Dan Halutz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dan Halutz
דני חלוץ
Ilustracja
Generał Dan Halutz
generał porucznik (Raw Aluf) generał porucznik (Raw Aluf)
Data i miejsce urodzenia 7 sierpnia 1948
Tel Awiw
Przebieg służby
Lata służby 1966–1973, 1982–2007
Siły zbrojne Siły Obronne Izraela
Jednostki 201 Eskadra (1969–1978)
107 Eskadra (1984–1986)
Stanowiska dowódca 107 Eskadry (1984–1986)
dowódca bazy lotniczej Chacor (1991–1993)
szef Sił Powietrznych Izraela (1995–1998)
Szef Sztabu Generalnego Sił Obronnych Izraela (2005–2007)
Główne wojny i bitwy wojna na wyczerpanie
wojna Jom Kippur
wojna libańska
pierwsza intifada
intifada Al-Aksa
II wojna libańska
Odznaczenia
wojna na wyczerpanie wojna Jom Kippur wojna libańska II wojna libańska

Dan Halutz (ur. 7 sierpnia 1948 w Tel Awiwie, Izrael) – izraelski dowódca wojskowy w stopniu generała porucznika (Raf Aluf), oficer dyplomowany Sił Obronnych Izraela, w latach 2005–2007 szef Sztabu Generalnego Sił Obronnych Izraela.

Młodość[edytuj]

Halutz urodził się w żydowskiej rodzinie wywodzącej się z Iranu (Mizrachim)[1]. Rozpoczął naukę w szkole średniej Brenner w Petach Tikwie, którą kontynuował w Kugel High School w Holonie.

Służba wojskowa[edytuj]

Pilot bojowy[edytuj]

W 1966 Halutz wstąpił do Sił Obronnych Izraela i został skierowany do Sił Powietrznych Izraela. Przeszedł kurs pilotażu, który zakończył w lipcu 1968 jako pilot samolotów myśliwskich. Następnie przeszedł szkolenie pilotażu na samolotach myśliwsko-bombowych Ouragan, które kontynuował przez następne cztery miesiące na Mystère IV A i osiem miesięcy na Vautour II. W grudniu 1969 został przeniesiony do 201 Eskadry jako pilot samolotów myśliwsko-bombowych F-4 Phantom II. Pierwsze loty bojowe odbył podczas wojny na wyczerpanie – uczestniczył w 40 operacyjnych lotach bojowych. Po wojnie pracował jako instruktor w szkole latania. W sierpniu odszedł z armii w stopniu kapitana (Seren). Gdy w 1973 wybuchła wojna Jom Kippur służył w rezerwie 201 Eskadry i latał na phantomah. Wziął udział w 43 lotach bojowych, zestrzeliwując trzy samoloty wroga (jeden syryjski i dwa egipskie myśliwce MiG-21). Po wojnie powrócił do ciągłej służby i do 1975 pełnił obowiązki zastępcy dowódcy 201 Eskadry[2]. W 1978 ponownie odszedł z armii i zdał dyplom licencjata w dziedzinie ekonomii na Uniwersytecie Telawiwskim, a następnie administrację biznesu na Uniwersytecie Harvarda[3].

Powrócił do służby w 1982 podczas wojny libańskiej. Przeszedł szkolenie na samolotach wielozadaniowych F-16. W 1983 został mianowany szefem Departamentu Broni Sił Powietrznych Izraela. W 1984 został dowódcą 107 Eskadry, latającej na F-4 Phantom. W 1986 awansował na pułkownika (Aluf Mishneh) i zostało mu powierzone dowództwo nad jednostką operacyjną w projekcie budowy izraelskiego samolotu wielozadaniowego IAI Lavi. W latach 1988–1991 był szefem uzbrojenia Sił Powietrznych Izraela. W 1991 został dowódcą bazy lotniczej Chacor, na której stacjonują eskadry samolotów wielozadaniowych F-16. W sierpniu 1993 został awansowany na generała brygadiera (Tat Aluf) i mianowany szefem grupy lotniczej w sztabie Sił Powietrznych Izraela[2].

Dowódca Sił Powietrznych Izraela[edytuj]

W 1995 został dowódcą Sił Powietrznych Izraela. W lipcu 1998 został awansowany na generała majora (Aluf) i otrzymał przeniesienie na asystenta szefa zarządzania operacyjnego w sztabie generalnym Sił Obronnych Izraela. W 1999 po zmianach strukturalnych w sztabie generalnym, Halutz został dowódcą Dywizji Operacyjnej, a w kwietniu 2000 ponownie objął stanowisko dowódcy Sił Powietrznych Izraela[2].

Podczas jego kadencji rozpoczęła się intifada Al-Aksa, w której zwiększono współpracę sił powietrznych z wojskami lądowymi. Rozwijając nowoczesne metody walki powietrznej, Halutz przyczynił się do zwiększenia wykorzystania samolotów bezzałogowych i doskonalenia metod bombardowań przy użyciu F-16 i bomb kierowanych w każdych warunkach pogodowych. W okresie tym Siły Powietrzne Izraela przeprowadziły setki ataków na Palestyńczyków, zabijając dziesiątki z nich. Wśród ofiar znajdowały się bojownicy jak i osoby przypadkowe[3].

W dniu 22 lipca 2002 siły powietrzne zbombardowały budynek w mieście Gaza, zabijając wysokiego dowódcę organizacji terrorystycznej Hamas, Salah Shehade. W trakcie bombardowania zginęło także 14 niewinnych cywilów, w tym dzieci. Opinia publiczna i media oskarżyły izraelskich pilotów o zbrodnię wojenną, mówiąc, że osoby odpowiedzialne za atak powinny być sądzone przez Międzynarodowy Trybunał Karny w Hadze. Halutz jako dowódca Sił Powietrznych Izraela był zaangażowany w przeprowadzenie tej operacji i składał w tej sprawie wyjaśnienia[4]. Jednak najsłynniejszą operacją było zabicie 22 marca 2004 przywódcy duchowego Hamasu, szejka Ahmada Jasina[2].

W kwietniu 2004 został zastępcą szefa sztabu generalnego Sił Obronnych Izraela.

Szef Sztabu Generalnego[edytuj]

W dniu 1 czerwca 2005 rząd Izraela postanowił powołać Dana Halutza na 18. szefa Sztabu Generalnego. Otrzymał on awans na generała porucznika (Raw Aluf) i został mianowany szefem Sztabu Generalnego.

Jednym z głównych zadań, jakie musiał wykonać, była ewakuacja żydowskich osadników ze Strefy Gazy, która rozpoczęła się 15 sierpnia 2005. Przy wydawaniu zadań operacyjnych Halutz ukuł slogan „determinacji i wrażliwości”, jakie miały cechować postępowanie izraelskich żołnierzy podczas tej operacji. W jej trakcie Siły Obronne Izraela ściśle współpracowały ze wszystkimi izraelskimi siłami bezpieczeństwa.

W 2006 Siły Obronne Izraela zaangażowały się w II wojnę libańską, którą rozpoczęto zmasowanymi bombardowaniami lotniczymi, a następnie rozwinięto działania sił lądowych. W czasie bombardowań trwających 33 dni zginęło ponad tysiąc libańskich cywilów[5]. W trakcie działań wojennych pojawiły się liczne spory pomiędzy dowództwami, które były spostrzegane jako brak zaufania dla szefa sztabu generalnego. W dniu 28 lipca Halutz został przewieziony do szpitala z powodu ostrego bólu brzucha i wyczerpania emocjonalnego. Wydarzenia te były szeroko komentowane w mediach. Po wojnie dyskusja przekształciła się w debatę publiczną. 17 stycznia 2007 Halutz napisał rezygnację ze stanowiska[6], i 14 lutego 2007 został zastąpiony przez generała Gabiego Aszkenaziego. 30 kwietnia 2007 Komisja Winograda opublikowała raport w sprawie przebiegu II wojny libańskiej.

Po odejściu z wojska[edytuj]

Po odejściu z sił zbrojnych Dan Halutz zaangażował się w biznes.

Przypisy

  1. Sam Hopkins: Cultural Crossover on a Sword's Edge (ang.). W: Wealth Daily [on-line]. 2007-01-28. [dostęp 2011-02-01].
  2. a b c d Dan Halutz (hebr.). W: Israel Air Forces [on-line]. [dostęp 2011-02-02].
  3. a b Dan Halutz (hebr.). W: YnetNews [on-line]. [dostęp 2011-02-02].
  4. Vered Levy: Krwawiące serca, Nemassetam (hebr.). W: Haaretz [on-line]. 2002-08-23. [dostęp 2011-02-02].
  5. TIME: Halutz Hounded at Harvard
  6. Vered Levy: List z rezygnacją Halutza (hebr.). W: YnetNews [on-line]. 2007-01-17. [dostęp 2011-02-02].