec do karpiny w zarządzie Braci Porowskich. Ludność Czerlonki stanowiła typowa mieszanka kulturowo-narodowościowa jaka osiedlała się na tych terenach: Polacy, Białorusini, Rosjanie, Niemcy , Ukraińcy. Przy okazji pierwszego strajku robotników w październiku 1928 r. powstaje tu koło związkowe robotników leśnych. Mieścił się tu ośrodek kierowniczy strajku.

1944-1989

Kolejny etap rozwoju osady nastąpił w latach powojennych. Na początku lat 60. powstało osiedle domków murowanych. Za torem kolejowym znajduje się tzw. Deputat (obecnie Czerlonka Leśna). W tym czasie zaczęła tu napływać ludność z terenów całej Polski. Wybudowano sklep , który działał do końca lat 80.

Po 1989 roku

Budynek stacji kolejowej znakomity przykład miejscowej sztuki ciesielskiej pierwszej połowy XX wieku został w 1999 r. przeniesiony do Hajnówki. Służy obecnie jako siedziba Centrum Promocji Regionu i Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej mieści się przy ul. Tamary Sołoniewicz.

Budynek stacji kolejowej znakomity przykład miejscowej sztuki ciesielskiej pierwszej połowy XX wieku został w 1999 r. przeniesiony do Hajnówki

Linki zewnętrzne[edytuj]

Bibliografia[edytuj]