Dębionka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 51°35′6″N 16°59′6.98″E
- błąd 0 m
WD 51°35'6"N, 16°59'7"E
- błąd 38 m
Odległość 0 m
Dębionka
wieś
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat rawicki
Gmina Pakosław
Strefa numeracyjna 65
Tablice rejestracyjne PRA
SIMC 0374090
Położenie na mapie gminy Pakosław
Mapa lokalizacyjna gminy Pakosław
Dębionka
Dębionka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dębionka
Dębionka
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Dębionka
Dębionka
Położenie na mapie powiatu rawickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu rawickiego
Dębionka
Dębionka
Ziemia51°35′06,00″N 16°59′06,98″E/51,585000 16,985272

Dębionkawieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie rawickim, w gminie Pakosław.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa leszczyńskiego.

Dębionka to najmniejsza wieś w gminie Pakosław. Tworzy sołectwo wraz z sąsiednią wsią Kubeczkami. Położona jest na zachodnim krańcu gminy, przy drodze powiatowej Rawicz - Milicz. Pola Dębionki graniczą z polami tzw. Hazów właściwych[1].

Wieś 4 stycznia 2010 r. liczyła 40 mieszkańców[2].

Historia[edytuj | edytuj kod]

W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość wzmiankowana jako folwark Dębianka należała do wsi mniejszych w ówczesnym pruskim powiecie Kröben (krobskim) w rejencji poznańskiej[3]. Dębianka należała do okręgu sarnowskiego tego powiatu i stanowiła część majątku Ostrobudki, którego właścicielem był wówczas (1846) Rogaliński[3]. Do majątku Ostrobudki przynależały także: Niedźwiadki, Ugoda i Sworowski młyn. Według spisu urzędowego z 1837 roku folwark Dębianka liczył 32 mieszkańców, którzy zamieszkiwali trzy dymy (domostwa)[3].

Jedna z osad hazackich – Dębionka – pojawiła się w 1637 roku (pierwsza wzmianka w księgach metrykalnych), na miejscu karczowanej puszczy zwanej Czarnym Lasem[4], na drodze leśnej prowadzącej ze Stwolna przez Zawady do Golejewka[5]. Pierwszym właścicielem Dębionki był Stanisław Choiński – pan na Stwolnie. W roku 1685 nazwę Dębionka nosił oprócz osady, również staw istniejący niedaleko[6]. Być może jest to ten sam, który widnieje na mapie z około 1780 r. niedaleko wsi Kubeczki[7]. W 1789 roku Dębionka (mająca wówczas 13 mieszkańców) wraz z Ugodą i Niedźwiadkami weszła w skład majętności ostrobudzkiej, której właścicielem był Hipolit Rogaliński. W 1821 roku Dębionka była folwarkiem należącym do dóbr Ostrobudek, liczyła wtedy 18 dusz [8], a jej mieszkańcy jak wynika z ksiąg metrykalnych trudnili się chowem owiec i pracą na folwarku [9]. Natomiast w 1835 roku folwark miał 3 domy i 15 mieszkańców, należał do dóbr Ostrobudek oraz do parafii w Golejewku, podlegał pod sąd w Rawiczu, a poczta była w Sarnowie [10]. W 1856 folwark miał 75 mieszkańców [11]. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich pod rokiem 1881 podaje, że Dębionka to osada w powiecie krobskim mająca 2 domy i 17 mieszkańców, wszyscy to katolicy, było 4 analfabetów. Poczta mieściła się w Pakosławiu, a stacja kolejowa w Rawiczu. W tym czasie istniał nadal folwark należący do dominium ostrobudzkiego, którego właścicielem był Eustachy Rogaliński. Ostrobudki wraz z folwarkiem Dębionką miały wówczas ponad 212 ha, z czego 188 to rola, 11 łąki i po 6 ha lasu i nieużytków. Grunty te przynosiły 3215 marek czystego dochodu[12]. W XIX w. funkcjonował pod Dębionką młyn wodny Słupski Młyn[13] na starym korycie Orli[14] (obecna rzeka Stara Orla). W 1893 roku Eustachy Rogaliński sprzedał folwark Dębionka hrabiemu Janowi Czarneckiemu, tak, więc weszła w skład dóbr Golejewka. Do zabudowań folwarcznych należała owczarnia oraz wielka dworska chałupa[15]. W 1890 r. jak wynika z mapy topograficznej Meβtischblatt, w miejscowości istniała również leśniczówka (Forsthaus)[16]. Przed I wojną światową Dębionka była podzielona na dwie części, jedna podlegała pod Golejewko, druga należała do Niedźwiadek. 1 grudnia 1910 r. pierwsza miała 22 a druga 32 mieszkańców[17]. W czasie okupacji niemieckiej miejscowość nosiła nazwę Eichen i podlegała pod Amtsbezirk Kiefernrode (Chojno)[18].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Charakterystyka wsi Dębionka. pakoslaw.pl. [dostęp 2015-05-01].
  2. Liczba mieszkańców. gmina.pakoslaw.pl. [dostęp 2015-05-01].
  3. a b c Leon Plater: Opisanie historyczno-statystyczne Wielkiego Ksie̜ztwa Poznańskiego. Lipsk: Ksie̜garnia Zagraniczna (Librairie Étrangère), 1846, s. 228.Sprawdź autora:1.
  4. Czarny Las. [dostęp 2015-04-30].
  5. Kazimierz Chudy, Czestram Golejewko: dzieje Parafii Wszystkich Świętych, Wyd. DTSK Silesia Wrocław - Golejewko 2005, ​ISBN 83-88976-38-9​, 9788388976384, s. 24
  6. Slavia occidentalis, Wydawnictwo poznańskiego towarzystwa przyjaciół nauk, 1928 [dostęp 2016-03-24] (pol.).1 stycznia
  7. Klokan Technologies GmbH, [Rawicz] – Umísti, cuni.georeferencer.com [dostęp 2016-03-24].
  8. Alexander August Mutzell: Neues topographisch-Stattisch-Geographisches Wörterbuch des Preussischen Staats. Halle: 1821, s. 261.Sprawdź autora:1.
  9. Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej Golejewko (pow. rawicki). Szukaj w archiwach. [dostęp 2015-05-01].[1]
  10. J.C. Müller: Handbuch zu dem Atlas von Preussen in 27 Karten. Erfurt: 1835, s. 652.Sprawdź autora:1.
  11. Kraatz: Topographisch-statistisches Handbuch des Preussischen Staates, enthaltend die sämmtlichen Städte, Flecken, Dörfer ... mit Angabe des Gerichtes erster Instanz. Berlin: 1856, s. 115.Sprawdź autora:1.
  12. Filip Sulimierski: Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 2. Warszawa: 1881, s. 18.Sprawdź autora:1.
  13. Słupski Młyn. [dostęp 2015-04-30].
  14. Bronisław Chlebowski: Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T 7. Warszawa: 1886, s. 583.
  15. Kazimierz Chudy: Czestram Golejewko. Dzieje Parafii Wszystkich Świętych. Wrocław - Golejewko: DTSK Silesia, 2005, s. 24. ISBN 83-88976-38-9.
  16. Messtischblatt 2562: Korsenz, wydanie 1 z 1890 r.. Deutsche Fotothek. [dostęp 2015-05-01].
  17. Orte im Kreis Rawitsch. rawitsch.de. [dostęp 2015-05-01].
  18. Amtsbezirk Kiefernrode (Kr. Rawitsch). territorial.de. [dostęp 2015-05-01].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]