Dębowa Łąka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł

53°15′25″N 19°5′46″E

- błąd

38 m

WD

53°16'N, 19°6'E, 53°18'N, 19°4'E

- błąd

2282 m

Odległość

1174 m

Dębowa Łąka
wieś
Ilustracja
Kościół Matki Boskiej Bolesnej
Państwo

 Polska

Województwo

 kujawsko-pomorskie

Powiat

wąbrzeski

Gmina

Dębowa Łąka

Liczba ludności (III 2011)

777[1]

Strefa numeracyjna

56

Kod pocztowy

87-207[2]

Tablice rejestracyjne

CWA

SIMC

0842549

Położenie na mapie gminy Dębowa Łąka
Mapa konturowa gminy Dębowa Łąka, u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Dębowa Łąka”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Dębowa Łąka”
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa konturowa województwa kujawsko-pomorskiego, po prawej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Dębowa Łąka”
Położenie na mapie powiatu wąbrzeskiego
Mapa konturowa powiatu wąbrzeskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Dębowa Łąka”
Ziemia53°15′25″N 19°05′46″E/53,256944 19,096111
Kościół św. Apostołów Piotra i Pawła
Pałac w Dębowej Łące

Dębowa Łąka (niem. Dembowalonka; 1907–1919 Wittenburg) – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie wąbrzeskim, w gminie Dębowa Łąka. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego. Miejscowość jest obecnie siedzibą władz gminy Dębowa Łąka. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 777 mieszkańców[1]. Jest największą miejscowością gminy Dębowa Łąka.

We wsi znajduje się parafia św. Apostołów Piotra i Pawła[3].

Części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Dębowa Łąka[4][5]
SIMC Nazwa Rodzaj
0842555 Fryzanowo część wsi
0842561 Iwanki część wsi
0842578 Mleczary część wsi
0842584 Pod Łobdowo część wsi

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru zabytków NID[6] na listę zabytków wpisane są:

  • kościół parafialny pw. św.św. Piotra i Pawła, XIV w., nr rej.: A/191/1-2 z 6.05.1930
  • cmentarz parafialny, przy kościele, nr rej.: A/197/1-2 z 31.12.1987
  • kościół ewangelicki, obecnie rzymskokatolicki filialny pw. Matki Boskiej Bolesnej, 1900-1901, nr rej.: A/195 z 15.10.2004
  • zespół pałacowy:
    • pałac, połowa XIX w., przełom XIX/XX w., nr rej.: A/52/1-2 z 30.10.2002
    • dom ogrodnika, przełom XIX/XX w., nr rej.: A/52/1-2 z 30.10.2002
    • park, 1 połowa XIX w., nr rej.: A/52/3 z 8.10.1984 i z 11.03.2003.

Pałac w Dębowej Łące[edytuj | edytuj kod]

Pałac w obecnej formie wybudowany został w 1849 r. przez Karola i Fryderyka Hennigów. W 1892 roku majątek wykupiła od nich Pruska Komisja Kolonizacyjna. Od 1895 r. w pałacu miał swoją siedzibę zakon oraz seminarium duchowne Ojców Ewangelistów. Ojcowie wybudowali w 1901 roku na północnym skraju parku kościół w stylu neogotyckim na potrzeby licznej gminy ewangelickiej. Jest to okres wzmożonego osadnictwa niemieckiego. Wówczas to zmieniono nazwę miejscowości na Wittenburg in Prussen.

W okresie międzywojennym, w latach 1920-1924, w dostosowanym do potrzeb szkoleniowo-wychowawczych budynku, Siostry Służebniczki Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny prowadziły zakład wychowawczy dla panien. W 1924 roku Ojcowie Zgromadzenia Ducha Św. zorganizowali szkołę dla chłopców, a w latach 1925-1930 w pałacu mieściła się Średnia Szkoła Rolnicza. W roku 1932, pozostający bez administratora zrujnowany pałac, wydzierżawiły siostry Zgromadzenia Pasterek od Opatrzności Bożej, organizując w nim nowicjat.

We wrześniu 1939 r. Niemcy urządzili w pałacu więzienie dla księży z powiatu wąbrzeskiego. Po wojnie, w erygowanym ponownie domu Sióstr Zgromadzenia Pasterek od Opatrzności Bożej, opiekę znalazły dzieci i osoby starsze. W 1958 roku Siostry opuściły pałac i zlikwidowany przez władze świeckie ośrodek. Po 6 latach generalnego remontu – od roku 1965 – w pałacu znajdował się Państwowy Dom Dziecka. Od 1984 r. w budynku mieszczą się szkoły i internat Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Dębowej Łące.

Pałac to monumentalny gmach częściowo 2- i częściowo 3-kondygnacyjny, wzniesiony na planie prostokąta o wymiarach 35 x 26 m z niewielkim dziedzińcem pośrodku. Od północnego zachodu 6-kondygnacyjna wieża widokowa zwieńczona belwederem. W najwyższej kondygnacji wieży okna parzyste zamknięte półkoliście oraz wydatny gzyms drewniany na konsolach. Przy narożniku północnym kryty taras z kanelowanymi kolumnami. Elewację pałacu ożywiają boniowania i profilowane gzymsy. Okna częściowo w obramieniach uszatych. Najciekawsza jest pięcioosiowa elewacja frontowa budynku z północno-wschodniej strony, z trójosiowym ryzalitem w głównym skrzydle, zwieńczonym trójkątnym frontonem. Okna na piętrze ryzalitu zamknięte półkoliście, ponad nimi rozety. Od strony ogrodowej przylega portyk zwieńczony tarasem, do którego prowadzą okazałe schody.

Ochrona przyrody[edytuj | edytuj kod]

W 2011 roku po odwołaniu jednego z sześciu modrzewi europejskich pozostałe pięć ponownie ustanowiono pomnikami przyrody. Drzewa posiadają obwody: 270, 272, 280, 283 i 320 cm[7].


Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 222 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. Parafia pod wezwaniem Św. Apostołów Piotra I Pawła
  4. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  5. GUS. Rejestr TERYT
  6. Rejestr zabytków nieruchomych – województwo kujawsko-pomorskie, Narodowy Instytut Dziedzictwa, 30 września 2021, s. 104 [dostęp 2016-02-28].
  7. Uchwała nr 22/11 Rady Gminy Dębowa Łąka z dnia 16 września 2011 roku. [dostęp 2012-06-14].


Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. XI: Województwo bydgoskie, pod red. T. Chrzanowskiego i M. Korneckiego, z. 19: Powiat wąbrzeski, oprac. T. Chrzanowski i M. Kornecki, Warszawa, 1967
  • Pałac w Dębowej Łące. [dostęp 2016-02-28].