Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku
Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Miejscowość  Gdańsk
Miejsce Aniołki, Wielka Aleja
Typ pomnika Czołg-pomnik
Odsłonięto 8 kwietnia 1946
Położenie na mapie Gdańska
Mapa lokalizacyjna Gdańska
Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku
Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku
Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku
Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku
Ziemia54°22′00″N 18°38′04″E/54,366667 18,634444

Czołg w al. Zwycięstwa w Gdańskuczołg-pomnik umiejscowiony w gdańskiej dzielnicy Aniołki, w alei Zwycięstwa. Obecnie jedyny czołg-pomnik na terenie miasta.

Czołg jest pancerzem radzieckiego czołgu T-34 skonstruowanego podczas II wojny światowej w odmianie T-34/76, o numerze taktycznym 121, z armatą czołgową 76 mm i silnikiem.

Historia[edytuj]

Według źródeł T-34, był pierwszym czołgiem koalicji antyhitlerowskiej, który wjechał do Gdyni 27 marca 1945. Krótko po wkroczeniu do miasta czołg, dowodzony przez porucznika Juliana Miazgę, został trafiony pociskiem przeciwpancernym, a dowódcę ciężko ranił strzelec wyborowy.

Po wojnie pojazd został umieszczony na cokole w alei Zwycięstwa – jednej z głównych ulic miasta, blisko skrzyżowania z ulicą Marii Skłodowskiej-Curie, naprzeciwko Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Gąsienice zespawano. Czołg posiada błędną tabliczkę informacyjną, na której zamiast T-34/76 widnieje T-34/79. Wielokrotnie padał ofiarą wandalizmu, traktowany bywa jako relikt komunizmu[1] i pamiątka po 1 Brygadzie Pancernej im. Bohaterów Westerplatte, która od czerwca 1945 zwalczała polskie podziemie niepodległościowe na Podlasiu i uczestniczyła tam w kierowanych przez funkcjonariuszy UB oraz oficerów sowieckich aresztowaniach i działaniach represyjnych wobec ludności[2]. W 1972, podczas poszerzania alei, czołg został nieznacznie przesunięty w kierunku wschodnim, by zwolnić miejsce dla nowej jezdni[3]. Opiekunem pomnika jest Zarząd Dróg i Zieleni.

Czołg T-34 jest jednym z trzech czołgów-pomników, jakie znajdowały się w Gdańsku. Pozostałymi dwoma gdańskimi czołgami-pomnikami były również pojazdy T-34. Jeden został umieszczony na początku lat 60. na Westerplatte, na Cmentarzu Żołnierzy Wojska Polskiego; został przeniesiony, a następnie usunięty w 2007[4]. Drugi znajdował się w Śródmieściu na Targu Rakowym, został usunięty w 1991[5].

Przypisy

  1. Trojmiasto.pl: Pancerna historia Trójmiasta, czyli Miazga z czołgiem
  2. Kazimierz Krajewski, Tomasz Łabuszewski: Powiat Sokołów Podlaski w walce z reżimem komunistycznym 1944–1953, Sokołów Podlaski 2007, s. 23–24.
  3. Fot. Kosycarz. NIEZWYKŁE ZDJĘCIA WRZESZCZA I ZASPY, wyd. IV 2015, s. 77.
  4. Encyklopedia Gdańska: Westerplatte
  5. Encyklopedia Gdańska: Targ Rakowy

Bibliografia[edytuj]